Tuy nhiên, phía sau sự khởi sắc ấy lại là nỗi lo của các doanh nghiệp chế biến, xuất khẩu khi chi phí đầu vào leo thang nhưng giá nhân điều xuất khẩu gần như không tăng tương ứng, khiến nhiều doanh nghiệp rơi vào tình thế khó khăn.

Theo ghi nhận tại các doanh nghiệp chế biến điều trên địa bàn thành phố Đồng Nai, hiện giá điều tươi đang dao động từ 30.000 – 33.000 đồng/kg, có nơi lên tới 35.000 đồng/kg. So với cùng kỳ năm 2025, giá điều nguyên liệu năm nay đã tăng khoảng 10 – 15%. Không chỉ điều trong nước, giá điều thô nhập khẩu cũng tăng ở mức tương tự.

Nguyên nhân được cho là do sản lượng điều tại một số vùng trồng giảm trong khi chi phí vật tư nông nghiệp, nhân công và vận chuyển đều tăng cao. Điều đáng nói là trong bối cảnh giá nguyên liệu liên tục đi lên, giá xuất khẩu nhân điều trên thị trường quốc tế lại gần như “giậm chân tại chỗ”, khiến doanh nghiệp chế biến gặp nhiều áp lực trong việc cân đối chi phí và duy trì sản xuất.

Bà Nguyễn Thị Nga, Giám đốc Công ty TNHH MTV Xuất nhập khẩu Đại Lộc Phát, xã Nghĩa Trung, thành phố Đồng Nai cho biết, thời điểm này doanh nghiệp buộc phải giảm công suất hoạt động để duy trì sản xuất và đảm bảo việc làm cho công nhân. Theo bà Nga, hiện giá nguyên liệu đầu vào tăng quá cao trong khi lượng đơn hàng xuất khẩu khá ít, khiến doanh nghiệp gần như không có lợi nhuận.“Doanh nghiệp hiện chủ yếu hoạt động cầm chừng để giữ chân lao động và duy trì bộ máy sản xuất, chờ thị trường hồi phục”, bà Nga chia sẻ.

Không chỉ chịu áp lực từ giá nguyên liệu, nhiều doanh nghiệp còn phải “gồng mình” trước chi phí vận chuyển tăng mạnh và lãi suất vay vốn ngân hàng ở mức cao.

Ông Lý Thơ Kinh, Kế toán trưởng Công ty TNHH MTV Hoàng Khoa, xã Nghĩa Trung, thành phố Đồng Nai cho biết, giá nguyên liệu nhập khẩu hiện tăng mạnh nhưng giá bán nhân điều xuất khẩu lại không tăng tương xứng. Bên cạnh đó, tình hình xung đột trên thế giới khiến giá nhiên liệu tăng, kéo theo cước vận chuyển hàng hóa xuất khẩu tăng đáng kể.

“Chi phí đầu vào tăng ở nhiều khâu, từ nguyên liệu, vận chuyển cho đến lãi vay ngân hàng, trong khi giá bán gần như không thay đổi. Điều này khiến doanh nghiệp gặp rất nhiều áp lực trong việc duy trì sản xuất và xoay vòng vốn”, ông Kinh cho hay.

Theo Hội Điều thành phố Đồng Nai, giá điều nguyên liệu tăng mạnh từ đầu vụ đến nay còn xuất phát từ tâm lý lo ngại thiếu hụt nguồn cung của nhiều doanh nghiệp. Việc các doanh nghiệp đồng loạt đẩy mạnh thu mua ngay từ đầu vụ đã vô tình tạo nên cuộc cạnh tranh nguyên liệu, khiến giá điều tiếp tục bị đẩy lên cao.

Trong khi đó, thị trường tiêu thụ nhân điều thế giới hiện vẫn chưa có nhiều tín hiệu tích cực. Nhu cầu tiêu thụ tại các thị trường lớn chưa trùng với thời điểm Việt Nam bước vào vụ thu hoạch và chế biến điều.

Ông Vũ Thái Sơn, Chủ tịch Hội Điều thành phố Đồng Nai cho biết, các thị trường phương Tây thường tiêu thụ mạnh hạt điều vào dịp cuối năm, nhất là mùa Noel và Tết Dương lịch. Tuy nhiên, thời điểm này doanh nghiệp trong nước lại cần bán hàng để xoay vòng vốn nên thường rơi vào thế bị động.

“Theo chu kỳ tiêu dùng của thị trường quốc tế, sức mua thường tăng mạnh vào cuối năm. Trong khi đó, doanh nghiệp và người dân trong nước lại bước vào vụ thu hoạch sớm hơn nên nhiều thời điểm vẫn phải bán ra dù giá chưa thực sự thuận lợi”, ông Sơn nhận định.

Có thể thấy, giá hạt điều tăng đang mang lại tín hiệu tích cực cho người trồng điều, nhưng đồng thời cũng đặt ra nhiều thách thức đối với các doanh nghiệp chế biến và xuất khẩu. Trong bối cảnh thị trường thế giới còn nhiều biến động, ngành điều cần đẩy mạnh chế biến sâu, nâng cao chất lượng sản phẩm, đa dạng hóa thị trường xuất khẩu để nâng cao giá trị và tăng sức cạnh tranh. Đây được xem là hướng đi cần thiết để ngành điều Việt Nam nói chung và ngành điều tại thành phố Đồng Nai phát triển ổn định, bền vững hơn trong thời gian tới.