Xuất khẩu gạo 6 tháng đầu năm dự kiến tăng 12%. Ảnh: Đình Huệ/TTXVN

Hiệp hội Lương thực Việt Nam (VFA) vừa đưa ra kế hoạch xuất khẩu gạo trong quý II/2016, dự kiến sẽ đạt 1,6 triệu tấn, thấp hơn kế hoạch ban đầu 200.000 tấn. Tính chung xuất khẩu 6 tháng sẽ đạt trên 3 triệu tấn, tăng 12% so với cùng kỳ năm trước, chưa tính xuất khẩu qua biên giới không đăng ký.

Theo VFA, xuất khẩu gạo trong quý I có nhiều tín hiệu tích cực. Riêng tháng 3/2016 đã vượt kế hoạch đề ra là 500.000 tấn, cao hơn cùng kỳ năm trước đáng kể. Lũy kế 3 tháng cao hơn năm trước gần 58% và cũng ở mức cao so với bình quân xuất khẩu trong quý I các năm.

Nguyên nhân do hợp đồng gối đầu chuyển sang từ năm 2015 còn nhiều, đặc biệt là hợp đồng G-to-G với Indonesia, Philippines và hợp đồng thương mại ký mới với Trung Quốc.

Mặc dù xuất khẩu gạo quý I/2016 tăng mạnh so với năm trước và ở mức cao so với trung bình nhiều năm, tuy nhiên giá gạo cũng đang ở mức cao nhất so với các nguồn cung cấp khác trong khu vực châu Á. Nguyên nhân được cho là do nhu cầu thực hiện các hợp đồng đã ký trước và tác động của hạn hán, xâm nhập mặn làm giảm sản lượng.

Với mức giá khá cao, VFA nhận định xuất khẩu gạo có thể mất lợi thế cạnh tranh cũng như thị phần đối với nhu cầu mới trong thời gian tới. Do đó, Việt Nam cần xem xét lại cân đối cung cầu vì đây là nguyên nhân chính tác động giá gạo trên thị trường. Điều này đã dẫn đến số lượng hợp đồng đăng ký trong tháng 3 giảm tương đối so với tháng 2 và giảm nhiều so với cùng kỳ 2015, chủ yếu là gạo thơm và nếp.

Tuy nhiên, cũng theo VFA, tính đến hết quý I, hợp đồng xuất khẩu gạo còn lại chưa thực hiện vẫn còn nhiều 1,4 triệu tấn. Điều này sẽ giúp được tiến độ xuất khẩu trong vài tháng tới, chưa tính các hợp đồng ký mới. Trong số lượng hợp đồng còn lại, chủ yếu là các hợp đồng thương mại gần 1,3 triệu tấn, phần lớn là gạo thơm 492.000 tấn, gạo trắng 444.000 tấn và nếp 329.000 tấn./.