Quyết định của Tổng thống Mỹ Donald Trump về việc áp thuế 25% đối với thép và nhôm nhập khẩu đã gây ra phản ứng mạnh mẽ từ châu Âu, trong khi một số quốc gia như Australia và Brazil có những bước đi thận trọng để bảo vệ lợi ích thương mại của mình.

Lãnh đạo các nước châu Âu như Đức, Ba Lan, CH Séc đều cho rằng biện pháp thuế quan này của Mỹ có thể kích hoạt một cuộc chiến thương mại gây tổn hại đến các bên liên quan.

Phát biểu tại Quốc hội ngày 11/2, Thủ tướng Đức Olaf Scholz tái khẳng định Liên minh châu Âu (EU) sẽ có biện pháp đáp trả nếu Mỹ không thay đổi lập trường. Tuy nhiên, ông cũng cảnh báo việc leo thang căng thẳng thuế quan và thương mại có thể làm suy yếu tăng trưởng kinh tế của Mỹ và EU, trong đó Đức được coi là nền kinh tế lớn nhất châu Âu.

Cùng quan điểm, Bộ trưởng Công nghiệp và Thương mại CH Séc, ông Lukas Vlcek nhấn mạnh châu Âu cần hành động thống nhất để đối phó với chính sách thuế quan của Mỹ. Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk ngày 11/2 cũng cảnh báo những tác động tiêu cực của cuộc chiến thương mại đối với doanh nghiệp và người tiêu dùng, đồng thời cho biết nước này đang chuẩn bị các phương án ứng phó trước tác động tiềm tàng do căng thẳng thuế quan gây ra. Trên mạng xã hội chiều 10/2, Thủ tướng Slovakia Robert Fico cũng bày tỏ quan ngại về bước đi trên của Mỹ.

Trước đó, lãnh đạo EU gồm Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen và Ủy viên Thương mại Liên minh châu Âu (EU) Maros Sefcovic, cùng lãnh đạo một số nước khác như Canada, Thái Lan đều bày tỏ quan ngại đối với chính sách thuế mới của Mỹ đối với nhôm, thép nhập khẩu.

Trước bước đi mới của Washington, một số quốc gia đã đưa ra những bước đi thận trọng tránh nguy cơ leo thang thương mại đồng thời bảo vệ lợi ích của mình. Chính phủ Brazil khẳng định không tham gia vào cuộc chiến thương mại, trong khi Chính phủ Australia cho biết không có kế hoạch đáp trả chính sách thuế quan của Mỹ.

Theo phóng viên TTXVN tại Mỹ Latinh, ngày 11/2, Bộ trưởng Quan hệ Thể chế Brazil Alexandre Padilha khẳng định nước này sẽ không tham gia vào bất kỳ cuộc chiến thương mại nào, nhằm đáp trả quyết định áp thuế đối với thép và nhôm nhập khẩu của Tổng thống Mỹ Donald Trump. Bộ trưởng Padilha nhấn mạnh Brazil sẽ luôn ủng hộ việc tăng cường thương mại tự do. Ông cho biết cho tới nay Chính phủ chưa có bất kỳ cuộc thảo luận nào về vấn đề này và Tổng thống Lula da Silva luôn cho rằng cuộc chiến thương mại không có lợi cho bất kỳ bên nào.

Cùng ngày, cố vấn đối ngoại của ông Lula da Silva, cựu Ngoại trưởng Celso Amorim cũng bày tỏ quan điểm thận trọng trong vấn đề này, mặc dù ông cho biết Brazil không hoàn toàn thụ động.

Viện Thép Brazil, đại diện cho ngành công nghiệp thép nước này, kêu gọi chính phủ đàm phán để đình chỉ mức thuế 25%, cho rằng đây là biện pháp gây tổn thất cho cả hai bên. Hiện tại, 60% lượng thép xuất khẩu của Brazil đang được chuyển đến thị trường Mỹ.

Từ Canberra, ngày 12/2, Chính phủ Australia cho biết nước này không có kế hoạch đáp trả chính sách thuế quan của Mỹ mà thay vào đó đang nỗ lực đàm phán để được miễn trừ.

Thủ tướng nước này Anthony Albanese cho biết ông đã có cuộc điện đàm với Tổng thống Trump để trao đổi về khả năng miễn trừ thuế và Australia đang chờ quyết định từ phía Mỹ về vấn đề này. Trả lời đài truyền hình ABC của Australia ngày 12/2, Bộ trưởng Tài chính Jim Chalmers cũng khẳng định ưu tiên hàng đầu của Australia là tìm kiếm sự miễn trừ thay vì tìm kiếm các biện pháp đáp trả.

Giới phân tích nhận định rằng chính sách thuế quan của Mỹ có thể làm căng thẳng thương mại toàn cầu leo thang. Ông Fabrizio Hochschild, cựu Phó Tổng Thư ký Liên hợp quốc, cho rằng các chính sách thuế quan mới của Mỹ có thể tác động tiêu cực đến hoạt động thương mại toàn cầu, gián đoạn chuỗi cung ứng và gây tổn thất cho cả người tiêu dùng của Mỹ. Ông Hochschild nhấn mạnh tranh chấp thương mại cần được giải quyết thông qua các cơ chế đa phương, chẳng hạn như Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO). Theo ông Drago Patrlj, nhà phân tích ở Croatia, không bên nào có thể thắng trong cuộc chiến thuế quan, mà chỉ có thể thua ít hay nhiều.