Động thái trên của Thủ tướng Abe được cho là nhằm đảm bảo một kết quả thắng lợi cho đảng Dân chủ Tự do (LDP) của ông trong cuộc tổng tuyển cử sớm trong bối cảnh các đảng đối lập chưa sẵn sàng cho bầu cử.

Kế hoạch giải tán Hạ viện đã được Thủ tướng Abe công bố trong cuộc họp báo ngày 25/9. Chiến dịch vận động tranh cử sẽ chính thức bắt đầu vào ngày 10/10.

Tại đây, ông khẳng định liên minh cầm quyền giữa đảng LDP và đảng Công Minh (Kometo) sẽ quyết tâm giành thế đa số tại Hạ viện - với tối thiểu 233 ghế sau khi tiến hành cải cách giảm số ghế tại cơ quan lập pháp này. Hiện tại tổng số ghế tại Hạ viện Nhật Bản là 475 ghế, song Thủ tướng Abe chủ trương sửa đổi quy định để giảm xuống còn 465 ghế, bằng số ghế tại Hạ viện Nhật Bản thời kỳ hậu chiến tranh.

Giải thích cho quyết định của mình, Thủ tướng Abe nhấn mạnh bầu cử là điều mà Nhật Bản cần vào thời điểm hiện nay để giúp "đất nước vượt qua các cuộc khủng hoảng" hiện nay, bao gồm vấn đề dân số già và mối đe dọa từ Triều Tiên.

Tổng tuyển cử đúng thời hạn ở Nhật Bản dự kiến diễn ra trước tháng 12/2018, tuy nhiên, việc Thủ tướng Nhật Bản quyết định tổ chức bầu cử sớm được đánh giá là chính sách đúng trong bối cảnh tỷ lệ tín nhiệm ông đang ngày càng giảm trong khi các đảng đối lập bất ổn và thiếu sự chuẩn bị cho bầu cử.

Trong một số cuộc thăm dò được tiến hành hồi tháng 7 vừa qua, tỷ lệ tín nhiệm Thủ tướng Abe đã giảm xuống dưới 30% do vụ bê bối liên quan cáo buộc ông can thiệp giúp một người bạn thành lập một khoa mới trong trường đại học.

Tỷ lệ tín nhiệm đã nhích lên sau cuộc cải tổ nội các hồi tháng 8 và những phản ứng trước các vụ thử tên lửa và hạt nhân của Triều Tiên. Kết quả một cuộc khảo sát do nhật báo thương mại Nikkei công bố cuối tuần qua cho thấy nếu tổng tuyển cử diễn ra vào thời điểm hiện nay thì có đến 44% tỷ lệ cử tri ủng hộ đảng LDP của ông Abe, trong khi đó đảng đối lập chính Dân chủ chỉ nhận được 8% ủng hộ.

Cũng theo báo Nikkei, đảng Hy vọng (PH) mới được Thị trưởng thành phố Tokyo Yuriko Koike thành lập đang tiến hành đàm phán với đảng Dân chủ về khả năng hợp nhất, trong đó có thể có sự tham gia của một đảng đối lập nhỏ khác nhằm tạo ra đối trọng với liên minh đảng LDP và Komeito trong cuộc bầu cử sắp tới.

Trước đó, bà Koike là cựu Bộ trưởng Quốc phòng Nhật Bản và cũng từng là thành viên đảng LDP. Hiện nay bà được đánh giá là đối thủ "nặng ký" của ông Abe sau khi bà trúng cử Thị trưởng Tokyo cách đây 1 năm, và đảng Tomin First no Kai (Người Tokyo Trước tiên) của bà trước đó cùng các đồng minh đã có được thế đa số trong cuộc bầu cử hội đồng thành phố Tokyo hồi đầu tháng 7 vừa qua.

Theo quy trình, sau khi Nội các đã ký vào văn bản quyết định giải tán Hạ viện sáng 28/9, nghị quyết này sẽ được trình lên Nhật Hoàng phê chuẩn. Tiếp đó, trong phiên khai mạc Quốc hội bất thường vào đầu giờ chiều cùng ngày, Chánh văn phòng Nội các Yoshihide Suga sẽ trình nghị quyết giải tán Hạ viện lên Chủ tịch Hạ viện. Sau khi Chủ tịch Hạ viện Oshima Tadamori công bố nghị quyết, Hạ viện sẽ được giải tán ngay trong chiều cùng ngày./.