Tọa đàm nhằm nâng cao năng lực quản trị ngành công nghiệp khoáng sản, tăng cường vai trò và trách nhiệm cung cấp thông tin của cơ quan quản lý nhà nước và quyền tiếp cận thông tin của người dân.

Giám đốc Trung tâm Con người và Thiên nhiên, Trịnh Lê Nguyên cho biết: Hiện nay tình hình khai thác khoáng sản đang diễn ra tràn lan, việc cung cấp thông tin trong lĩnh vực khoáng sản giúp người dân bảo vệ quyền khai thác công khai minh bạch và thúc đẩy sự tham gia của cộng đồng vào việc khai thác, sử dụng nguồn lợi khoáng sản một cách bền vững và đạt hiệu quả cao, do đó cần đẩy mạnh việc nâng cao nhận thức cộng đồng về quyền lợi của địa phương và người dân trong lĩnh vực khai thác khoáng sản ở Việt Nam.

Từ năm 2010 đến nay, khung chính sách và pháp luật về quản trị tài nguyên khoáng sản của Việt Nam đang từng bước được hoàn thiện. Nhiều tổ chức trong và ngoài nước đã đưa ra nhiều khuyến nghị về việc cần phải minh bạch hóa ngành công nghiệp khoáng sản như là một trong những giải pháp hữu hiệu nhất để nâng cao năng lực quản trị.

Mặc dù nguyên tắc công khai, minh bạch chưa chính thức được ghi nhận rộng rãi trong các văn bản pháp luật của ngành khoáng sản, song nhiều quy định hướng tới minh bạch đã được đưa vào luật.

Theo Tiến sĩ Nguyễn Thị Kim Thoa, Nguyên vụ trưởng Vụ Pháp luật hình sự - hành chính, Bộ Tư pháp, cho rằng: Trách nhiệm cung cấp thông tin của cơ quan quản lý nhà nước và quyền tiếp cận thông tin của công dân nói chung và trong lĩnh vực khoáng sản nói riêng cần có sự công khai, kịp thời, đầy đủ và chính xác, các cơ quan cần chủ động cập nhật công khai danh mục thông tin.

Bên cạnh đó. kịp thời xem xét, cân nhắc lợi ích của việc cung cấp thông tin để công khai thông tin hoặc cung cấp thông tin theo yêu cầu nhằm bảo đảm lợi ích công cộng, sức khỏe và cộng đồng, đảm bảo an ninh trật tự xã hội.

Hiện nay, thách thức lớn là việc rà soát các quy định về công khai minh bạch trong lĩnh vực khai khoáng cũng gặp nhiều khó khăn, do vấn đề công khai thông tin về nộp thuế và các khoản thu ngân sách của Việt Nam chưa đáp ứng tiêu chuẩn EITI (sáng kiến minh bạch trong ngành công nghiệp khai thác) bởi đây được coi là thông tin cá nhân của người nộp thuế.

Tại hội thảo, các đại biểu tập trung thảo luận về luật và quyền tiếp cận thông tin; rà soát các quy định về công khai, minh bạch trong lĩnh vực khai thác khoáng sản, góp phần thúc đẩy việc giám sát và sử dụng nguồn lợi từ khoáng sản một cách bền vững, hiệu quả của nước ta./.