Tại buổi làm việc, ông Lê Chí Thiện, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Đồng Tháp cho biết, hiện, toàn tỉnh Đồng Tháp có 32.100 ha; trong đó, diện tích cho sản phẩm 22.171 ha với sản lượng 511.607 tấn. Tập trung chủ yếu tại xã/phường: Ngũ Hiệp, Long Tiên, Bình Phú, Mỹ Thiện, Hiệp Đức, Thanh Hưng, Mỹ Lợi, Cai Lậy, Mỹ Đức Tây, Phú Hựu, Vĩnh Kim, Cái Bè, Mỹ Hiệp, Thanh Mỹ,…. Tuy nhiên, hiện xuất khẩu sầu riêng của Đồng bằng sông Cửu Long nói chung và Đồng Tháp nói riêng đang gặp khó khăn bởi một số phòng kiểm nghiệm phục vụ xuất khẩu sầu riêng hạn chế tiếp nhận mẫu phân tích chỉ tiêu Cadimi và Vàng O làm kéo dài thời gian hoàn thiện hồ sơ kiểm nghiệm phục vụ xuất khẩu.

Cùng với đó, phía Trung Quốc tăng cường hậu kiểm và đã ghi nhận một số lô hàng bị cảnh báo liên quan đến các chỉ tiêu nêu trên. Qua theo dõi thực tế hoạt động kiểm nghiệm trong thời gian gần đây cho thấy, tỷ lệ mẫu sầu riêng, mít tại khu vực Đồng bằng sông Cửu Long phát hiện chỉ tiêu Cadimi vượt ngưỡng cho phép có xu hướng ở mức khá cao (khoảng 30%), dẫn đến việc doanh nghiệp và cơ sở đóng gói tăng cường sàng lọc nguyên liệu đầu vào trước khi thu mua phục vụ xuất khẩu.

Trước tình hình này, các doanh nghiệp xuất khẩu và cơ sở đóng gói thực hiện kiểm soát chặt chẽ hơn đối với vùng nguyên liệu và lô hàng thu mua, làm cho hoạt động thu mua trong thời điểm hiện nay diễn ra chậm hơn so với cùng kỳ. Trong thời gian tới, sản lượng sầu riêng trên địa bàn tỉnh, đặc biệt đối với giống Ri6, dự kiến tiếp tục tăng trong các tuần tới khi bước vào cao điểm thu hoạch chính vụ. Giá thu mua có thể tiếp tục biến động theo tình hình thị trường tiêu thụ, năng lực kiểm nghiệm phục vụ xuất khẩu và diễn biến cung cầu tại thị trường nhập khẩu.

Để có thể tháo gỡ khó khăn được dự báo trước cho người dân trồng sầu riêng trên địa bàn tỉnh Đồng Tháp, ông Lê Chí Thiện nêu rõ, Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Đồng Tháp kiến nghị lên UBND tỉnh Đồng Tháp sớm hỗ trợ kinh phí, nguồn lực để nâng cấp Trung tâm Nghiên cứu ứng dụng và dịch vụ khoa học công nghệ đủ năng lực kiểm nghiệm Cadimi và Vàng O. Qua đó, giúp tỉnh Đồng Tháp chủ động trong kiểm nghiệm, phục vụ xuất khẩu trái cây, góp phần tháo gỡ khó khăn kỹ thuật khi xuất khẩu sầu riêng, mít sang thị trường Trung Quốc.

Cùng với đó, Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Đồng Tháp cũng tiếp tục đàm phán với Công ty cổ phần Rynan Technologies Viet Nam triển khai thực hiện phần mềm Vadapes quản lý mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói (app Đồng Hành). Đối với các doanh nghiệp thu mua và xuất khẩu, các doanh nghiệp chủ động kiểm soát chất lượng nguyên liệu liên kết theo mã số vùng trồng; phân loại vùng nguyên liệu theo mức độ rủi ro tồn dư Cadimi để xây dựng kế hoạch thu mua phù hợp; thực hiện kiểm tra, sàng lọc nguyên liệu trước khi đưa vào đóng gói phục vụ xuất khẩu; và chủ động đăng ký lịch kiểm nghiệm phù hợp với kế hoạch xuất khẩu trong từng thời điểm cao điểm thu hoạch.

Còn phía nông dân, các nông dân phải tuân thủ quy trình canh tác an toàn, sử dụng phân bón, thuốc bảo vệ thực vật theo hướng dẫn; không sử dụng các vật tư đầu vào không rõ nguồn gốc, có nguy cơ gây tồn dư kim loại nặng; ghi chép đầy đủ nhật ký sản xuất, phục vụ truy xuất nguồn gốc; thu gom, xử lý bao bì, chất thải nông nghiệp đúng quy định; phối hợp với doanh nghiệp, hợp tác xã trong kiểm soát chất lượng và lấy mẫu kiểm nghiệm trước thu hoạch; thường xuyên kiểm tra pH đất (duy trì pH = 6.0-6.5), bổ sung phân hữu cơ, biochar, vi sinh vật có ích (SOFRI-VST 123) để quản lý cadium trên vườn sầu riêng.

Còn bà Võ Phương Thuỷ, Giám đốc Sở Công Thương tỉnh Đồng Tháp nêu ý kiến là tỉnh Đồng Tháp cần có sự phối hợp với Hải quan Trung Quốc tiến hành đồng kiểm và đồng chứng nhận sản phẩm sầu riêng đạt tiêu chuẩn chất lượng ngay vùng trồng để các khâu tiếp theo được thông thoáng. Cụ thể, các cơ sở kiểm nghiệm trên địa bàn tỉnh Đồng Tháp cần có sự đồng chứng nhận đủ tiêu chuẩn của Hải quan Trung Quốc thì các cơ sở này mới đạt uy tín kiểm nghiệm sầu riêng phục vụ cho xuất khẩu.

Hướng đến sản xuất và xuất khẩu  sầu riêng bền vững là con đường được tỉnh Đồng Tháp chú trọng. Đây cũng là sinh kế lâu dài cho người dân trồng sầu riêng tại Đồng Tháp nên UBND tỉnh Đồng Tháp đã dành nhiều cơ chế chính sách, lẫn chế tài khắc khe để quản lý sản xuất sầu riêng. Theo đó, tại buổi làm việc, ông Nguyễn Phước Thiện, Phó Chủ tịch  UBND tỉnh Đồng Tháp yêu cầu các đơn vị phối hợp để hướng dẫn nông dân thay đổi tập quán sản xuất, theo dõi vật tư đầu vào và cách thức xử lý đất, kiểm soát sự hấp thu Cadimi từ rễ cây sầu riêng.

Bên cạnh đó, UBND tỉnh Đồng Tháp cũng yêu cầu Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Đồng Tháp kiểm soát chặt chẽ mã số vùng trồng để xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm, nếu cần thiết có thể thu hồi mã số vùng trồng để tránh làm ảnh hưởng đến các vùng trồng sầu riêng khác trên địa bàn tỉnh Đồng Tháp. Đối với các sản phẩm sầu riêng nhiễm Cadimi không thể xuất khẩu, cũng phải được tiêu huỷ và nghiêm cấm tiêu thụ tại thị trường nội địa.

Cùng với đó, Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Đồng Tháp và Sở Công Thương Đồng Tháp cũng có văn bản gửi Hải quan Trung Quốc để đồng xác nhận sản phẩm sầu riêng Đồng Tháp đã qua kiểm tra chất lượng, tạo điều kiện cho sản phẩm sầu riêng Đồng Tháp đủ tiêu chuẩn được thông quan thuận lợi.