Tết Đoan Ngọ - hay còn gọi là Tết diệt sâu bọ - diễn ra vào ngày mùng 5 tháng 5 âm lịch hàng năm. Đây là một trong những dịp lễ truyền thống quan trọng của người Việt, mang ý nghĩa thanh lọc cơ thể, trừ tà, cầu sức khỏe và bình an.

Trái mận thường đượcdâng lên tổ tiên trong ngày Tết Đoan Ngọ. Ảnh: Đức Hạnh/BNEWS/TTXVN

Mâm cỗ cúng Tết Đoan Ngọ gồm những gì?

Mâm lễ vật trong ngày Tết Đoan Ngọ thường không quá cầu kỳ, nhưng cần đúng truyền thống. Bạn nên chuẩn bị các món sau:

Rượu nếp (cơm rượu nếp)

• Đây là món ăn mang tính biểu tượng của Tết Đoan Ngọ, với ý nghĩa diệt sâu bọ trong cơ thể.

• Người miền Bắc thường dùng cơm rượu nếp cái hoa vàng; miền Trung, miền Nam chuộng cơm rượu viên có vị ngọt.

Bánh ú tro

• Là loại bánh gói bằng lá dong hoặc lá tre, có màu nâu trong, nhân đậu xanh hoặc không nhân.

• Bánh mang ý nghĩa thanh tẩy, gột rửa độc khí trong cơ thể.

Trái cây theo mùa

• Các loại quả được ưa chuộng gồm: vải, mận, xoài, dứa, mít, giúp thanh mát, giải nhiệt.

• Trái cây không chỉ dùng để cúng mà còn thể hiện mong ước mùa màng bội thu.

Trầu cau, hoa tươi và hương đèn

• Mang tính chất trang trọng trong nghi lễ cúng gia tiên.

• Hoa thường dùng: hoa sen, hoa huệ, hoa cúc.

  Rượu nếp là món không thể thiếu trong Tết Đoan Ngọ. Ảnh: Đức Hạnh/BNEWS/TTXVN

Giờ cúng Tết Đoan Ngọ tốt nhất

• Giờ Ngọ (11h – 13h) là khung giờ lý tưởng để thực hiện nghi lễ, vì đây là thời điểm dương khí đạt đỉnh.

• Nếu gia đình bận, có thể linh hoạt chọn giờ Mão (5h – 7h) hoặc giờ Thân (15h – 17h).

Trang phục và không gian lễ cúng

• Người trong nhà nên ăn mặc chỉnh tề, sạch sẽ, thể hiện lòng thành kính với tổ tiên.

• Không gian cúng lễ cần gọn gàng, bày biện trang nghiêm trên bàn thờ hoặc bàn lễ riêng trong sân/ngõ nhà.

Những việc nên làm trong ngày Tết Đoan Ngọ

Ngoài việc cúng lễ, người Việt thường thực hiện một số hoạt động mang tính thanh lọc và bảo vệ sức khỏe:

• Tắm nước lá thơm: Lá mùi, lá bưởi, sả giúp xua đuổi tà khí.

• Uống nước lá hoặc trà thảo mộc: Giúp giải nhiệt, làm mát cơ thể.

• Cho trẻ em ăn rượu nếp hoặc dán bùa bình an: Một số vùng có phong tục dùng chỉ đỏ, bùa treo trước ngực trẻ.

Gợi ý chuẩn bị Tết Đoan Ngọ tiết kiệm và ý nghĩa

• Bạn có thể mua rượu nếp và bánh ú tro tại chợ truyền thống hoặc đặt hàng online sớm để tránh hết hàng.

• Nếu có thời gian, cả gia đình có thể tự nấu rượu nếp và làm bánh, vừa gắn kết, vừa lưu giữ hồn dân tộc.

• Nên chuẩn bị lễ từ tối hôm trước để sáng sớm hôm sau cúng đúng giờ.

Chuẩn bị Tết Đoan Ngọ không quá cầu kỳ nhưng cần đúng phong tục để thể hiện lòng thành kính và gìn giữ nét đẹp truyền thống. Từ mâm cỗ cúng đơn giản đến các nghi thức thanh lọc cơ thể, tất cả đều góp phần mang lại sức khỏe và may mắn cho cả gia đình.