Thủ tướng Phạm Minh Chính: Điều hành kinh tế vĩ mô phải "nói đi đôi với làm"

Thủ tướng Phạm Minh Chính, Trưởng Ban Chỉ đạo của Chính phủ về quản lý, điều hành kinh tế vĩ mô chủ trì Phiên họp lần thứ hai của Ban Chỉ đạo. Ảnh: Dương Giang-TTXVN

Cùng dự có Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Đức Phớc; các Bộ trưởng, Thủ tưởng cơ quan ngang bộ, Cơ quan thuộc Chính phủ; lãnh đạo các bộ, cơ quan Trung ương là thành viên Ban Chỉ đạo.

Ban Chỉ đạo đánh giá, năm 2025, bối cảnh quốc tế bất định do tác động của căng thẳng địa chính trị, chính sách thuế quan; trong nước, tình hình thiên tai, bão lũ diễn biến phức tạp, vượt mức lịch sử.

Mặc dù vậy, kinh tế Việt Nam vẫn đạt kết quả ấn tượng, lạm phát được kiểm soát 3,31%, củng cố thành quả ổn định kinh tế vĩ mô trong nhiều năm, các cân đối của nền kinh tế được bảo đảm, tăng trưởng kinh tế đạt mức 8,02% - là mức tăng nổi bật trên thế giới, tạo niềm tin, khí thế hướng tới đạt mục tiêu giai đoạn 2026-2030. 

Phân tích tình hình, nhiệm vụ năm 2026 và giai đoạn 2026 – 2030, căn cứ Nghị quyết của Trung ương và Quốc hội, các đại biểu cho biết, năm 2026 có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, năm đầu tiên triển khai Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 5 năm 2026-2030, mở đầu kỷ nguyên phát triển mới của đất nước. 

Để hoàn thành thắng lợi Nghị quyết Đại hội lần thứ XIV của Đảng, nhiệm vụ vẫn là giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, bảo đảm các cân đối lớn; tăng trưởng kinh tế cao. Do đó, cần tiếp tục đẩy mạnh xây dựng, hoan thiện đồng bộ thể chế phát triển, tháo gỡ kịp thời, dứt điểm các điểm nghẽn, nút thắt, khơi thông và giải phóng mọi nguồn lực cho phát triển.

Các thành viên Ban Chỉ đạo đề xuất xác lập mô hình tăng trưởng mới, lấy khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số làm động lực chính; cơ cấu lại nền kinh tế, đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa; nâng cao năng suất, chất lượng, khả năng chống chịu và sức cạnh tranh của nền kinh tế; hoàn thiện đồng bộ và đột phá mạnh mẽ trong xây dựng kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội, khai thác hiệu quả không gian phát triển mới. 

Thủ tướng Phạm Minh Chính, Trưởng Ban Chỉ đạo của Chính phủ về quản lý, điều hành kinh tế vĩ mô chủ trì Phiên họp lần thứ hai của Ban Chỉ đạo. Ảnh: Dương Giang-TTXVN

Kết luận phiên họp, Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh, kết thúc nhiệm kỳ 2021 – 2025 tình hình kinh tế - xã hội nước ta đạt thành quả quan trọng, tạo nền tảng cho giai đoạn tới phát triển bứt phá, tăng trưởng nhanh, bền vững. Trong đó có vai trò quan trọng của công tác điều hành kinh tế vĩ mô linh hoạt, hiệu quả. 

Nêu các bài học kinh nghiệm quan trọng, Thủ tướng Phạm Minh Chính lưu ý, năm 2026 tình hình thế giới vẫn còn nhiều diễn biến khó lường, khó khăn, phức tạp. Ở trong nước, nhiệm vụ quan trọng là phải đảm bảo ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, thúc đẩy tăng trưởng 2 con số, đảm bảo các cân đối lớn, kiểm soát bội chi ngân sách, nợ công, nợ chính phủ, đảm bảo an sinh xã hội, an ninh, an toàn, an dân, nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của nhân dân, theo mục tiêu, chỉ tiêu mà Trung ương và Quốc hội giao. 

Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo các bộ, các ngành căn cứ vào chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn tổ chức ngay từ những ngày đầu, tháng đầu triển khai Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, Nghị quyết Đại hội Đảng bộ Chính phủ và Nghị quyết Đại hội của các Đảng bộ nhiệm kỳ 2026 – 2030, với tinh thần “nói đi đôi với làm; làm thật, hiệu quả thật, nhân dân hưởng thụ thành quả thật; tránh hình thức, màu mè”. 

Trên cơ sở đó, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu các bộ, ngành, trên cơ sở chức năng, niệm vụ quyền hạn, nắm chắc tình hình, phản ứng linh hoạt, phù hợp, hiệu quả. Tiếp tục thực hiện chính sách tài khoá mở rộng, có trọng tâm, trọng điểm, với các chính sách thuế, phí, lệ phí hợp lý phục vụ cho sự phát triển, nhất là mục tiêu tăng trưởng 2 con số, hướng vào các động lực tăng trưởng; có các biện pháp tăng thu, tiết kiệm chi, trong đó tăng chi cho an ninh, quốc phòng, các động lực tăng trưởng và an sinh xã hội. Đồng thời thực hiện chính sách tiền tệ chủ động, linh hoạt, kịp thời, hiệu quả…

