Theo Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, khối lượng xuất khẩu gạo tháng 1/2023 chỉ đạt 400.000 tấn với giá trị đạt 203 triệu USD, giảm 20,9% về khối lượng và giảm 17,4% về giá trị so với cùng kỳ năm 2022.

Xuất khẩu gạo tháng đầu năm 2023 giảm mạnh do có kỳ nghỉ Tết Nguyên đán. Tuy nhiên, nhiều doanh nghiệp nhận định xuất khẩu gạo năm nay cũng sẽ thấp hơn năm 2022, chỉ đạt trên 6 triệu tấn do nguồn cung, nguồn tồn kho hạn chế. Hiện Đồng bằng sông Cửu Long chưa bước vào thu hoạch rộ lúa Đông Xuân, nên lượng thu hoạch đến đâu được tiêu thụ hết đến đó và giá lúa ở mức khá cao, mang lại những hứa hẹn cho nông dân một vụ mùa bội thu.

Hiệp hội Lương thực Việt Nam cho biết, giá gạo xuất khẩu của Việt Nam ngày 8/2 là loại 5% tấm giao dịch ở 468 USD/tấn, gạo 25% tấm 448 USD/tấn. Trong khi đó, với các loại gạo tương ứng thì giá xuất khẩu của Thái Lan là 485 USD/tấn và 470 USD/tấn.

Dự báo năm 2023 nhu cầu tiêu thụ gạo của thế giới không biến động nhiều, khoảng 1%. Việt Nam sẽ có nhiều thuận lợi khi Trung Quốc mở cửa giao thương bình thường trở lại. Tuy nhiên, điều lo ngại là Philippines – thị trường nhập khẩu gạo Việt Nam lớn nhất sẽ thấp đi khi năm 2022 nước này nhập khẩu gạo tăng 30% so với năm 2021.

Năm 2022, Việt Nam xuất khẩu 7,1 triệu tấn gạo, kim ngạch trên 3,4 tỷ USD, giá trung bình 486 USD/tấn. Lượng xuất khẩu tăng khá mạnh 13,83%, nhưng giá chỉ tăng khiêm tốn trên 5% bởi giá xuất khẩu trung bình giảm 50,47 USD/tấn.

Xu hướng Việt Nam tăng xuất khẩu gạo thơm, gạo chất lượng cao. Gạo thường như gạo 5% tấm có xu hướng giảm, nhưng gạo Đài thơm 8 đã tăng 147% trong năm vừa qua. Xu hướng thị trường cũng đòi hỏi gạo có chất lượng cao hơn. Như gạo 5% tấm nay cũng đòi hỏi chất lượng cao hơn những năm trước nhiều.

Hướng đến đáp ứng nhu cầu thị trường nhập khẩu, nhiều doanh nghiệp Việt Nam đã và đang đầu tư nhiều về máy móc, công nghệ để nâng cao công nghệ chế biến, đóng gói. Bởi, xu hướng thế giới yêu cầu đóng gói các túi nhỏ (3 -5 kg) để sau khi đơn vị nhập khẩu về chỉ việc đưa thẳng đến siêu thị bán.

Để nâng cao hiệu quả trong xuất khẩu gạo, Cục Trồng trọt cần cập nhật thông tin về mùa vụ, tình hình xuống giống và quan trọng là dự báo về sản lượng các loại gạo. Mỗi thị trường đều có những yêu cầu về chủng loại gạo khác nhau. Nếu nắm bắt được thông tin sản lượng gạo các loại trong nước sẽ giúp các doanh nghiệp chủ động có phương án kinh doanh, ký kết các hợp đồng xuất khẩu./.