Nhân viên y tế khử trùng thiết bị sau khi một bệnh nhân nghi nhiễm Ebola tử vong, tại Rwampara, tỉnh Ituri, CHDC Congo, ngày 21/5/2026. Ảnh: THX/TTXVN

Đợt dịch lần này do chủng Bundibugyo gây ra, một trong những biến thể Ebola chưa có vaccine và thuốc điều trị đặc hiệu.

Đến nay, WHO ghi nhận 82 ca bệnh xác nhận, 7 ca tử vong, nhưng thực tế có thể còn nghiêm trọng hơn nhiều do có gần 750 ca nghi nhiễm và 177 trường hợp tử vong nghi liên quan tới dịch bệnh.

Tổng Giám đốc WHO Tedros Adhanom Ghebreyesus nhận định tình hình hiện nay “vô cùng thách thức” khi các nhân viên y tế phải nỗ lực truy vết các ca tiếp xúc trong những khu vực có an ninh yếu.

Bà Anne Ancia - đại diện WHO tại CHDC Congo - cho rằng virus đã âm thầm lây lan trong vài tuần trước khi được phát hiện, với khả năng lây lan nhanh. Việc phát hiện các ca bệnh sớm còn gặp khó khăn do triệu chứng ban đầu của Bundibugyo tương tự như sốt rét hay thương hàn.

Các biện pháp hiện tại chỉ dựa vào truy vết và cách ly những trường hợp nghi nhiễm trong 21 ngày để ngăn chặn dịch lây lan.

Bên cạnh đó, bất ổn chính trị và thiếu lương thực trầm trọng tại các tỉnh miền Đông CHDC Congo cũng làm phức tạp thêm tình hình. Theo báo cáo của Chương trình Lương thực Thế giới (WFP), ở các tỉnh Ituri, North Kivu, South Kivu và Tanganyika hiện có khoảng 10 triệu người đối mặt với nạn đói nghiêm trọng.

Cơ quan này đang phối hợp với WHO, chính quyền CHDC Congo và các đối tác quốc tế để tăng cường hỗ trợ, vận chuyển hàng cứu trợ và thiết bị y tế tới những khu vực khó tiếp cận.

Song song với đó, WHO và các đối tác y tế đang cho thử nghiệm một số liệu pháp hiện có, bao gồm 2 kháng thể đơn dòng Regeneron 3479 và MBP134 của hãng dược phẩm Mapp Biopharmaceutical, cùng thuốc kháng virus obeldesivir để đánh giá khả năng phòng ngừa sau phơi nhiễm.

Vaccine Ervebo hiện tại chỉ có hiệu quả với chủng Zaire, trong khi chưa có bằng chứng về khả năng bảo vệ chéo đối với chủng Bundibugyo đang lây lan ở CHDC Congo và một số quốc gia khác. Đang có những nỗ lực ưu tiên cho việc nghiên cứu vaccine đặc hiệu cho chủng Bundibugyo nhưng quá trình này có thể phải kéo dài từ 6 – 9 tháng.