Tham tán Thương mại Việt Nam tại Israel Lê Thái Hòa. Ảnh: TTXVN phát

Trả lời phỏng vấn phóng viên TTXVN tại Tel Aviv, Tham tán Thương mại Việt Nam tại Israel Lê Thái Hòa nhận định xung đột leo thang giữa Israel, Mỹ và Iran đang tác động tiêu cực đến môi trường thương mại, đầu tư tại Israel và toàn khu vực Trung Đông, đồng thời tạo thêm nhiều áp lực đối với chuỗi cung ứng toàn cầu.

Theo ông Lê Thái Hòa, xung đột diễn biến phức tạp và lan rộng khiến tình hình an ninh – chính trị tại Israel và nhiều nước trong khu vực rơi vào trạng thái bất ổn. Một số quốc gia đã đóng cửa không phận, ban bố tình trạng khẩn cấp; nhiều hãng hàng không tạm dừng các chuyến bay đến và đi từ Israel. Dù các cảng biển vẫn duy trì hoạt động nhưng công suất khai thác cũng bị hạn chế đáng kể.

Tham tán Lê Thái Hòa cho biết bên cạnh các đợt phản công trực tiếp giữa Iran và Israel, các lực lượng như Hezbollah tại Liban và Houthi tại Yemen cũng gia tăng hoạt động nhằm vào Israel. Đáng chú ý, lực lượng Houthi tăng cường kiểm soát tàu thuyền qua lại khu vực cửa ngõ dẫn vào Biển Đỏ – tuyến hàng hải huyết mạch nối châu Á với châu Âu. Sau nhiều ngày giao tranh liên tiếp, xung đột vẫn chưa có dấu hiệu hạ nhiệt.

Đánh giá tác động trước mắt, Tham tán Lê Thái Hòa cho rằng chiến sự ảnh hưởng tiêu cực đến trao đổi thương mại giữa Việt Nam và Israel, cũng như giữa Việt Nam với các nước Trung Đông, đặc biệt trong ngắn hạn. Tâm lý lo ngại rủi ro khiến nhiều doanh nghiệp thận trọng hơn trong hoạt động đầu tư, ký kết và thực hiện hợp đồng.

Về trung và dài hạn, ông cảnh báo nguy cơ gián đoạn hoặc phải điều chỉnh các tuyến vận tải và đường bay trung chuyển từ châu Á sang châu Âu; giá dầu tăng cao trong bối cảnh Iran phong tỏa eo biển Hormuz – nơi trung chuyển khoảng 20% sản lượng dầu khí toàn cầu; chi phí vận tải biển, vé máy bay và bảo hiểm gia tăng. Những yếu tố này có thể làm tăng chi phí đầu vào sản xuất, đẩy áp lực lạm phát lên cao, không chỉ tại Trung Đông mà còn ảnh hưởng tới nhiều nền kinh tế trên thế giới.

Trước tình hình đó, Tham tán Lê Thái Hòa khuyến nghị doanh nghiệp Việt Nam cần theo dõi sát diễn biến chiến sự, duy trì liên hệ thường xuyên với hãng tàu và đối tác, đặc biệt là đối với các lô hàng đang vận chuyển, nhằm kịp thời xử lý phát sinh. Doanh nghiệp cũng nên chủ động đa dạng hóa thị trường, mở rộng mạng lưới đối tác và nguồn cung, đồng thời tăng cường các biện pháp phòng ngừa rủi ro, bảo hiểm hàng hóa để bảo vệ lợi ích chính đáng.

Về phía Thương vụ Việt Nam tại Israel, ông Lê Thái Hòa cho biết cơ quan này đang duy trì phối hợp chặt chẽ với các cơ quan chức năng sở tại, kịp thời hỗ trợ doanh nghiệp tháo gỡ khó khăn. Thương vụ cũng thường xuyên cập nhật thông tin thị trường, phát cảnh báo sớm để doanh nghiệp chủ động ứng phó. Các doanh nghiệp có vướng mắc liên quan đến thị trường Israel được khuyến nghị liên hệ trực tiếp với Thương vụ để được hướng dẫn cụ thể.

Theo Tham tán Lê Thái Hòa, đến nay chưa ghi nhận thiệt hại cụ thể đối với các lô hàng xuất nhập khẩu giữa doanh nghiệp hai nước trong đợt xung đột hiện nay – một tín hiệu tích cực trong bối cảnh tình hình còn nhiều bất ổn. Tuy nhiên, ông lưu ý chiến sự trong ngắn hạn vẫn sẽ tác động tiêu cực đến tâm lý và hoạt động giao thương.

Ở chiều ngược lại, do đứt gãy một phần nguồn cung từ bên ngoài, Israel vẫn duy trì nhu cầu nhập khẩu lớn để phục vụ sản xuất và tiêu dùng nội địa. Mỗi năm, Israel nhập khẩu khoảng 100 tỷ USD hàng hóa, trong đó riêng nhóm lương thực, thực phẩm và hàng tiêu dùng ước khoảng 25 tỷ USD. Quy mô thị trường cùng vòng quay hàng hóa nhanh được đánh giá là dư địa đáng kể cho doanh nghiệp Việt Nam.

Tham tán Lê Thái Hòa nhấn mạnh bên cạnh việc chủ động ứng phó với các hợp đồng hiện tại, doanh nghiệp Việt Nam cần duy trì quan hệ chặt chẽ với các nhà nhập khẩu đầu mối và đối tác lớn tại Israel, chuẩn bị cho giai đoạn hậu xung đột. Việc giữ vững và củng cố quan hệ bạn hàng trong thời điểm khó khăn sẽ tạo nền tảng thuận lợi để khai thác hiệu quả tiềm năng thị trường khi tình hình dần ổn định trở lại.