Tờ Vientiane Times số ra ngày 16/7 dẫn báo cáo của Chính phủ Lào trước Quốc hội cho biết, các nguồn thu từ các hoạt động khai thác tiềm năng, từ các doanh nghiệp nhà nước được cơ cấu lại và từ các nguồn khác chưa được khai thác sẽ được sử dụng để thanh toán các khoản nợ công lên tới gần 14 tỷ USD hiện nay của Lào.

Phát biểu tại phiên họp bất thường lần thứ nhất, Quốc hội khóa IX mới đây, Bộ trưởng Tài chính Lào Bounchom Ubonpaseuth cho biết nợ nước ngoài tích lũy của Lào hiện vào khoảng 13 tỷ USD, trong khi nợ trong nước vào khoảng 900 triệu USD. Tiền đã được vay để cân bằng ngân sách.

Ông Bounchom cho biết theo kế hoạch, các khoản nợ nói trên sẽ được thanh toán trong giai đoạn 5 năm (2021-2025) và giai đoạn tiếp theo từ năm 2026 đến năm 2030, thông qua một số nguồn thu đã được xác định nhằm tạo ra các khoản tiền cần thiết.

Theo đó, Chính phủ Lào sẽ cố gắng để tăng cường thu ngân sách từ các nguồn mới và khai thác các nguồn thu tiềm tàng chưa được khai thác, đặc biệt là trong lĩnh vực khai thác mỏ và năng lượng.

Với những nguồn thu mới kể trên, Chính phủ Lào dự kiến sẽ có thêm được số tiền ít nhất vào khoảng 10.000 tỷ kip (1 tỷ USD) trong 5 năm tới.

Hiện có 82 dự án khai thác và chế biến quặng khoáng sản đã được phê duyệt. Doanh thu từ các khoản phí liên quan đến khai thác và nhượng quyền tài nguyên thiên nhiên vào khoảng 400 tỷ kip (khoảng 40 triệu USD) một năm.

Theo Bộ trưởng Tài chính Lào, chỉ riêng thuế lợi tức của Lane Xang Minerals Limited and Phu Bia Mining Limited đã lên tới 170 tỷ kip/năm.

Thanh toán nợ là một trong những biện pháp được lên kế hoạch để thực hiện chương trình nghị sự quốc gia đã đề ra nhằm giải quyết các khó khăn về tài chính và kinh tế của đất nước.

Chương trình nghị sự quốc gia này đã được thông qua tại phiên họp bất thường nói trên của Quốc hội, trong đó đặt ra khung thời gian để thực hiện là hai năm rưỡi hoặc đến cuối năm 2023.

Ông Bounchom cho biết Chính phủ Lào đang cải tổ các doanh nghiệp nhà nước trong một nỗ lực giúp các doanh nghiệp này làm ăn có lãi để họ có thể thanh toán các khoản nợ mà họ đã vay.

Theo ông Bounchom, Chính phủ Lào đã vay tiền từ các nguồn nước ngoài để cho các doanh nghiệp nhà nước vay, nhưng các doanh nghiệp này không có khả năng trả số tiền họ còn nợ cho Bộ Tài chính.

Chính vì vậy, Chính phủ đã lên một kế hoạch cải tổ các doanh nghiệp nhà nước để họ có thể trả hết nợ với tốc độ khoảng 300 triệu USD một năm.

Theo kế hoạch, việc cải cách sẽ bao gồm nhiều khía cạnh, như cơ cấu quản lý của các doanh nghiệp, với nhiều chuyên gia bên ngoài sẽ được tuyển dụng làm người điều hành doanh nghiệp thay cho việc chỉ có các quan chức nhà nước như trước.

Việc cải cách cũng sẽ nhằm đảm bảo rằng các giám đốc điều hành hoạt động một cách minh bạch và những người điều hành kém, dẫn đến kinh doanh thua lỗ sẽ bị sa thải.

Các chuyên gia sẽ xem xét vấn đề cơ cấu lại các doanh nghiệp nhà nước và sẽ đưa ra các khuyến nghị về việc doanh nghiệp nào nên thuộc sở hữu 100% của nhà nước, doanh nghiệp nào có thể chuyển thành liên doanh công tư và doanh nghiệp nào nên bán bớt.

Phát biểu tại phiên họp Quốc hội nói trên, ông Bounchom cho biết nếu tất cả biện pháp thanh toán nợ theo kế hoạch được thực hiện đầy đủ, Chính phủ Lào có thể không phải vay thêm tiền hoặc có thể chỉ phải vay một khoản nhỏ khoảng 200-300 triệu USD để trả nợ./.