Theo các nhà quan sát Ngân hàng trung ương Nhật Bản (BoJ), mức thuế mới đối với ô tô nhập khẩu mà Tổng thống Mỹ Donald Trump mới công bố đã làm giảm đáng kể khả năng BoJ tăng lãi suất tại cuộc họp chính sách ngày 1/5 tới.

Ông Atsushi Takeda, nhà kinh tế trưởng tại Viện Nghiên cứu Itochu, nhận định rằng khả năng BoJ tăng lãi suất trong tháng 5 đã giảm xuống. Ông giải thích rằng BoJ cần phải xem xét kỹ lưỡng tác động của chính sách thuế quan này lên nền kinh tế, và chắc chắn họ không thể hoàn thành việc đánh giá trước cuộc họp tháng 5.

Thông báo thuế ô tô của Mỹ ngày 26/3 được đưa ra vào thời điểm BoJ đang tìm kiếm cơ hội thích hợp để tăng lãi suất do lạm phát tiêu dùng tiếp tục ở mức cao hơn mục tiêu. Mức thuế 25% sẽ gây áp lực lên ngành ô tô của Nhật Bản, một thành phần cốt lõi của nền kinh tế, và có khả năng lan rộng ra nhiều ngành công nghiệp khác.

Ông Katsutoshi Inadome, chiến lược gia cấp cao tại Sumitomo Mitsui Trust Asset Management, nhận định việc áp thuế 25% đối với ô tô nhập khẩu vào Mỹ là một trở ngại đối với việc BoJ tăng lãi suất sớm, và lãi suất dài hạn có thể giảm xuống dưới 1,5%.

Trong một cuộc khảo sát tháng trước của Bloomberg, hầu hết các chuyên gia kinh tế dự đoán BoJ sẽ đợi đến tháng Sáu hoặc tháng Bảy để tăng lãi suất, nhưng khoảng 50% cho biết thời điểm sớm nhất có thể cho động thái này sẽ là ngày 1/5.

Ông Trump cho biết, mức thuế mới sẽ có hiệu lực vào ngày 2/4 đối với tất cả ô tô không được sản xuất tại Mỹ. Ô tô và phụ tùng ô tô năm ngoái chiếm hơn một phần ba lượng hàng xuất khẩu của Nhật Bản sang Mỹ, điểm đến xuất khẩu lớn nhất.

Một diễn biến quan trọng ảnh hưởng đến hành động của BoJ sẽ là cách đồng yen phản ứng với mức thuế mới này. Đồng yen của Nhật Bản đã được giao dịch quanh mức 150 yen đổi 1 USD, rẻ hơn đáng kể so với mức trung bình 10 năm là khoảng 121 yen đổi 1 USD. Điều này đã thúc đẩy lạm phát do hoạt động nhập khẩu. Đồng yen đã tăng nhẹ trong phiên 27/3.

Tuy nhiên, theo ông Takeda, vẫn chưa rõ liệu các mức thuế này có thực sự được áp dụng như đã công bố hay không, và tác động cuối cùng đến nền kinh tế có thể không quá nặng nề, xét đến khả năng cạnh tranh tương đối của các nhà sản xuất ô tô Nhật Bản trên thị trường Mỹ. Ông Takeda cho rằng: "Điều này làm tăng rủi ro suy giảm cho nền kinh tế, nhưng có lẽ sẽ không đẩy nền kinh tế ra khỏi quỹ đạo phục hồi dần dần".

Các nhà phân tích của Goldman Sachs dự báo thuế quan ô tô sẽ chỉ làm giảm hơn 0,1 điểm phần trăm tốc độ tăng trưởng GDP của Nhật Bản, một phần là do các nhà sản xuất ô tô của nước này sẽ không bị mất lợi thế cạnh tranh khi mức thuế bổ sung được áp dụng cho tất cả các quốc gia.

Theo Hiệp hội các nhà sản xuất ô tô Nhật Bản, các công ty liên quan đến ô tô, bao gồm cả các nhà cung cấp vật liệu, đang sử dụng 5,58 triệu lao động, chiếm 8,3% tổng lực lượng lao động của Nhật Bản.

Thủ tướng Shigeru Ishiba ngày 27/3 tuyên bố Chính phủ Nhật Bản không loại trừ khả năng sẽ có các biện pháp đối phó với Mỹ, đồng thời tiếp tục "mạnh mẽ" yêu cầu Mỹ miễn trừ thuế mới cho ô tô Nhật Bản./.