Bộ trưởng Tài chính Israel, Bezalel Smotrich, vừa thông báo sẽ ký một lệnh vào tuần tới nhằm giảm thuế nhập khẩu sữa xuống đến 40% trong vòng 6 tháng, nhằm ngăn chặn tình trạng thiếu hụt sữa tại các siêu thị và cửa hàng bán lẻ trong dịp Lễ lớn sắp tới của người Do Thái, đồng thời hỗ trợ nỗ lực bình ổn giá cả.

Theo lệnh mới, mức thuế nhập khẩu lên đến 40% hiện áp dụng cho sữa bò tự nhiên sẽ được bãi bỏ cho đến ngày 28/2/2026. Biện pháp này được đưa ra nhằm đáp ứng nhu cầu tiêu dùng tăng đột biến trong dịp lễ và đảm bảo nguồn cung liên tục.

Các kỳ lễ Rosh Hashanah, Yom Kippur, Sukkot và Shemini Atzeret-Simchat Torah sẽ rơi vào giữa tuần trong tháng tới, dẫn đến việc ngừng sản xuất trong tổng cộng 9 ngày làm việc. Ước tính khoảng 6 triệu lít sữa thô sẽ không được xử lý trong thời gian này. Sự sụt giảm sản lượng kết hợp với nhu cầu tăng cao có thể khiến tình trạng thiếu hụt sữa trở nên nghiêm trọng hơn.

Trong hai năm qua, Bộ Tài chính Israel đã nhiều lần tạm thời gỡ bỏ thuế nhập khẩu sữa nhằm tăng nguồn cung, khuyến khích cạnh tranh và góp phần giảm giá trong bối cảnh chi phí sinh hoạt tăng cao, nhất là trong thời kỳ chiến sự kéo dài. Giá một số mặt hàng thiết yếu như sữa, phô mai trắng mềm và bánh mì cơ bản tại Israel đang cao hơn rất nhiều so với tại các quốc gia châu Âu, dù được chính phủ kiểm soát giá.

Vào tháng 5 vừa qua, Chính phủ Israel tiếp tục cho phép tăng giá các sản phẩm sữa nằm trong diện kiểm soát với mức trung bình 1,41%. Bộ trưởng Smotrich tuyên bố: “Đây là bước tiến nữa trong cuộc chiến chống chi phí sinh hoạt cao. Chúng tôi đang tháo gỡ rào cản và giảm thuế để tăng tính cạnh tranh – từ đó đảm bảo đủ nguồn sữa với giá hợp lý”.

Tuy nhiên, Bộ Tài chính vẫn chưa đưa ra đánh giá liệu các lệnh tạm thời trong hai năm qua có thực sự thu hút thêm doanh nghiệp tham gia thị trường sữa hay không. Việc nhập khẩu sữa trong thời gian ngắn, nhất là trong điều kiện chiến tranh, vẫn gặp nhiều rào cản kinh tế và hậu cần, chưa kể chi phí vận chuyển và chứng nhận Kosher.

Quyết định giảm thuế lần này được đưa ra sau khi Bộ trưởng Nông nghiệp Avi Dichter tuần trước đã kêu gọi ông Smotrich ký lệnh tạm thời bãi bỏ thuế nhập khẩu sữa từ ngày 28/9 trong vòng 7 tuần để tránh thiếu hụt nguồn cung trong mùa lễ.

Tại Israel, giá sữa và các sản phẩm từ sữa luôn là vấn đề nhạy cảm, từng làm bùng nổ làn sóng biểu tình phản đối chi phí sinh hoạt cao. Năm 2011, “cuộc biểu tình phô mai” (Cottage Cheese Protest) đã kéo dài nhiều tuần, buộc các siêu thị phải giảm giá sữa và thúc đẩy các cải cách chính sách nhằm giảm gánh nặng chi tiêu cho người tiêu dùng.