Theo báo cáo về ngành cà phê Coffee Barometer do một nhóm tổ chức phi chính phủ thực hiện và công bố hai năm một lần, hầu hết những doanh nghiệp cà phê toàn cầu chưa sẵn sàng tuân thủ luật mới của Liên minh châu Âu (EU) về cấm nhập khẩu các mặt hàng liên quan đến hoạt động phá rừng và những đồn điền cà phê quy mô nhỏ có thể phải gánh chịu hậu quả.

Theo luật mới có hiệu lực từ cuối năm 2024, các công ty nhập khẩu các mặt hàng như cà phê, ca cao, thịt bò, đậu nành, cao su và dầu cọ phải trình giấy chứng nhận hàng hóa không liên quan đến hoạt động phá rừng, hành động góp phần gây ra tình trạng biến đổi khí hậu, hoặc chịu phạt nặng.

Báo cáo trên cho thấy việc những doanh nghiệp cà phê thiếu sự chuẩn bị cho việc tuân thủ luật mới của EU có thể khiến các nhà nhập khẩu chuyển nguồn cung ứng sang những khu vực phát triển hơn như Brazil (Bra-xin) - có khả năng truy xuất nguồn gốc tốt hơn, đồng thời khiến hàng triệu đồn điền cà phê quy mô nhỏ chịu ảnh hưởng nặng nề.

Tác giả báo cáo kêu gọi cả EU và các doanh nghiệp cà phê đảm bảo điều này không xảy ra bởi nó có thể khiến chủ những đồn điền cà phê nhỏ lẻ phải mở rộng canh tác sang các khu vực trồng rừng nhằm tăng sản lượng để trang trải cuộc sống. Các đồn điền này sau đó sẽ bán cà phê cho những khu vực có quy định về môi trường ít nghiêm ngặt hơn, nguy cơ làm giảm hiệu quả của luật trên.

Các chuyên gia cho rằng phá rừng là nguyên nhân gây ra khoảng 10% lượng khí thải nhà kính toàn cầu dẫn đến biến đổi khí hậu và luật của EU nhằm góp phần vào nỗ lực ngăn chặn tình trạng này.

Theo chuyên gia Niels Haak thuộc Tổ chức Bảo tồn Quốc tế, một trong các tổ chức tài trợ cho báo cáo trên, đầu tư vào cộng đồng nông nghiệp ở các khu vực dễ bị tổn thương có vẻ rủi ro song rất cần thiết để giải quyết các nguyên nhân gốc rễ của nạn phá rừng toàn cầu.

Hiện tại, khoảng 70 quốc gia và vùng lãnh thổ trên toàn cầu trồng cà phê, trong đó Brazil, Việt Nam, Indonesia, Colombia và Honduras chiếm 85% sản lượng cà phê thế giới. Trong khi đó, những quốc gia khác, trong đó có Uganda, Tanzania, Kenya, Peru, Costa Rica, chiếm 15% còn lại./.