Theo tờ "Tinh đảo" (Hong Kong, Trung Quốc),trong bối cảnh nhiều nước mở cửa lại biên giới, du khách có thể nhập cảnh khôngcần xét nghiệm, vừa qua Hiệp hội Vận tải Hàng không Quốc tế (IATA) đã lên tiếngchỉ trích Chính quyền Hong Kong phòng dịch quá nghiêm ngặt khiến vị thế trungtâm hàng không quốc tế của hòn đảo này không còn. 

Mặc dù cảnh báo của IATA mang màu sắc báo động, nhưng cũng phản ánh việc HongKong đang đối diện với nguy cơ mới, chính quyền cần nhanh chóng kiểm soát dịchbệnh, tạo điều kiện khôi phục thông quan với Trung Quốc và bên ngoài.

Đồng thờiHong Kong cũng nên tích cực tìm cách tăng cường hợp tác với các sân bay xungquanh Vùng vịnh lớn Quảng Đông-Hong Kong-Macau, cải thiện dư địa cạnh tranh củasân bay Hong Kong sau dịch bệnh, tranh thủ hoàn thành nhiệm vụ ủng hộ Hong Kongtrở thành trung tâm hàng không quốc tế trong "Quy hoạch 5 năm lần thứ14".

Tổng giám đốc IATA Willie Walsh nhấn mạnh, Hong Kong đã không còn là đầu mốihàng không quốc tế, quy định hạn chế chuyến bay và cách ly du khách nhập cảnhkhiến rất nhiều hãng hàng không hủy chuyến bay đến Hong Kong.

Điều này đãcản trở dòng người đến hòn đảo này, các hãng hàng không lấy Hong Kong làm đầumối sẽ đối diện với thời khắc khó khăn. Mặc dù Chính quyền Hong Kong hủy lệnhcấm bay đối với 9 nước vào đầu tháng này và rút ngắn thời gian cách ly đối vớingười nhập cảnh, nhưng cách làm khiến du khách nản lòng.

* Trợ cấp giúp các hãng hàng không mở rộng hoạt động sau dịch bệnh

Năm 2021, sân bay Hong Kong chỉ làm thủ tục cho 1,4 triệu lượt khách, giảm mạnhgần 85% so với năm trước, bị sân bay Bạch Vân-Quảng Châu vượt xa với 40,26triệu lượt người và trở thành sân bay bận rộn nhất Vùng vịnh lớn.

Tuy nhiên,nếu xét về khối lượng vận chuyển hàng hóa, năm 2021, sân bay Hong Kong đã xử lý5 triệu tấn hàng, tăng 12% so với năm 2020, dẫn đầu các sân bay lớn ở châu Á.Trừ khi lưu lượng hành khách hàng không phục hồi bình thường, rất khó để nóirằng Hong Kong là đầu mối hàng không quốc tế nếu chỉ dựa vào vận tải hàng hóa.

Mặc dù chỉ trích của IATA không hoàn toàn chính xác, nhưng đã chỉ ra những nguycơ mà Hong Kong phải đối mặt hiện nay. Đầu tiên, các khu vực xung quanh bắt đầulần lượt mở cửa thông quan trong tháng này, Singapore, Malaysia và Philippinescho phép du khách đã hoàn thành tiêm chủng nhập cảnh không cần cách ly.

Thái Lancũng đã hủy yêu cầu hành khách phải có giấy chứng nhận xét nghiệm PCR âm tính72 giờ trước khi lên máy bay, đổi thành xét nghiệm nhanh khi đến nhằm khôi phụcsự kết nối với nước ngoài, giúp kinh tế nhanh chóng phục hồi bình thường. 

Rõ ràng Hong Kong đang chậm trễ so với các nơi khác. Hiện nay, Hong Kong vẫnđang bùng dịch, nhiệm vụ quan trọng hàng đầu là kiểm soát dịch bệnh, đồng thờitìm cách đẩy mạnh tiêm phòng, khi 90% người dân hoàn thành 3 mũi vaccine và cóđủ sức đề kháng thì lúc đó mới có điều kiện yên tâm phục hồi thông quan vớiTrung Quốc và nước ngoài.  

Hong Kong không thể chờ dịch bệnh giảm mới hành động, bởi vì đối thủ cạnh tranhtrong khu vực là Singapore đang nỗ lực hỗ trợ ngành hàng không phục hồi và mởrộng hoạt động để tái thiết trung tâm hàng không quốc tế, thách thức vị thế củaHong Kong. Chính phủ Singapore cấp 500 triệu SGD (366,71 triệu USD) thúc đẩychương trình OneAviation Resilience Package.

