Các container hàng hóa tại Johannesburg, Nam Phi. Ảnh: THX/TTXVN

Theo các thông tin được công bố, Mỹ tiếp tục yêu cầu miễn áp dụng các quy định về Trao quyền Kinh tế cho Người da màu (BEE) đối với doanh nghiệp Mỹ hoạt động tại Nam Phi, đòi hỏi bảo đảm pháp lý rõ ràng rằng tài sản của nhà đầu tư không bị trưng thu dưới giá thị trường, đồng thời yêu cầu Pretoria thể hiện lại lập trường không liên kết một cách thực chất hơn trong chính sách đối ngoại.

Theo phóng viên TTXVN tại Pretoria, diễn biến trên xảy ra ngay cả sau khi Đại sứ mới của Nam Phi tại Mỹ, ông Roelf Meyer, chính thức trình quốc thư và bắt đầu nhiệm kỳ tại Washington hồi tháng trước. Các nhà phân tích cho rằng việc cải thiện quan hệ song phương sẽ không thể diễn ra nhanh chóng, bởi khác biệt giữa hai bên không chỉ nằm ở thương mại mà còn gắn với lòng tin chiến lược, quan niệm về không liên kết và các vấn đề liên quan tới quan hệ Nam Phi - Iran, Israel cùng định hướng chính sách đối ngoại rộng hơn.

Ở góc độ thể chế, khuôn khổ Đạo luật Cơ hội và Tăng trưởng châu Phi (AGOA) của Mỹ vốn đặt ra các tiêu chí khá rộng đối với các nước thụ hưởng, trong đó có yêu cầu về kinh tế thị trường, pháp quyền, bảo đảm thủ tục pháp lý, xóa bỏ rào cản đối với thương mại và đầu tư của Mỹ, cũng như chống tham nhũng và bảo vệ nhân quyền. Điều đó cho thấy các đòi hỏi hiện nay của Washington không chỉ là tranh chấp kỹ thuật về thương mại, mà còn phản ánh cách Mỹ gắn các ưu đãi kinh tế với những điều kiện chính sách trong nước và đối ngoại của đối tác.

Dù AGOA đã được gia hạn ngắn hạn đến hết năm 2026, qua đó tạm thời duy trì ưu đãi thuế quan cho các nước châu Phi đủ điều kiện, những thách thức đối với Nam Phi vẫn chưa được xóa bỏ hoàn toàn. Giới quan sát nhận định Pretoria có thêm thời gian để thương lượng, nhưng triển vọng đạt đột phá sẽ phụ thuộc vào khả năng Nam Phi xây dựng một lập trường không liên kết rõ ràng hơn, đồng thời xử lý sức ép từ Mỹ mà không phải từ bỏ các ưu tiên chính sách nội địa vốn mang tính nền tảng của mình./.