Tổng thống Brazil Luiz Inacio Lula da Silva. Ảnh: AFP/TTXVN

Trong bức thư gửi tới Brazil hôm 9/7, Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố Washington sẽ áp thuế 50% đối với tất cả các mặt hàng nhập khẩu từ đối tác này và mức thuế quan mới sẽ bắt đầu áp dụng từ ngày 1/8. Trước tình huống trên, mới đây, Tổng thống Brazil Luiz Inacio Lula da Silva cho biết ông mong muốn tìm ra giải pháp ngoại giao, nhưng cũng tuyên bố sẽ áp thuế đáp trả tương xứng.

Trả lời báo giới trong nước, Tổng thống Lula da Silva cho biết vẫn ưu tiên đàm phán nhưng sẽ sẵn sàng đánh thuế 50% đối với hàng hóa của Mỹ. Theo một nguồn tin ngoại giao, Tổng thống Brazil sẽ không công bố biện pháp trả đũa nào cho đến khi mức thuế được chính thức áp dụng. Đồng thời, trong một động thái liên quan, ông Lula da Silva cũng cho biết chính phủ sẽ thành lập một ủy ban với các lãnh đạo doanh nghiệp Brazil để xem xét lại chính sách thương mại với Mỹ.

Mỹ là đối tác thương mại lớn thứ hai của Brazil sau Trung Quốc và là một trong số ít nước có thặng dư thương mại với nền kinh tế lớn nhất Mỹ Latinh. Mặc dù tác động kinh tế tổng thể đối với Brazil có vẻ hạn chế, một số lĩnh vực như hàng không và ngân hàng đã bị ảnh hưởng ngay lập tức. Cổ phiếu của một số công ty đã giảm trong ngày 10/7, trong đó có hãng chế tạo máy bay Embraer và các ngân hàng lớn như Itau Unibanco và Banco Santander.

Tuy nhiên, mức thuế này cũng có thể gây thiệt hại cho Mỹ, đặc biệt là đối với giá lương thực, do vai trò của Brazil trong xuất khẩu nông sản như cà phê, nước cam, đường, thịt bò... Mức thuế 50% được đề xuất có thể khiến dòng chảy cà phê Brazil sang Mỹ - thị trường lớn nhất của mặt hàng này - bị ngưng trệ. Các hiệp hội ngành công nghiệp Brazil đại diện cho các lĩnh vực như cà phê và dầu mỏ đã ra tuyên bố trong ngày 10/7, kêu gọi giải pháp ngoại giao cho cuộc khủng hoảng này.

Với mặt hàng dầu mỏ, theo các chuyên gia, Brazil có đủ khả năng về hậu cần và thương mại để duy trì tính cạnh tranh trên thị trường quốc tế nếu mức thuế 50% của Mỹ có hiệu lực từ ngày 1/8. Trong khi đó, đối với cà phê, một chuyên gia trong ngành nhận định, với mức thuế 50%, Brazil sẽ bán cà phê cho thị trường khác và Mỹ sẽ phải mua hàng từ nước khác. Hiện người tiêu dùng cà phê trên toàn thế giới, bao gồm cả ở Mỹ, đang phải trả giá cao kỷ lục cho hạt cà phê sau đợt tăng giá 70% hồi năm ngoái do nguồn cung hạn chế. Được biết, Brazil là quốc gia trồng và xuất khẩu cà phê lớn nhất thế giới, trong khi Mỹ là khách hàng lớn nhất và cũng là quốc gia tiêu thụ cà phê hàng đầu thế giới, với gần 200 triệu người Mỹ uống cà phê mỗi ngày.

Ngoài cà phê, hơn một nửa lượng nước cam bán ra tại Mỹ đến từ Brazil. Giá hợp đồng nước cam kỳ hạn đã tăng 6% tại New York trong ngày 10/7 do thị trường lo ngại về tình trạng thiếu nguồn cung. Trong những năm gần đây, Mỹ ngày càng phụ thuộc vào nhập khẩu nước cam do sản lượng trong nước sụt giảm mạnh vì bệnh vàng lá Greening trên cây có múi, bão và các đợt rét đậm.