Từ ngày 20/1 tới, các Chi cục Kiểm dịch thực vật vùng (Cục Bảo vệ thực vật) sẽ dựa trên các báo cáo tổng hợp của cơ quan chuyên môn cấp tỉnh làm cơ sở để thực hiện thủ tục kiểm dịch thực vật cho các lô hàng trái cây tươi không do chủ sở hữu mã số vùng trồng và cơ sở đóng gói trực tiếp xuất khẩu.

Đó là một trong những chỉ đạo của Cục Bảo vệ thực vật, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn khi vừa có văn bản gửi: Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn các tỉnh, thành phố; các Chi cục Kiểm dịch thực vật vùng; đại diện các mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói về việc tăng cường quản lý mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói xuất khẩu.

Cục Bảo vệ thực vật cho biết, đơn vị đã nhận được cảnh báo đối với lô hàng trái cây tươi (sầu riêng và mít) xuất khẩu từ Việt Nam không tuân thủ yêu cầu về kiểm dịch thực vật và an toàn thực phẩm của các nước nhập khẩu, đặc biệt là của Tổng cục Hải quan Trung Quốc (GACC).

Cục Bảo vệ thực vật cho rằng, tình trạng này nếu không được kiểm soát tốt sẽ ảnh hưởng nghiêm trọng đến uy tín và thương hiệu nông sản Việt Nam trên thị trường quốc tế và nguy cơ cao sẽ đánh mất thị phần của Việt Nam.

Để tăng cường quản lý chất lượng của các lô hàng trái cây tươi xuất khẩu của Việt Nam và bảo đảm việc tuân thủ quy định về kiểm dịch thực vật và an toàn thực phẩm của các nước nhập khẩu; tránh nguy cơ bị áp các biện pháp kiểm soát từ nước nhập khẩu, thậm chí là dừng ngành hàng, Cục Bảo vệ thực vật đề nghị Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn các tỉnh, thành phố tiếp tục bố trí nguồn lực (kinh phí và con người) để thực hiện kiểm tra, giám sát các vùng trồng, cơ sở đóng gói xuất khẩu. Đồng thời, xây dựng kế hoạch, tổ chức thực hiện chương trình giám sát về an toàn thực phẩm và tiêu chuẩn chất lượng trái cây xuất khẩu tại các vùng trồng, cơ sở đóng gói đã được cấp mã số; tuyên truyền, tập huấn để phổ biến rộng rãi quy định của nước nhập khẩu.

Cơ quan chuyên môn thông báo tạm dừng toàn bộ mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói đối với các trường hợp không tuân thủ quy định về kiểm dịch thực vật và an toàn thực phẩm.

Các vùng trồng, cơ sở đóng gói thực hiện việc kiểm tra dư lượng thuốc bảo vệ thực vật, kim loại nặng và thực hiện truy xuất nguồn gốc như một điều kiện bắt buộc trong việc cấp và duy trì mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói theo yêu của nước nhập khẩu.

Nhằm hỗ trợ các vùng trồng, cơ sở đóng gói trong việc bảo vệ mã số của mình, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn thông báo và hướng dẫn cho chủ sở hữu mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói biết trong trường hợp không trực tiếp xuất khẩu mà cho phép các tổ chức/cá nhân khác xuất khẩu sản phẩm từ vùng trồng, cơ sở đóng gói của mình thì gửi văn bản thông báo về cơ quan chuyên môn cấp tỉnh được giao việc cấp và quản lý mã số. Thông báo về dự kiến khối lượng xuất khẩu từ vùng trồng trong năm và tên đơn vị xuất khẩu.

Sau khi nhận được văn bản thông báo của chủ sở hữu mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói xuất khẩu, cơ quan chuyên môn cấp tỉnh tổng hợp và gửi báo cáo về Cục Bảo vệ thực vật, đồng thời cập nhật trên cơ sở dữ liệu để các Chi cục Kiểm dịch thực vật vùng lấy cơ sở làm thủ tục kiểm dịch thực vật. Thời gian thực hiện bắt đầu từ ngày 20/1/2025.

Nhằm hạn chế các trường hợp giả mạo, gian lận trong sử dụng mã số xuất khẩu, Cục Bảo vệ thực vật đề nghị chủ mã số vùng trồng và cơ sở đóng gói nếu không trực tiếp xuất khẩu mà cho phép các tổ chức/cá nhân khác xuất khẩu sản phẩm từ vùng trồng và đóng gói tại cơ sở đóng gói của mình chủ động gửi thông báo bằng văn bản về cơ quan chuyên môn cấp tỉnh.