Xe thể thao đa dụng Toyota Grand Highlander. Ảnh: Toyota

Toyota sản xuất cả hai dòng xe trên tại nhà máy lắp ráp ở Princeton, bang Indiana (Mỹ). Toyota trước đó quyết định đưa 145.000 xe Grand Highlander và Lexus TX đời 2024 tại Mỹ trở lại xưởng để sửa chữa do túi khí ở ghế ngồi của tài xế không bung ra đúng cách trong một số vụ va chạm nếu cửa sổ bên người lái được hạ xuống.

Toyota tạm ngừng sản xuất và bàn giao các xe thể thao đa dụng trên cho đến khi tìm ra giải pháp khắc phục. Toyota đang nghiên cứu cải tiến các mẫu xe được sản xuất hàng loạt. Các loại xe này có thể không đáp ứng tiêu chuẩn an toàn liên bang của Mỹ, tăng rủi ro chấn thương trong một số vụ tai nạn.

Trước đó, Chủ tịch Toyota Akio Toyoda đã gửi lời xin lỗi đến toàn bộ khách hàng và những bên liên quan vì những hành vi gian lận liên quan đến quá trình cấp giấy chứng nhận đối với 7 mẫu xe bán tại thị trường trong và ngoài nước. Lời xin lỗi được đưa ra sau khi Bộ Đất đai, Cơ sở hạ tầng, Giao thông vận tải và Du lịch Nhật Bản thông báo bắt đầu thanh tra trụ sở chính của Toyota ở tỉnh Aichi từ ngày 4/6 nhằm làm rõ các dấu hiệu gian lận của doanh nghiệp này.

Trong quá trình điều tra, 3 mẫu xe, trong đó có mẫu Corolla Fielder, sẽ tạm thời bị đình chỉ vận chuyển và bán ra thị trường sau khi bị phát hiện có dấu hiệu thiếu sót về dữ liệu thử nghiệm bảo vệ người đi bộ và người ngồi trong xe.

Các hành vi gian lận của Toyota thể hiện ở nhiều khâu và ở nhiều mẫu xe khác nhau. Đối với mẫu xe Crown và Isis, túi khí bị cho là được chế tạo không đúng với thời gian kích hoạt. Đối với mẫu xe Sienta, quá trình kiểm nghiệm về va chạm không đúng với trọng lượng được quy định. Trong khi đó mẫu xe Lexus RX bị cáo buộc giả mạo trong quá trình kiểm tra công suất động cơ.

Về lý do đằng sau các hành vi gian lận, Chủ tịch Toyoda cho biết một trong những nguyên nhân chính là sự thúc ép về thời gian giao hàng, trong khi doanh nghiệp phải mất quá nhiều người và quá nhiều thời gian để thực hiện đúng các quy trình kiểm nghiệm an toàn của xe ô tô trước khi xuất xưởng. Sản lượng xe ô tô của Toyota hàng năm là khoảng 10 triệu chiếc. Vì thế rất khó để có thể vừa đảm bảo thời gian giao hàng mà vẫn trải qua nhiều khâu kiểm tra chất lượng nghiêm ngặt.

Người đứng đầu Toyota cho biết, các mẫu xe được xác nhận là đã có hành vi gian lận kiểm định vẫn đáp ứng những tiêu chuẩn nói chung của pháp luật, nhưng sự cố này đã làm suy yếu nền tảng của hệ thống chứng nhận tiêu chuẩn chất lượng của Nhật Bản và một nhà sản xuất ô tô hàng đầu như Toyota không được phép để xảy ra điều này.

Ông Toyoda cũng nhấn mạnh, hãng xe này đang trong quá trình tiêu chuẩn hóa và sắp xếp lại từng quy trình để phát hiện các lỗ hổng của các bước kiểm tra chất lượng sản phẩm. Việc làm này sẽ phải mất khá nhiều thời gian và dự kiến đến cuối năm mới có thể chính thức vận hành đồng bộ.

Hiện tại sau khi phát hiện ra hành vi gian lận, hai dây chuyển sản xuất của Toyota Motor East Japan là Nhà máy Toyota Miyagi Ohira (ở thị trấn Ohira, tỉnh Miyagi) và Nhà máy Toyota Iwate (ở thị trấn Kanegasaki, tỉnh Iwate) sẽ tạm thời bị đình chỉ hoạt động. Hai nhà máy có công suất khoảng 130.000 xe mỗi năm này sẽ phải trải qua các cuộc thanh tra kéo dài đến cuối tháng 6.

Với sự cố trên, dự báo khoảng 1.000 đại lý cung cấp có thể sẽ bị ảnh hưởng về thời gian giao hàng, buộc Toyota phải tiến hành đàm phán phương án bồi thường đối với từng khách hàng riêng lẻ. Ông Toyoda cho biết doanh nghiệp này sẽ cố gắng hết sức để có thể tái khởi động các dây chuyền sản xuất càng sớm càng tốt, trong khi cam kết sẽ phối hợp chặt chẽ với cơ quan chức năng trong quá trình thanh tra.