Sau hơn một tuần triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp tại các phường, xã thuộc khu vực Bình Dương cũ (nay thuộc Thành phố Hồ Chí Minh), nhiều địa phương ghi nhận nỗ lực vận hành ổn định, giải quyết phần lớn hồ sơ hành chính đúng hạn. Tuy nhiên, bên cạnh thuận lợi, các đơn vị cũng gặp phải khó khăn về hạ tầng công nghệ, phần mềm, quy trình nghiệp vụ và cơ sở vật chất. Nhiều người dân bày tỏ băn khoăn khi thực hiện thủ tục hành chính, đồng thời các địa phương đã đề xuất nhiều giải pháp nhằm tháo gỡ, nâng cao hiệu quả phục vụ nhân dân.

Ngày 11/7, bà Nguyễn Thị Thanh, ngụ tại phường Bình Dương, cho biết: "Tôi đi làm khai sinh cho cháu ngoại sinh ra từ mang thai hộ. Cán bộ phường nói phần mềm không trùng mã thủ tục với hệ thống của Trung ương, nên phải gửi lên cấp trên xử lý. Mất gần một tuần mới có kết quả, trong khi theo quy định thì thủ tục này thuộc thẩm quyền cấp phường".

Còn ông Phạm Văn Đức, ngụ phường Bình Hòa, chủ một quán cà phê nhỏ, chia sẻ: "Tôi nộp hồ sơ đăng ký hộ kinh doanh nhưng bị trả về do không cấp được mã số thuế. Cán bộ phường nói do lỗi liên thông giữa Cổng dịch vụ công và hệ thống thuế".

Thực tế những ngày qua, nhiều người dân Thành phố Hồ Chí Minh khu vực Bình Dương cũ gặp khó khăn khi đi làm các thủ tục hành chính công tại UBND phường, xã, đặc biệt là những người lớn tuổi. Ông Lê Văn Thành, cư trú tại xã Long Hòa, cho biết: "Khi thực hiện thủ tục hành chính trực tuyến, chỉ cần chọn sai một bước nhỏ trên Cổng dịch vụ công là phải nộp lại toàn bộ hồ sơ từ đầu, trong khi đó không có nút sửa hay rút hồ sơ. Người lớn tuổi như tôi khó dùng máy tính, chỉ mong có người hỗ trợ thêm".

Cũng tại địa phương này, phần mềm hộ tịch chưa đồng bộ với dữ liệu cũ, gây khó khăn cho việc tra cứu. Các thủ tục liên quan hộ kinh doanh buộc phải thao tác đồng thời trên hai hệ thống: phần mềm một cửa của thành phố và phần mềm chuyên ngành của Bộ Kế hoạch và Đầu tư, khiến cả người dân và cán bộ xử lý vất vả, tốn thời gian, công sức.

Bà Nguyễn Thị Thu Hà, Phó Giám đốc Trung tâm phục vụ hành chính công xã Long Hòa cho biết, hệ thống phần mềm hiện chưa cho phép số hóa hồ sơ đầu vào, phần mềm hộ tịch chưa đồng bộ dữ liệu cũ, gây khó khăn trong xác minh thông tin công dân. Trong lĩnh vực hộ kinh doanh, cán bộ không tra cứu được thông tin người nộp thuế trên phần mềm, gây lúng túng khi xử lý hồ sơ. Đặc biệt, người dân nếu chọn sai thủ tục thì không có thao tác rút hồ sơ, dẫn đến mất nhiều thời gian cho cán bộ tiếp nhận hồ sơ.

Ông Nguyễn Hùng Sơn, Giám đốc Trung tâm phục vụ hành chính công phường Bình Dương đánh giá, một số thiết bị công nghệ thông tin tại Bộ phận Một cửa chưa đáp ứng yêu cầu mới, chưa tương thích với phần mềm đang được triển khai. Hạ tầng mạng có dấu hiệu quá tải, truy cập hệ thống bị chậm hoặc gián đoạn vào giờ cao điểm, ảnh hưởng đến tiến độ giải quyết hồ sơ. Đáng chú ý, việc kết nối liên thông giữa các phần mềm chuyên ngành và hệ thống Một cửa chưa triệt để, dẫn đến tình trạng phải nhập dữ liệu nhiều lần hoặc thông tin không đồng bộ. Việc xác minh mã số thuế, hộ tịch, đất đai, thông tin dân cư… vẫn gặp trục trặc, ảnh hưởng đến các thủ tục hành chính liên ngành. Cổng Dịch vụ công quốc gia chưa vận hành ổn định hoặc không hiển thị đúng mã thủ tục, nhất là với các thủ tục đặc thù như khai sinh trẻ em sinh ra do mang thai hộ hoặc chuyển đổi cơ sở giáo dục mầm non.

Ông Nguyễn Hùng Sơn kiến nghị UBND Thành phố Hồ Chí Minh sớm nâng cấp hạ tầng công nghệ thông tin, cập nhật phần mềm, đảm bảo khả năng chịu tải cho hệ thống dùng chung toàn thành phố, nhất là vào giờ cao điểm. Đồng thời, Thành phố cần ban hành quy trình điện tử thay thế quy trình ba bước truyền thống và thống nhất mã thủ tục hành chính giữa Trung ương và địa phương để tránh nhầm lẫn, chồng chéo. Địa phương đề xuất các cơ quan chuyên môn sớm cập nhật đầy đủ các thủ tục hành chính có thể thực hiện dịch vụ công trực tuyến; hỗ trợ liên thông phần mềm Một cửa của thành phố với phần mềm chuyên ngành của các bộ, ngành để giảm thao tác lặp lại, rút ngắn thời gian xử lý.

Việc đưa mô hình chính quyền địa phương hai cấp vào vận hành là bước chuyển lớn trong cải cách hành chính. Tuy nhiên, để hệ thống vận hành trơn tru, phục vụ tốt hơn nhu cầu của người dân, cần sự chỉ đạo kịp thời của Ủy ban nhân dân Thành phố, sự phối hợp từ các bộ, ngành Trung ương nhằm hoàn thiện hệ thống thể chế, công nghệ và tổ chức thực thi phù hợp với thực tiễn địa phương.