Đây là góitrợ cấp lương cho nhân viên ngành hàng không, giúp các hãng hàng không xây dựnglại đội ngũ lao động, trợ cấp phí hạ cánh và dừng đỗ cho tất cả các máy bay tạisân bay Changi và Seletar. Bên cạnh đó, các hãng hàng không và công ty khaithác mặt đất sẽ nhận được trợ cấp tiền thuê văn phòng ở hai tòa nhà trong sânbay, các khoản trợ cấp liên quan sẽ kéo dài trong nửa năm.

Muốn duy trì vị thế trung tâm hàng không quốc tế, Chính quyền Hong Kong cần nắmbắt và xem cơ hội thị trường khổng lồ của Trung Quốc là điểm đến tái thiết sauđại dịch. Một mặt, Hong Kong có thể bắt đầu cử đội ngũ nối lại các chuyến thămnước ngoài, cùng văn phòng kinh tế-thương mại ở nước ngoài thuyết trình câuchuyện cơ hội của Trung Quốc và Hong Kong, chuẩn bị tốt cho việc thu hút nhiềuhơn các doanh nhân nước ngoài đến Hong Kong hoặc Trung Quốc đầu tư sau dịchbệnh.

Mặt khác,cần hợp tác và triển khai các biện pháp kiểm soát kết hợp giữa sân bay HongKong và bốn sân bay trong Vùng vịnh lớn, thiết lập cơ chế phân luồng hànhkhách, nâng cao năng lực cạnh tranh sau dịch bệnh.   

* Kết nối các biện pháp kiểm soát kết hợp sân bay vào mạng lưới hàng không quốcgia

Dự án Three Runway System (3RS) đã hoàn thành công việc xây dựng, hiện đang vậnhành bay thử nghiệm, lượng khách chuyên chở có thể xử lý sau khi khởi động sẽtăng mạnh. Mặc dù 3RS chưa thể đưa vào khai thác trong ngắn hạn, nhưng HongKong cần sớm thảo luận với Trung Quốc về việc bố trí thực hiện các biện phápkiểm soát kết hợp ở sân bay Hong Kong, cho phép du khách làm thủ tục nhập cảnhTrung Quốc trước khi lên máy bay ở Hong Kong.

Việc rútngắn quy trình hai chiều giữa Trung Quốc và Hong Kong, giúp sân bay Hong Kongkết nối liền mạch vào mạng lưới hàng không Trung Quốc, kích hoạt tiềm năng củathị trường vận chuyển hàng không nội địa.

Mặc dù Chính phủ Trung Quốc ủng hộ HongKong trở thành địa vị trung tâm đầu mối hàng không quốc tế, nhưng các tuyến baygiữa Hong Kong và bốn sân bay của Vùng vịnh lớn có nhiều sự trùng lặp, do đólàm thế nào để phân bổ nguồn lực có hiệu quả là một thách thức lớn. Cục Quản lýsân bay Hong Kong (AAHK), nắm giữ cổ phần sân bay Chu Hải, nên tăng cường hợptác, và nghiên cứu phân công lao động với các sân bay của Vùng vịnh lớn.

Mục tiêu là để Hong Kong chủ yếu tập trung vào các đường bay quốc tế, các nơicòn lại chuyên về các đường bay nội địa. Sau khi hoàn thành thủ tục xuất cảnhtại cảng khẩu Chu Hải và Macau, du khách Vùng vịnh lớn đi xe buýt chuyên dụngđến khu vực hạn chế của sân bay Hong Kong để đáp các chuyến bay quốc tế ra nướcngoài. Nếu các bên liên quan có thể phối hợp điểm tham chiếu và số chuyến bay,phát huy sức mạnh tổng hợp thì có thể thúc đẩy cạnh tranh lành mạnh và hợp táclâu dài.             

Chính quyền Hong Kong cần hỗ trợ ngành hàng không, chủ động thực hiện tốt việchợp tác phân luồng với các sân bay trong Vùng vịnh lớn, cũng như triển khaithực hiện các biện pháp kiểm soát kết hợp ở cảng hàng không Hong Kong, thì mớicó thể phục hồi và phát triển nhanh sau dịch bệnh./.