Trang sức vàng được bày bán tại Bhopal, Ấn Độ. Ảnh: THX/TTXVN

Tâm điểm của đợt tăng giá là bạc, khi kim loại này lần đầu tiên vượt mốc giá 93 USD/ounce. Giá vàng cũng thiết lập đỉnh cao mọi thời đại mới. Trong nhóm kim loại cơ bản, thiếc trở thành điểm sáng với mức tăng có lúc đạt gần 11%, trong khi giá niken và đồng cũng leo lên các mức cao chưa từng có. 

Động lực chính đằng sau "cơn sốt" này là xu hướng giao dịch phòng ngừa rủi ro mất giá. Giới đầu tư đang quay lưng với trái phiếu chính phủ và tiền tệ do lo ngại về gánh nặng nợ công ngày càng phình to, đặc biệt trong bối cảnh đồng USD suy yếu tương đối giúp các hàng hóa trở nên rẻ hơn. Bên cạnh đó, những căng thẳng địa chính trị và bất đồng quan điểm giữa chính quyền Tổng thống Donald Trump với Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) càng thúc đẩy nhu cầu tìm kiếm nơi trú ẩn an toàn. 

Ở khía cạnh cung cầu, thị trường kim loại cơ bản đang hưởng lợi từ tình trạng thắt chặt nguồn cung vật chất. Các mỏ và nhà máy luyện kim toàn cầu đang chật vật đáp ứng nhu cầu, trong khi những nhà cung cấp lớn như Indonesia dự kiến áp hạn ngạch xuất khẩu quặng niken ở mức 250-260 triệu tấn. Ông Alexandre Carrier, quản lý danh mục tại quỹ đầu tư DNCA Invest Strategic Resource Funds, cho rằng giới đầu tư đang dần nhận ra xu hướng mang tính cấu trúc của thị trường và những vấn đề nghiêm trọng về phía nguồn cung. 

Đáng chú ý, các quyết định hành chính từ Nhà Trắng đang tác động trực tiếp lên tâm lý thị trường. Mới đây, Thư ký Nhà Trắng Will Scharf thông báo Tổng thống Trump đã ký sắc lệnh đảm bảo nguồn cung đất hiếm quốc gia sau cuộc điều tra thương mại Mục 232, một diễn biến có thể dẫn đến thuế quan đối với các kim loại quý như bạc, bạch kim và palladium gia tăng. Nỗi lo này cũng khiến dòng chảy kim loại bị tắc nghẽn khi các nhà giao dịch gấp rút chuyển hàng đến những cảng của Mỹ để tránh thuế, gây ra tình trạng khan hiếm cục bộ. 

Thêm vào đó, hoạt động đầu cơ sôi động tại Trung Quốc – nền kinh tế lớn nhất châu Á – cũng góp phần "thổi lửa" cho đà tăng giá này. Dữ liệu từ Sàn giao dịch kỳ hạn Thượng Hải (SHFE) cho thấy khối lượng giao dịch và hợp đồng mở đối với các kim loại cơ bản đã chạm mức kỷ lục. Cùng với đó, dữ liệu thương mại mới nhất cho thấy xuất khẩu của nền kinh tế lớn nhất châu Á đang bùng nổ với sự phục hồi của hoạt động sản xuất. 

Trước diễn biến hưng phấn của thị trường, tập đoàn tài chính Citigroup mới đây đã nâng dự báo giá vàng trong ba tháng tới lên 5.000 USD/ounce và giá bạc lên 100 USD/ounce. Dù vậy, vẫn có những quan điểm thận trọng từ Citigroup và ngân hàng đầu tư Goldman Sachs về khả năng giá đồng có thể điều chỉnh vào cuối năm do nhu cầu thực tế tại Trung Quốc có dấu hiệu chững lại.

Đồng quan điểm, bà Joni Teves, chiến lược gia kim loại quý tại ngân hàng đầu tư UBS, nhận định rằng dù biến động địa chính trị vẫn tiếp diễn, một nhịp điều chỉnh tích lũy sẽ là cần thiết và lành mạnh cho thị trường kim loại quý. Tuy nhiên, chuyên gia này cũng thừa nhận rất khó để đi ngược lại đà tăng trưởng mạnh mẽ ở thời điểm hiện tại.