Trước sức ép thuế quan nặng nề, các doanh nghiệp xuất khẩu Ấn Độ đang ráo riết tìm kiếm các giải pháp mới, nổi bật trong đó là chiến lược thành lập nhà máy sản xuất ở nước ngoài nhằm thay đổi xuất xứ hàng hóa, giảm thiểu gánh nặng thuế và bảo vệ thị phần tại Mỹ – thị trường xuất khẩu trọng điểm hàng đầu thế giới.

Từ ngày 27/8/2025, Mỹ chính thức áp mức thuế 50% lên kim cương và đá quý nhập khẩu từ Ấn Độ, đánh dấu bước ngoặt quan trọng cả về địa chính trị lẫn kinh tế, gây ảnh hưởng lớn đến chuỗi cung ứng toàn cầu. Trung tâm đánh bóng kim cương lớn nhất thế giới tại Surat, chiếm hơn 80% kim ngạch xuất khẩu kim cương của Ấn Độ, chịu tác động mạnh mẽ.

Trước tình hình này, nhiều doanh nghiệp Ấn Độ đang cân nhắc phân tách quy trình sản xuất: giữ lại công đoạn chế tác thô trong nước, trong khi chuyển khâu hoàn thiện sang các quốc gia có quan hệ thương mại thuận lợi với Mỹ như Oman, UAE, hay một số nước Đông Âu, nhằm tránh thuế quan cao. Tuy nhiên, bà Hetal Vakil Valia – cựu Chủ tịch Hiệp hội Vàng bạc và Trang sức Ấn Độ – nhận định rằng dù chiến lược này được bàn luận rộng rãi, chưa có doanh nghiệp lớn nào chính thức công bố kế hoạch chuyển dịch do khó khăn trong việc triển khai trên quy mô lớn.

Các chuyên gia cũng cảnh báo về rủi ro pháp lý liên quan quy định xuất xứ, chi phí vận hành nước ngoài, kiểm soát chất lượng và nguy cơ kéo dài thời gian giao hàng – những thách thức không nhỏ đối với ngành.

Theo các báo cáo kinh doanh, các doanh nghiệp siêu nhỏ, nhỏ và vừa (MSMEs), chiếm gần 45% tổng kim ngạch xuất khẩu của Ấn Độ, sẽ là nhóm chịu ảnh hưởng nặng nề nhất trước mức thuế mới. Thiếu nguồn lực để chuyển dịch sản xuất hay xoay sở vốn kịp thời, nhiều đơn vị có thể phải giảm sản lượng, sa thải nhân công hoặc thậm chí rút khỏi thị trường Mỹ. Trong ngành trang sức Ấn Độ, kim cương chiếm hơn một nửa giá trị xuất khẩu, với Mỹ tiêu thụ gần một phần ba sản lượng. Việc mất thị trường này đồng nghĩa với tổn thất lớn về dòng tiền và ảnh hưởng sâu rộng đến toàn bộ chuỗi cung ứng, từ thợ kim hoàn đến nhà xuất khẩu.

Song song với đó, nhiều doanh nghiệp đang đẩy mạnh đa dạng hóa thị trường xuất khẩu để giảm bớt sự phụ thuộc vào Mỹ, hướng đến các thị trường châu Âu, Đông Nam Á và Trung Đông. Các chuyên gia kinh tế Ấn Độ nhấn mạnh rằng rủi ro thuế quan là thách thức không thể tránh khỏi trong hoạt động xuất khẩu toàn cầu. Do vậy, doanh nghiệp cần xây dựng chiến lược đa kênh, đồng thời mở rộng sang các thị trường mới nổi như Mỹ Latinh và Đông Âu để giảm thiểu rủi ro.

Trong bối cảnh chủ nghĩa bảo hộ thương mại ngày càng gia tăng và các hiệp định song phương ngày càng chi phối cán cân xuất nhập khẩu, các doanh nghiệp Ấn Độ không còn cách nào khác ngoài việc tái cấu trúc chuỗi cung ứng truyền thống. Việc điều phối linh hoạt sản xuất giữa nhiều quốc gia cùng với đầu tư nâng cao năng lực tuân thủ quy định xuất xứ trở thành yếu tố sống còn cho sự tồn tại và phát triển bền vững.

Tuy nhiên, quyết định áp thuế của Mỹ cũng đã phơi bày điểm yếu chiến lược trong xuất khẩu trang sức Ấn Độ: Sự phụ thuộc quá lớn vào một thị trường duy nhất. Dù đối mặt nhiều thách thức, đây đồng thời là cơ hội để ngành này tái định vị, đổi mới mô hình sản xuất, đa dạng hóa điểm đến xuất khẩu và hướng tới một chiến lược thương mại toàn cầu cân bằng, bền vững hơn.