Biểu tượng của Tập đoàn Nvidia tại triển lãm máy tính ở Đài Loan (Trung Quốc), ngày 5/1/2024. Ảnh: REUTERS/TTXVN

Quyết định này đánh dấu sự thay đổi lớn trong chính sách kiểm soát xuất khẩu công nghệ AI tiên tiến mà chính quyền cựu Tổng thống Joe Biden từng siết chặt vì lo ngại rủi ro an ninh quốc gia.

Thông báo được Tổng thống Trump đưa ra trên nền tảng Truth Social, sau khi ông xác nhận đã trao đổi trực tiếp với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình về vấn đề này và “nhận được phản hồi tích cực”. Ông cho biết các lô hàng sẽ được phép xuất khẩu cho “những khách hàng thương mại được phê duyệt” tại Trung Quốc và một số quốc gia khác, trong điều kiện bảo đảm “an ninh quốc gia mạnh mẽ”.

Cổ phiếu Nvidia tăng 2% sau giờ giao dịch, nối tiếp mức tăng 3% trước đó trong ngày khi thông tin ban đầu được Semafor đăng tải. Theo Tổng thống Trump, Bộ Thương mại Mỹ đang hoàn tất các điều khoản kỹ thuật của cơ chế mới và cách tiếp cận tương tự sẽ được áp dụng cho các hãng chip khác như AMD và Intel.

Theo đó, mức phí được đề cập là 25%, cao hơn mức 15% từng được đề xuất hồi tháng 8. Khoản thu này sẽ được áp dụng như thuế nhập khẩu, khi chip được chuyển từ nơi sản xuất là Đài Loan (Trung Quốc) vào Mỹ để trải qua quá trình rà soát an ninh, trước khi được xuất khẩu sang quốc gia châu Á này.

Tổng thống Trump khẳng định động thái này sẽ bảo vệ an ninh quốc gia, tạo việc làm cho người Mỹ và duy trì vị thế dẫn đầu của Mỹ trong lĩnh vực AI. Ông nhấn mạnh các chip tiên tiến nhất của Nvidia, gồm dòng Blackwell và thế hệ kế tiếp Rubin, không nằm trong thỏa thuận và chỉ phục vụ khách hàng Mỹ.

Về phần mình, Nvidia cho biết việc cho phép bán H200 cho các khách hàng đã qua thẩm định “là giải pháp cân bằng và có lợi cho nước Mỹ”.

Trong nhiều tháng, chính quyền Tổng thống Trump đã cân nhắc giữa hai lựa chọn: tiếp tục cấm toàn diện chip AI tiên tiến đối với Trung Quốc hay cho phép xuất khẩu một phần để giữ lợi thế cạnh tranh cho doanh nghiệp Mỹ. Giới chức cho rằng nếu cắt hoàn toàn chip Mỹ, thị trường Trung Quốc sẽ chuyển sang dùng chip nội địa, qua đó thúc đẩy tham vọng tự chủ của Huawei và các doanh nghiệp trong nước.

Dòng chip H200 mạnh gần 6 lần so với H20 - dòng chip mạnh nhất được phép xuất khẩu sang Trung Quốc theo quy định trước đây. Trong khi đó, chip Blackwell - đang được các công ty AI tại Mỹ sử dụng, có tốc độ nhanh hơn H200 khoảng 1,5 lần khi huấn luyện mô hình AI và tới 5 lần khi chạy suy luận.

Một số chuyên gia nhận định Bắc Kinh dù thận trọng nhưng vẫn nhiều khả năng chấp nhận chip H200.

Quyết định của Tổng thống Trump được đưa ra trong bối cảnh nhiều tranh cãi tại Washington về vai trò vận động hành lang của ngành công nghệ. Thượng nghị sĩ Elizabeth Warren cáo buộc thỏa thuận có liên quan đến “cuộc họp kín” giữa Tổng thống Trump và Giám đốc điều hành Nvidia Jensen Huang, cũng như khoản đóng góp của công ty cho việc xây dựng phòng khiêu vũ tại Nhà Trắng. Bà cho rằng chính sách mới sẽ “tăng tốc năng lực quân sự của Trung Quốc và làm suy yếu vị thế công nghệ của Mỹ”.