Chỉ rõ, phải phối hợp chặt chẽ, hiệu quả giữa chính sách tài khoá và chính sách tiền tệ, chính sách này phải hỗ trợ chính sách kia, Thủ tướng nhấn mạnh, phải tăng cường kỷ luật, kỷ cương tài chính - ngân sách nhà nước, bảo đảm thu đúng, đủ, kịp thời, mở rộng cơ sở thu, chống thất thu thuế, nhất là từ thương mại điện tử, dịch vụ ăn uống, bán lẻ; tiếp tục thực hiện các chính sách giảm, gia hạn thuế, phí, tiền thuê đất… để hỗ trợ người dân, doanh nghiệp, thúc đẩy sản xuất kinh doanh, nhất là cho doanh nghiệp nhỏ và vừa; sử dụng hiệu quả dư địa về nợ công, bội chi trong giới hạn an toàn để huy động nguồn lực cho đầu tư, trong đó đầu tư một số công trình trọng điểm, quan trọng quốc gia, các lĩnh vực ưu tiên như khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số... 

Thủ tướng yêu cầu thực hiện quyết liệt các giải pháp phát triển thị trường chứng khoán, thị trường trái phiếu doanh nghiệp ổn định, an toàn, lành mạnh; điều hành lãi suất, tỷ giá phù hợp với diễn biến tình hình kinh tế vĩ mô và mục tiêu chính sách tiền tệ, quản lý chặt chẽ thị trường ngoại hối, ổn định giá trị đồng Việt Nam; tiếp tục triển khai các chương trình tín dụng đầu tư hạ tầng, công nghệ số, hỗ trợ liên kết sản xuất, chế biến và tiêu thụ lúa gạo chất lượng cao…; kiểm soát chặt chẽ, hiệu quả tín dụng đối với các lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro.

Thủ tướng Chính phủ chỉ rõ, phải luôn luôn làm mới các động lực tăng trưởng truyền thống, bằng các giải pháp; đẩy mạnh các động lực tăng trưởng mới, với phương châm dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm, dám chấp nhận rủi ro, với tầm nhìn chiến lược, tư duy đột phá, coi trọng trí tuệ, thời gian, sự quyết đoán.

Theo đó, các bên liên quan thúc đẩy giải ngân vốn đầu tư công, thực hiện các chương trình mục tiêu quốc gia ngay từ đầu năm, đặc biệt là dự án hạ tầng quy mô lớn như đường sắt, hàng không, cảng biển, phấn đấu tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư công đạt 100%; quyết liệt tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính và điều kiện kinh doanh.

Cùng với đó, các bên liên quan tăng cường xúc tiến, thu hút các dự án FDI có quy mô lớn, công nghệ cao; đẩy mạnh xúc tiến đầu tư tại chỗ; ưu tiên bố trí vốn triển khai dự án đầu tư trong các lĩnh vực bán dẫn, trí tuệ nhân tạo, công nghệ số; tiếp tục tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho các dự án tồn đọng, kéo dài theo đúng kết luận của Bộ Chính trị, Nghị quyết của Quốc hội.

Thủ tướng chỉ đạo khẩn trương xây dựng Cổng đầu tư Quốc gia một cửa; thúc đẩy các dự án năng lượng; đẩy mạnh xây dựng nhà ở xã hội, phát triển thị trường bất động sản lành mạnh, bền vững; triển khai các giải pháp thúc đẩy sản xuất và cơ cấu lại ngành nông nghiệp, phát triển sản xuất nông lâm thủy sản, bảo đảm vững chắc an ninh lương thực quốc gia trong mọi tình huống; thực hiện hiệu quả các giải pháp kích cầu tiêu dùng, thúc đẩy sản xuất, không để xảy ra tình trạng thiếu hàng, gián đoạn nguồn cung các hàng hóa thiết yếu, tăng cường kiểm soát giá cả, bình ổn thị trường, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm pháp luật về giá; đẩy mạnh đấu tranh chống buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả, xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ.

Người đứng đầu Chính phủ yêu cầu tăng cường xúc tiến thương mại, đa dạng hóa thị trường xuất khẩu; tạo đột phá cho các động lực tăng trưởng mới; khẩn trương vận hành đồng bộ và phát huy hiệu quả Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam; tạo đột phá phát triển cho hoạt động sáng tạo, khai thác dữ liệu của Trung tâm Sáng tạo, khai thác dữ liệu thuộc Trung tâm Dữ liệu quốc gia; đẩy mạnh thực hiện chuyển đổi xanh, có giải pháp cụ thể, phù hợp, hiệu quả đối với các ngành, lĩnh vực như năng lượng, giao thông, du lịch, dịch vụ, nông nghiệp…

Lưu ý việc rà soát, tổ chức vận hành chính quyền địa phương 2 cấp đảm bảo hoạt động hiệu năng, liệu lực, hiệu quả cao nhất, Thủ tướng Phạm Minh Chính tin tưởng các bộ, ngành, địa phương căn cứ chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn, chủ động chỉ đạo, điều hành, tổ chức thực hiện hiệu quả các nhiệm vụ, hoàn thành các mục tiêu phát triển kinh tế -xã hội, nhất là mục tiêu tăng trưởng ngay trong quý 1/2026, tạo đà, tạo thế, tạo lực cho năm 2026 và cả giai đoạn 2026 – 2030.