Quốc hội Nhật Bản nhiều khả năng sẽ gia nhập danh sách các cơ quan lập pháp và cơ quan quản lý trên toàn thế giới trong tuần này để bảo vệ người tiêu dùng và nhà sáng tạo khỏi hành vi lạm dụng của Apple và Google trong hệ sinh thái ứng dụng điện thoại di động.

Thượng viện Nhật Bản dự kiến sẽ bỏ phiếu về một luật mới nhằm tạo ra môi trường công bằng và cạnh tranh hơn cho các nhà phát triển ứng dụng di động ở Nhật Bản. Dự luật này đã được Hạ viện thông qua vào tuần trước.

Trong những năm gần đây, các nhà phát triển ứng dụng ở Nhật Bản đã phải chịu những hạn chế giả tạo, tùy tiện và phản cạnh tranh do Apple và Google - hai công ty kiểm soát hệ điều hành di động lớn nhất áp đặt. Luật mới sẽ cung cấp cho chính phủ các công cụ để nhanh chóng và hiệu quả ngăn chặn hành vi lạm dụng, giải phóng các nhà phát triển ứng dụng để dễ dàng cạnh tranh với các công ty lớn nhất thế giới và mang lại lợi ích cho cả doanh nghiệp và người tiêu dùng Nhật Bản.

Điện thoại thông minh đã trở thành cách thức chính cho hầu hết mọi người truy cập Internet và là một phần không thể thiếu trong cuộc sống hàng ngày của hàng tỷ người tiêu dùng trên toàn cầu. Nhưng thị trường hệ sinh thái di động hiện đang bị phá vỡ do sức mạnh không cân xứng của chỉ hai công ty công nghệ hàng đầu.

Sau các nghiên cứu chuyên sâu, Nhật Bản và nhiều chính phủ khác đã kết luận rằng các cửa hàng ứng dụng di động của Apple và Google đầy rẫy những lạm dụng kìm hãm sự cạnh tranh và đổi mới. Cụ thể, Apple và Google khai thác tiền thuê của hàng ứng dụng độc quyền từ các nhà phát triển và buộc các nhà phát triển nhỏ phải cung cấp dữ liệu riêng tư cho phép hai công ty này tạo ra các ứng dụng cạnh tranh được tối ưu hóa và tích hợp. Đồng thời, họ ngăn cản các nhà phát triển ứng dụng giới thiệu các tính năng tiện lợi - chẳng hạn như mua sách nói trong ứng dụng mà Spotify đã cố gắng cung cấp - bằng cách buộc các giao dịch phải thông qua các kênh thanh toán riêng của họ.

Những người bảo vệ Apple và Google đã phản đối luật được đề xuất bởi Nhật Bản vì biết rằng nó sẽ buộc họ phải từ bỏ quyền kiểm soát nền kinh tế ứng dụng di động và làm giảm lợi nhuận của họ. Các nhà phê bình cho rằng dự luật mới của Nhật Bản là không cần thiết vì hệ sinh thái di động của nước này đang phát triển mạnh và cho rằng sự thống trị của Apple và Google là dấu hiệu của một thị trường lành mạnh. Họ cho rằng các quy định được đề xuất là sai lầm vì lĩnh vực công nghệ của Nhật Bản vốn đã mạnh và đổi mới. Nhưng những lý lẽ như vậy lại bỏ qua thực tế rằng thị trường thực sự cạnh tranh phụ thuộc vào sự tồn tại của các lựa chọn cạnh tranh và quyền lựa chọn của người tiêu dùng.

Các nhà phê bình cũng bỏ qua lịch sử. 30 năm trước, Microsoft nắm giữ vị trí kiểm soát tương tự đối với quyền truy cập Internet thông qua nền tảng hệ điều hành Windows. Cuối cùng, theo yêu cầu của các công ty công nghệ ở Thung lũng Silicon, Mỹ, Liên minh châu Âu (EU) và các bên khác đã hành động để hạn chế quyền lực và lạm dụng của Microsoft. Kết quả là, các nhà đổi mới, bao gồm Apple và Google, đã có thể tự do xây dựng các doanh nghiệp sáng tạo phục vụ khách hàng trên máy tính Windows mà không bị Microsoft can thiệp.

Mỹ đã có một ngành công nghệ mạnh mẽ vào thời điểm đó, nhưng hành động của Bộ Tư pháp Mỹ đã mở ra cánh cửa cho một "sự bùng nổ đổi mới". Sự can thiệp này hạn chế quyền lực của kẻ gác cổng thống trị thời đó và mở đường cho các lựa chọn mới cho người tiêu dùng, tạo nên thành công của các công ty như Apple và Google.

Ngày nay, chúng ta thấy mình trong một tình huống tương tự. Quyền truy cập Internet đã chuyển từ máy tính cá nhân (PC) sang thiết bị di động. Hiện tại, chính Apple và Google đang nắm giữ quyền truy cập đó. Bất chấp sự thừa nhận rộng rãi về hành vi lạm dụng của họ, Apple và Google vẫn không được cơ quan thực thi "động tới" trong một thời gian dài. Để người tiêu dùng và các nhà phát triển ứng dụng có cơ hội hưởng lợi từ nền kinh tế di động đang phát triển mạnh, các luật như luật đang được Quốc hội Nhật Bản xem xét là điều cần thiết.

Việc người tiêu dùng và các nhà phát triển ứng dụng ở Nhật Bản cũng như trên toàn thế giới đã phải chịu đựng hơn một thập kỷ lạm dụng độc quyền cho thấy tại sao cần có các biện pháp mới, bên cạnh luật cạnh tranh hiện hành. EU và Anh đã hành động. Tại Mỹ, Đạo luật Thị trường ứng dụng mở đã nhận được sự chấp thuận của Ủy ban Tư pháp Thượng viện trong cuộc bỏ phiếu lưỡng đảng vào năm 2022 và Bộ Tư pháp đang theo đuổi vụ kiện chống lại Apple liên quan đến hành vi phản cạnh tranh. Nhu cầu rõ ràng, lợi ích rõ ràng và các nước trên thế giới đang hành động.