Sau hơn một năm triển khai Nghị quyết số 68-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân, nhiều cơ chế, chính sách mới đã được ban hành theo hướng tháo gỡ rào cản thể chế, mở rộng không gian đầu tư và khơi thông nguồn lực cho doanh nghiệp.

Những chuyển động này không chỉ tạo thêm động lực cho khu vực kinh tế tư nhân phát triển mà còn mở ra cơ hội để các thương hiệu Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị khu vực và toàn cầu.

* Cụ thể hóa bằng nhiều chính sách hành động

Chia sẻ về tiến trình thực thi sau hơn một năm triển khai Nghị quyết 68, Tiến sĩ Bùi Thanh Minh, Phó Giám đốc Văn phòng Ban Nghiên cứu Phát triển Kinh tế Tư nhân (Hội đồng tư vấn cải cách Thủ tục hành chính của Thủ tướng Chính phủ), cho biết, dưới tác động của Nghị quyết 68, tinh thần khởi nghiệp được đẩy mạnh và cụ thể hóa bằng nhiều chính sách hành động: Nghị định 20/2026/NĐ-CP: Quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Nghị quyết số 198/2025/QH15 về một số cơ chế, chính sách đặc biệt phát triển kinh tế tư nhân; Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 631/QĐ-TTg phê duyệt Chương trình phát triển 1.000 doanh nghiệp tiên phong giai đoạn 2026-2030; Quyết định số 525/QĐ-TTg phê duyệt Chương trình đào tạo, bồi dưỡng 10.000 giám đốc điều hành đến năm 2030…

Theo số liệu của Cục Thống kê (Bộ Tài chính), trong 4 tháng đầu năm 2026, cả nước có 77,8 nghìn doanh nghiệp đăng ký thành lập mới với tổng số vốn đăng ký gần 785,4 nghìn tỷ đồng và tổng số lao động đăng ký đạt 356,9 nghìn lao động, tăng 50,7% về số doanh nghiệp, tăng 60,1% về vốn đăng ký và tăng 0,3% về số lao động so với cùng kỳ năm trước. Số doanh nghiệp gia nhập thị trường đạt hơn 119,4 nghìn doanh nghiệp, tăng 32,8% so với cùng kỳ năm trước, cao hơn số doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường là 108,9 nghìn doanh nghiệp, tăng 12,8%. Nhiều doanh nghiệp lớn chủ động đề xuất và tham gia các bài toán quốc gia như: Đường sắt tốc độ cao, trung tâm hàng hải quốc tế, trung tâm tài chính quốc tế…Điều này cho thấy, niềm tin từ khu vực doanh nghiệp đang được vun bồi từ sự thay đổi tư duy và chính sách.

Tuy nhiên, thực tế nhiều doanh nghiệp vẫn phải đối mặt với nhiều khó khăn về: Vốn, đất đai, lao động, chuyển đổi công nghệ, nguy cơ hình sự hóa, thay đổi chính sách đột ngột và chi phí tuân thủ các thủ tục hành chính... Cụ thể, trong 4 tháng đầu năm 2026, số doanh nghiệp hoàn tất thủ tục giải thể là 15,2 nghìn doanh nghiệp, gần gấp đôi cùng kỳ năm trước, đây là mức tăng cao kỷ lục của 4 tháng đầu năm so với cùng kỳ năm trước trong nhiều năm qua. Do đó, hiện vẫn còn nhiều điều phải làm, nhiều rào cản phải vượt qua để phát triển khu vực kinh tế tư nhân thực chất, bình đẳng và bền vững. "Niềm tin của cộng đồng phải được vun đắp bằng cải cách thực chất, bằng việc doanh nghiệp cảm nhận được thủ tục nhanh hơn, chi phí tuân thủ thấp hơn, rủi ro pháp lý ít hơn, cơ hội tiếp cận đất đai, vốn, thị trường và dự án công bằng hơn", Tiến sĩ Bùi Thanh Minh nhận định.

Để tiếp tục hiện thực hóa các mục tiêu của Nghị quyết 68 trong thời gian tới, Tiến sĩ Bùi Thanh Minh đã đề xuất ba định hướng lớn. Cụ thể, cần tiếp tục kiến tạo môi trường kinh doanh thuận lợi, minh bạch và có tính dự báo cao cho khu vực tư nhân. Doanh nghiệp chỉ có thể đầu tư dài hạn khi họ có niềm tin vào sự ổn định của chính sách, sự công bằng trong tiếp cận nguồn lực và sự nhất quán trong thực thi. Đây là nền tảng để khu vực tư nhân mạnh dạn tham gia các lĩnh vực lớn hơn như hạ tầng chiến lược, công nghiệp công nghệ cao, kinh tế số, kinh tế xanh, logistics, năng lượng, tài chính và đổi mới sáng tạo...

Bên cạnh đó, cần đặt hiệu quả thực thi và cải cách hành chính ở vị trí trung tâm. Những nỗ lực gần đây của Chính phủ, đặc biệt là việc ban hành 8 Nghị quyết về cắt giảm, phân cấp, đơn giản hóa thủ tục hành chính và điều kiện kinh doanh với 184 thủ tục hành chính và 890 điều kiện kinh doanh được bãi bỏ, kỳ vọng giảm hơn 50% thời gian và chi phí tuân thủ đã cho thấy cải cách đang chuyển mạnh từ thông điệp sang hành động.

Đồng thời, cần tập trung phát triển một lớp doanh nghiệp tiên phong có năng lực dẫn dắt và vươn ra thị trường toàn cầu. Chương trình phát triển 1.000 doanh nghiệp tiên phong của Chính phủ là một định hướng rất quan trọng. Những doanh nghiệp này không chỉ cần lớn về quy mô, mà phải mạnh về quản trị, công nghệ, đổi mới sáng tạo, tài chính, tiêu chuẩn ESG, năng lực xây dựng thương hiệu và khả năng cạnh tranh quốc tế. Đây sẽ là lực lượng có thể kéo theo các doanh nghiệp nhỏ và vừa trong nước, hình thành chuỗi cung ứng nội địa mạnh hơn, đồng thời đưa thương hiệu Việt Nam tham gia sâu hơn vào thị trường khu vực và toàn cầu.

* Chuyển đổi kép tạo giá trị bền vững

Ông Nguyễn Văn Lưu, Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Nông nghiệp Công nghệ cao Đồng Tâm (Agri Đồng Tâm) khẳng định, Nghị quyết 68 đã tạo ra một bệ phóng tư duy quan trọng, giúp khối kinh tế tư nhân mạnh dạn bứt phá.