Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ. Ảnh: An Đăng - TTXVN

Theo Bộ Tài Nguyên và Môi trường, Đồng bằng sông Cửu Long gồm 13 tỉnh và thành phố với tổng diện tích khoảng 40.000 km2, chiếm 12,3% diện tích của cả nước. Dân số Đồng bằng sông Cửu Long là 18 triệu người, chiếm 20%, dân số của cả nước.

Đây là vùng có địa hình thấp và bằng phẳng, phần lớn có độ cao trung bình từ 0,7 - 1,2m so với mực nước biển và là vùng bị ảnh hưởng năng nề bởi sự biến đổi khí hậu, chịu ảnh hưởng trực tiếp bởi triều cường và xâm nhập mặn.

Hàng năm, 50% diện tích vùng Đồng bằng sông Cửu Long bị ngập từ 3-4 tháng, 40% diện tích bị ảnh hưởng xâm nhập mặn.

Tuy nhiên, trước những biểu hiện của biến đổi khí hậu như nhiệt độ, mực nước biển tăng, thay đổi lượng mưa, khu vực Đồng bằng sông Cửu Long được coi là một trong những khu vực chịu ảnh hưởng nặng nề của biến đổi khí hậu như nhiễm măn, ngập úng..., dẫn đến thiếu nước, mất an ninh lương thực. Do đó, cần sớm có biện pháp triển khai các giải pháp đồng bộ để chủ động ứng phó với biến đổi khí hậu.

Người nông dân thẫn  thờ vì bông lúa khô lép, đen xạm do nhiễm mặn giữa cánh đồng của gia đình. Ảnh: Trọng Đạt – TTXVN

Trước tình hình trên, Cục Quản lý Tài Nguyên nước Bộ Tài nguyên và Môi trường , Tổng cục Thủy lợi đã báo cáo phân tích, đánh giá tầm quan trọng đề xuất các giải pháp thích ứng với biến đổi khí hậu và quản lý nước cho từng vùng, tiểu vùng của Đồng bằng sông Cửu Long ; các giải pháp quản lý, giám sát hạn hán, lũ lụt và xâm mặn ở vùng Đồng bằng sông Cửu Long.

Các nhà quản lý và nhà khoa học còn có báo cáo tham luận nêu lên thực trạng, thuận lợi và thách thức; qua đó, đề xuất các giải pháp thích ứng với kịch bản biến đổi khí hậu và nước biển dâng, quản lý nguồn nước, chất lượng nước phục vụ sản xuất nuôi trồng, đặc biệt là ứng phó với xâm nhập mặn, nước dâng, sụt lún…

Phát biểu chỉ đạo tại Hội nghị, Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ nhấn mạnh, biến đổi khí hậu đã đặt ra nhiều khó khăn và thách thức, tác động đến phát triển kinh tế - xã hội, sản xuất, môi trường, đảm bảo sinh kế của người dân; vì vậy không được chủ quan mà phải nỗ lực tìm ra mô hình mới thích ứng với biến đổi khí hậu.

Phó Thủ tướng cũng yêu cầu các Bộ, ngành Trung ương phối hợp chặt chẽ với Ban chỉ đạo Tây Nam Bộ, UBND các tỉnh, thành khu vực Đồng bằng sông Cửu Long tiếp tục nghiên cứu, cập nhật kịch bản biến đổi khí hậu để có giải pháp thích ứng đạt hiệu quả; hoàn thiện các quy hoạch phát triển kinh tế-xã hội gắn với tái cơ cấu nền nông nghiêp, các chương trình dự án cho Đồng bằng sông Cửu Long hướng đến bền vững.

Các địa phương cần có giải pháp thích ứng, tăng cường phối hợp, lồng ghép thích ứng và giảm nhẹ biến đổi khí hậu vào các quy hoạch, kế hoạch phát triển của địa phương, đặc biệt là quy hoạch tổng thể Đồng bằng sông Cửu Long.

Cụ thể , quy hoạch lại và tối ưu hóa vận hành hệ thống kênh thủy lợi, cống ngăn mặn , củng cố và xây dựng mới đê biển . Bên cạnh đó, cần c hú trọng đẩy mạnh công tác thông tin, truyền thông để chính quyền, nhân dân thông hiểu về chương trình ứng phó biến đổi khí hậu.