Người di cư di chuyển qua bang Chiapas, Mexico trong hành trình tới Mỹ. Ảnh: THX/TTXVN

Phán quyết được đưa ra sau khi một liên minh nguyên đơn (gồm các tổ chức hỗ trợ người tị nạn và chính những người tị nạn bị ảnh hưởng bởi sắc lệnh trên) đệ đơn kiện, cho rằng ông Trump đã vượt quá thẩm quyền hành pháp, vi phạm quyền lập pháp của Quốc hội về luật nhập cư khi đột ngột ngừng chương trình và đóng băng nguồn tài trợ liên bang cho các cơ quan tái định cư.

Ngay sau khi nhậm chức, Tổng thống Trump đã ký một sắc lệnh hành pháp đình chỉ vô thời hạn việc tiếp nhận người tị nạn và ngừng tài trợ cho các cơ quan tái định cư, với lý do cần xem xét lại chương trình để đảm bảo rằng chỉ những người đáp ứng các tiêu chuẩn an ninh và nhân đạo nghiêm ngặt mới được phép nhập cảnh. Sắc lệnh này đã gây ra nhiều phản ứng tiêu cực từ các tổ chức nhân quyền và cộng đồng quốc tế, lo ngại rằng quyết định này sẽ đặt những người tị nạn, đặc biệt là những người đã hợp tác với Mỹ trong các cuộc xung đột, vào tình thế nguy hiểm.

Bộ Tư pháp Mỹ lập luận rằng Tổng thống Trump hành động theo quyền hạn hiến pháp và pháp lý của mình trong việc đưa ra các quyết định liên quan đến an ninh quốc gia và nhập cư. Tuy nhiên, phán quyết của Thẩm phán Jamal Whitehead nhấn mạnh rằng Tổng thống Trump dù có quyền đáng kể trong việc tạm dừng tiếp nhận người tị nạn, nhưng quyền hạn đó không phải là vô hạn. Thẩm phán Jamal Whitehead khẳng định ông Trump không thể phớt lờ các quy định chi tiết của Quốc hội về tiếp nhận người tị nạn, cũng như các giới hạn mà luật pháp đặt ra đối với quyền đình chỉ chương trình này.

Phán quyết của Thẩm phán Whitehead đánh dấu một thất bại quan trọng của chính quyền Tổng thống Trump trong nỗ lực kiểm soát nhập cư và tái định cư người tị nạn. Hiện Bộ Tư pháp Mỹ và Nhà Trắng chưa đưa ra bình luận chính thức về phán quyết này. Trong khi đó, giới quan sát cho rằng chính quyền của ông Trump nhiều khả năng sẽ kháng cáo để duy trì sắc lệnh.