Ngày 13/12/2022, EU thông báo sẽ thực hiện CBAM, yêu cầu tất cả hàng hóa xuất khẩu sang thị trường này sẽ bị đánh thuế carbon dựa trên cường độ phát thải khí nhà kính trong quy trình sản xuất tại nước sở tại. CBAM đánh vào các công ty chuyển cơ sở sản xuất sang các quốc gia ngoài EU có quy định môi trường ít nghiêm ngặt hơn để tránh phải trả chi phí cao hơn cho lượng khí thải carbon của mình, từ đó đạt được lợi thế cạnh tranh.

Trong giai đoạn chuyển tiếp thực hiện CBAM, từ ngày 1/10/2023 đến ngày 31/12/2025, các công ty xuất khẩu sang EU phải có nghĩa vụ báo cáo mà không cần thực hiện nghĩa vụ tài chính. Ở giai đoạn này, các nhà nhập khẩu phải xác định và ghi lại lượng khí thải trực tiếp và gián tiếp được hình thành trong quá trình sản xuất hàng hóa xuất khẩu sang EU.

Theo ông Auramon Supthaweethum, Tổng cục trưởng Cục Đàm phán Thương mại Thái Lan, chỉ riêng bước này cũng có thể đặt ra thách thức cho nhiều doanh nghiệp do các cơ sở này thường thiếu giải pháp công nghệ cần thiết để ghi lại và xác định lượng phát thải carbon dioxide.

Cục Đàm phán Thương mại đã hợp tác với Tổ chức Quản lý khí nhà kính, Học viện Hành động khí hậu TGO và Liên đoàn Công nghiệp Thái Lan để giúp các bên chuẩn bị thực hiện CBAM đối với 6 nhóm hàng hóa nhập khẩu gồm: thép và sản phẩm thép, nhôm, xi măng, phân bón, điện và hydro.

Các nhà nhập khẩu những mặt hàng này của EU cũng sẽ phải báo cáo dữ liệu phát thải khí nhà kính trong giai đoạn này và sau đó từ ngày 1/1/2026, họ sẽ cần mua chứng chỉ CBAM dựa trên lượng phát thải khí nhà kính của mình.

Ông Auramon cho rằng cần cung cấp sự linh hoạt cho các nước đang phát triển và nên dành nhiều thời gian hơn cho việc báo cáo và chỉnh sửa dữ liệu vì có những yếu tố liên quan đến dữ liệu bí mật về công nghệ, mức độ sẵn sàng và trình độ phát triển khác nhau của mỗi quốc gia./.