Đã hơn 20 năm nay, bệnh nhân T (55 tuổi, Hải Phòng) sống chung với những khối u kích thước khổng lồ gây biến dạng vùng cổ, gáy, vai.

Nhìn bệnh nhân như một con gấu với vùng cổ gáy biến dạng, phình to ở cả hai chiều trước sau và phải trái. Khối u chèn ép tại chỗ, gây khó khăn rất nhiều trong ăn uống, sinh hoạt, lao động, động thời bệnh nhân mặc cảm, tự ti về hình dạng của mình.

Trước khi đến Bệnh viện Trung ương Quân đội 108, bệnh nhân đã đi khám ở một số bệnh viện nhưng không được nhận điều trị vì khối u quá lớn, phẫu thuật khó khăn.

Khi bệnh nhân T đến khám tại Trung tâm Phẫu thuật sọ mặt và tạo hình (Bệnh viện Trung ương Quân đội 108) thì được kết luận mắc bệnh Madelung.

Đây là một bệnh lành tính còn được gọi là đa u mỡ đối xứng (multiple symmetric lipomatosis) - một bệnh hiếm gặp. Biểu hiện của bệnh là sự phát triển quá mức tổ chức xơ mỡ dưới da gây tình trạng biến dạng tại chỗ.

Do khối u quá lớn, nhiều thùy bao bọc toàn bộ vùng cổ, mặt, gáy bệnh nhân, không thể tiến hành cắt hết trong một lần mổ vì sẽ gây tình trạng chảy máu nhiều kết hợp với phù nề chèn ép xung quanh khí quản nên các bác sỹ quyết định sẽ phẫu thuật cắt bỏ lần lượt khối u ở từng khu vực để đảm bảo an toàn, giảm thiểu tai biến biến chứng.

Sau ca phẫu thuật đầu tiên được thực hiện vào ngày 31/5/2018, bệnh nhân được cắt bỏ phần khối u ở sau gáy và vùng cổ bên. Ca mổ kéo dài gần bốn tiếng, do khối u lớn, diện phẫu thuật rộng nên chảy máu rất nhiều, phẫu thuật viên đã rất vất vả cầm máu.

Khi kết thúc, phần khối u được cắt bỏ có kích thước 30x25cm với trọng lượng 3,5kg. Sau mổ bệnh nhân ổn định, ra viện.

Hơn sáu tháng sau, bệnh nhân T quay lại viện và được phẫu thuật lần thứ hai, các bác sỹ đã tiến hành cắt bỏ phần khối u phía cổ trước và hõm ức. Phần u cắt có trọng lượng 1,2 kg.

Gần đây nhất, lần phẫu thuật thứ ba được thực hiện vào ngày 5/3/2019, phần khối u ở má hai bên với trọng lượng khoảng 200g của bệnh nhân đã được cắt bỏ.

Sau ba lần phẫu thuật, các bác sĩ đã cắt bỏ được toàn bộ khối u vùng cổ, mặt, gáy khổng lồ với khối lượng gần 5kg. Bệnh nhân đã trở về với hình dáng bình thường, không còn là “người gấu” như trước đây 10 tháng nữa.

Bệnh nhân T là thương binh trong chiến tranh bảo vệ tổ quốc năm 1979, bị mất một cánh tay, gia đình làm nông rất nghèo, hoàn cảnh khó khăn, Ban Công tác Xã hội cùng với các bác sĩ Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 cùng các nhà hảo tâm đã quyên góp ủng hộ bệnh nhân với số tiền trên 25 triệu đồng.

Bệnh Madelung đượcnhà khoa học Benjamin Brodie mô tả đầu tiên vào năm 1846, sau đó là trong một loạt báo cáo của các tác giả Madelung, và Launois và Bensaude vào năm 1898.

Bệnh Madelung là một bệnh hiếm gặp về chuyển hóa chất béo, thường xuất hiện ở những bệnh nhân từ 30-50 tuổi, gặp phổ biến hơn ở nam giới với tỷ lệ nam/nữ dao động từ 15: 1 đến 30: 1./.