Sáng 19/9, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã tổ chức Lễ phát động Giải thưởng Trường học sinh thái ASEAN (ASEAN Eco-schools Award) năm 2025 và Đối thoại “Trường học không rác thải nhựa: Hành động cho thế hệ xanh”. Sự kiện thu hút gần 300 khách mời trong nước và quốc tế dự trực tiếp và trên 220 điểm cầu với gần 5.800 người tham dự trực tuyến.

Giải thưởng Trường học sinh thái ASEAN là một trong những hoạt động quan trọng trong khuôn khổ Tổ chức các quan chức cấp cao Môi trường ASEAN, nhằm tôn vinh và khen thưởng các trường học có thành tích xuất sắc trong công tác giáo dục môi trường, bảo vệ môi trường và phát triển bền vững. Năm nay, Giải thưởng lựa chọn chủ đề “Trường học không rác thải nhựa” để hưởng ứng lời kêu gọi của Liên hợp quốc về “Chấm dứt ô nhiễm nhựa”.

Phát biểu tại lễ phát động, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Trưởng ban Tổ chức Giải thưởng Lê Công Thành nhấn mạnh: Đây không chỉ là một khẩu hiệu, mà là lời kêu gọi hành động mạnh mẽ trong bối cảnh ô nhiễm nhựa đang là thách thức môi trường toàn cầu. Việt Nam nói riêng và các quốc gia ASEAN nói chung đang phải đối mặt với áp lực lớn từ rác thải nhựa, ảnh hưởng trực tiếp tới hệ sinh thái, sức khỏe cộng đồng và tương lai của các thế hệ mai sau.

Việt Nam đã triển khai nhiều chính sách và sáng kiến giảm thiểu rác thải nhự; trong đó có phong trào “Chống rác thải nhựa” do Chính phủ phát động. Ngành nông nghiệp môi trường và giáo dục đã phối hợp chặt chẽ để xây dựng các mô hình trường học xanh, đưa nội dung giáo dục môi trường, kinh tế tuần hoàn và tiêu dùng bền vững vào chương trình học tập.

“Giải thưởng Trường học sinh thái ASEAN năm 2025 sẽ là cú hích mạnh mẽ, tạo ra mạng lưới các trường học xanh tại Việt Nam, lan tỏa ý thức bảo vệ môi trường, khuyến khích các sáng kiến đổi mới, sáng tạo trong giảng dạy và học tập. Từ đó, chúng ta cùng nhau xây dựng một cộng đồng học đường sáng - xanh - sạch - đẹp, đóng góp vào mục tiêu phát triển bền vững của quốc gia và khu vực”, Thứ trưởng Lê Công Thành nhấn mạnh.

Lễ phát động Giải thưởng không chỉ là một sự kiện vinh danh, mà còn là cầu nối để thiết lập mạng lưới các trường học sinh thái ASEAN tại Việt Nam. Đây cũng là diễn đàn để các trường cùng nhau chia sẻ kinh nghiệm, lan tỏa thông điệp về một môi trường giáo dục xanh – sạch – bền vững, hướng tới hình thành một thế hệ xanh.

Thầy Phan Anh, Giám đốc Hệ thống Giáo dục Genesis, Hiệu trưởng Trường THCS Genesis Hà Nội chia sẻ, năm 2024, Trường THCS Genesis Hà Nội đã vinh dự được nhận Giải Nhất Trường học sinh thái ASEAN hạng mục THCS. Đó là một niềm tự hào rất lớn, nhưng trên hết, giải thưởng chính là lời nhắc nhở: trách nhiệm của nhà trường không chỉ dừng lại ở danh hiệu, mà còn là sự kiên trì theo đuổi con đường giáo dục xanh, bền bỉ gieo trồng thói quen xanh trong từng bài học, từng hoạt động, từng hành động nhỏ mỗi ngày.  Trường mong muốn biến lớp học thành nơi khởi nguồn những ý tưởng xanh. Giải thưởng không chỉ là niềm tự hào mà còn là động lực để thầy và trò Genesis tiếp tục đồng hành trên con đường xây dựng một thế hệ học sinh biết yêu thiên nhiên và hành động vì môi trường.

Từ phía nhà tài trợ chiến lược, bà Lê Thái Hà, Giám đốc Điều hành Quỹ Vì tương lai xanh – Tập đoàn Vingroup tin rằng, đầu tư cho thế hệ trẻ hôm nay chính là kiến tạo một tương lai xanh cho mai sau. Qua mỗi hồ sơ tham dự của các trường là những sáng kiến đầy sáng tạo và hành động thiết thực để giảm rác thải nhựa, xây dựng một Việt Nam xanh và lan tỏa cảm hứng bền vững ra khu vực.

Mỗi năm, Việt Nam phát sinh khoảng 3,8 triệu tấn rác thải nhựa; trong đó hơn 2 triệu tấn không được xử lý đúng cách, xâm nhập vào môi trường đất, sông, biển và gây tác động nghiêm trọng đến hệ sinh thái, ảnh hưởng trực tiếp đến môi trường sống của nhân dân. Trong khi đó, tỷ lệ phân loại và tái chế rác thải nhựa chỉ khoảng 20-27%, nhiều loại nhựa vẫn bị chôn lấp hoặc xả thải trực tiếp ra môi trường. Tại các trường học, 50% rác thải là nhựa dùng một lần, gây ảnh hưởng trực tiếp đến môi trường học đường và sức khỏe của hàng triệu học sinh, cũng như hình thành thói quen tiêu dùng không bền vững từ thế hệ tương lai của đất nước.

Trong khuôn khổ lễ phát động, các đại biểu, khách mời đã tham quan trực tiếp mô hình trường học sinh thái Trường THCS Genesis Hà Nội, lắng nghe những kinh nghiệm thực tiễn trong việc xây dựng trường học xanh, từ cách lồng ghép các kiến thức môi trường vào chương trình giảng dạy đến việc tổ chức các hoạt động ngoại khóa bảo vệ môi trường. Những trải nghiệm này đã truyền cảm hứng cho giáo viên và học sinh, đồng thời là minh chứng sống động về hiệu quả của giáo dục môi trường ngay từ nhà trường.