Phân tích của S&P Global Commodity Insights cho rằng, các biện pháp của Chính phủ Ấn Độ trong năm 2023, bao gồm cấm xuất khẩu gạo trắng ngoài basmati, áp thuế 20% đối với xuất khẩu gạo đồ và áp đặt giá xuất khẩu tối thiểu là 950 USD/triệu tấn cho gạo basmati, sẽ tiếp tục tác động đến thị trường gạo.

Bất chấp những hậu quả toàn cầu và giá cả cao trong nhiều năm, những dấu hiệu cho thấy các hạn chế có thể sẽ kéo dài ít nhất cho đến nửa đầu năm 2024. Quyết định hạn chế xuất khẩu gạo của Chính phủ Ấn Độ được thúc đẩy bởi giá gạo trong nước leo thang và mong muốn đảm bảo đủ nguồn cung cho đất nước.

Hầu hết các chuyên gia trong ngành đều dự đoán rằng Chính phủ Ấn Độ sẽ không nới lỏng các hạn chế trước cuộc tổng tuyển cử dự kiến diễn ra từ tháng 4-5/2024.

Sản lượng gạo giảm trong vụ Thu (Kharif) 2023-2024, do ảnh hưởng của điều kiện thời tiết khô hạn bắt nguồn từ El Nino, càng làm phức tạp thêm tình hình nguồn cung.

Bộ Nông nghiệp Mỹ dự báo, tổng sản lượng gạo ở Ấn Độ trong giai đoạn từ tháng 10/2023-9/2024 là 128 triệu tấn, giảm so với 135,5 triệu tấn của năm trước.

Bất chấp các biện pháp hạn chế thương mại, giá gạo trong nước vẫn ở mức cao, khiến chính phủ phải đưa ra cảnh báo cho các nhà bán lẻ. Tuy nhiên, các nhà xay xát và xuất khẩu dự đoán môi trường giá cao sẽ duy trì cho đến khi thu hoạch vụ Thu tiếp theo, do giá thu mua cao được chính quyền một số bang đưa ra và nhu cầu mạnh mẽ từ các bang miền Nam Ấn Độ.

Tây Phi, khu vực tiêu thụ gạo lớn của Ấn Độ, dự kiến sẽ giảm nhu cầu do vấn đề giá cả. Năm 2023, lường trước tình trạng hạn chế xuất khẩu, nhiều người mua ở Tây Phi đã nhập khẩu gạo số lượng lớn. Nhu cầu từ Đông Nam Á và một số nước vùng Vịnh dự kiến ổn định.

Về mặt tích cực, lượng gạo dự trữ tại Tập đoàn Lương thực Ấn Độ đứng ở mức 56 triệu tấn tính đến ngày 1/12/2023, tăng 15% so với cùng kỳ năm ngoái. Bất chấp lo ngại về những hạn chế kéo dài, mức tồn kho vẫn cao hơn nhiều so với tiêu chuẩn dự trữ đệm của chính phủ, mang lại hy vọng về khả năng nới lỏng các hạn chế xuất khẩu.

Các nhà xuất khẩu lạc quan rằng tình trạng thu mua bắt đầu chậm trong mùa này cuối cùng sẽ cải thiện nguồn cung để xuất khẩu.