Thạc sĩ Trang Tửng, Trưởng phòng Chính sách và Thông tin, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Trà Vinh cho biết, để phát triển bền vững ngành hàng dừa, hạn chế những rủi ro do biến động về giá cả thị trường, giúp nông dân tăng thu nhập trên cùng một đơn vị canh tác, UBND tỉnh Trà Vinh vừa ban hành kế hoạch hành động nâng cấp chuỗi giá trị dừa, giai đoạn 2018-2020, với nhiều mục tiêu, chiến lược và giải pháp.

Theo đó, tỉnh phát triển ngành hàng dừa theo hướng hiện đại, bền vững, sản xuất hàng hóa lớn, tăng năng suất, chất lượng, hiệu quả và tăng khả năng cạnh tranh, đáp ứng nhu cầu đa dạng trong nước và xuất khẩu đối với các dòng sản phẩm chủ lực có lợi thế phát triển của cây dừa tại tỉnh.

Cụ thể, tỉnh xây dựng 3 nhóm giải pháp chính để nâng cấp chuỗi giá trị dừa, gồm: cải tiến công nghệ, kỹ thuật; phát triển thị trường; nâng cao vai trò hỗ trợ phát triển của các ban, ngành, dự án.

Để cải tiến công nghệ, kỹ thuật trong sản xuất và kinh doanh ngành hàng dừa, tỉnh thực hiện các hoạt động hỗ trợ xây dựng đề án phát triển cây dừa, chọn giống dừa thích nghi hạn mặn, cho năng suất cao và có thị trường tiêu thụ ổn định; hỗ trợ chứng nhận vùng trồng dừa đạt tiêu chuẩn VietGAP…

Các ngành chuyên môn tỉnh Trà Vinh sẽ hỗ trợ nông dân thay thế giống dừa, cải tiến kỹ thuật canh tác dừa; cơ giới hoá khâu vận chuyển, sơ chế và đóng gói ngành chỉ xơ dừa; cải tiến công nghệ sản xuất than gáo dừa thân thiện môi trường…

Thực hiện giải pháp phát triển thị trường, tỉnh hỗ trợ doanh nghiệp đa dạng hoá sản phẩm từ dừa, mời gọi doanh nghiệp đầu tư xây dựng nhà máy chế biến nước dừa đóng hộp, bột dừa, đồ thủ công mỹ nghệ...; nâng cao năng lực quản lý doanh nghiệp và tiếp cận thị trường; liên kết sản xuất, chế biến và tiêu thụ sản phẩm theo chuỗi giá trị dừa…

Đối với việc nâng cao vai trò hỗ trợ phát triển của các hiệp hội, ban ngành và dự án, tỉnh Trà Vinh tập trung các giải pháp tăng cường xúc tiến thương mại và hỗ trợ doanh nghiệp; đồng thời hình thành mạng lưới cung cấp dừa trái cho nhà máy chế biến dừa, tổ chức các hội nghị xúc tiến đầu tư, thương mại và kết nối thị trường trong, ngoài nước…

Trà Vinh có diện tích trồng dừa đứng thứ 2 cả nước, chỉ sau tỉnh Bến Tre, với hơn 20.000 ha, cho sản lượng hơn 150 triệu quả/năm; trong đó, dừa trồng lấy trái khô chiếm 2/3 diện tích.

Nhờ điều kiện thổ nhưỡng thích hợp, phù sa bồi đắp, kết hợp với hệ thống sông ngòi, kênh mương trên địa bàn tỉnh đã giúp cho cây dừa cho trái có chất lượng tốt, cơm dày, hàm lượng dầu cao. Do vậy, Trà Vinh đã xác định đây là cây trồng lợi thế của địa phương.

Tuy nhiên, những năm gần đây, do nhu cầu tiêu thụ và thị trường xuất khẩu không ổn định nên giá dừa liên tục biến động, khiến nhà vườn trồng dừa gặp nhiều khó khăn. '

Cùng với đó là những bất cập, như nông dân sản xuất nhỏ lẻ, phân tán; việc ứng dụng các kỹ thuật mới còn nhiều hạn chế nên năng suất và chất lượng chưa cao; đồng thời chưa xây dựng được thương hiệu, chuỗi giá trị nên sản phẩm dừa Trà Vinh thiếu tính cạnh tranh trên thị trường.

Ngoài việc làm thực phẩm, dừa còn là nguyên liệu sản xuất đồ thủ công mỹ nghệ, mỹ phẩm, dệt thảm, làm than hoạt tính…

Nhưng tại Trà Vinh, dừa chủ yếu cung cấp trung gian hoặc thành phẩm cho các công ty chế biến, xuất khẩu các sản phẩm từ dừa ở Trà Vinh và Bến Tre.

Do chưa tận dụng hết giá trị, chưa phát triển đa dạng các sản phẩm có nguồn nguyên liệu từ cây dừa nên so với tỉnh Bến Tre, ngành hàng dừa ở Trà Vinh còn khá đơn điệu. Vì vậy, chưa mang lại nhiều lợi ích cho người trồng./.