Theo tờ Nikkei Asia, việc kim ngạch xuất khẩu của Vương quốc Anh sang Liên minh châu Âu (EU) giảm mạnh sau khi Anh rời khỏi EU vào năm ngoái đang giúp đẩy nhanh các cuộc tranh luận trong nội bộ nước này về việc có nên tham gia Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP).

Ngày 1/6, cơ quan ra quyết định hàng đầu của CPTPP đã đồng ý chính thức bắt đầu xem xét liệu Vương quốc Anh có đáp ứng các yêu cầu để gia nhập hiệp hiệp định thương mại tự do gồm 11 thành viên này hay không. Chính phủ Anh đã không lãng phí thời gian để công khai những lợi thế của CPTPP.

Bộ trưởng Thương mại Quốc tế Anh Liz Truss nói: “Chúng ta sẽ có tất cả các lợi ích khi tham gia một khu vực thương mại tự do tiêu chuẩn cao, nhưng không phải từ bỏ quyền kiểm soát biên giới, tiền bạc hay luật pháp”. Sự di chuyển tự do của những người nhập cư vào Vương quốc Anh và các quy tắc do các quan chức trong Ủy ban châu Âu (EC) đặt ra là hai vấn đề nổi bật đã kích hoạt cuộc bỏ phiếu về việc Anh rời EU (Brexit).

Chính phủ Anh sẽ công bố cách tiếp cận đối với cuộc đàm phán về việc gia nhập CPTPP trong những tuần tới, với mục tiêu đạt được một thỏa thuận "càng sớm càng tốt". Bên cạnh đó, Vương quốc Anh đang thúc đẩy các thỏa thuận thương mại khác với Australia – một nước thành viên CPTPP – và Ấn Độ.

Các số liệu thống kê chính thức cho thấy trong quý I/2021, kim ngạch xuất khẩu hàng hóa của Anh đã giảm 11% so với cùng kỳ năm trước xuống còn 73,4 tỷ bảng Anh (103,9 tỷ USD). Đáng chú ý, xuất khẩu sang EU giảm tới 16%. So với quý đầu tiên của năm 2019, thời điểm dịch COVID-19 chưa bùng phát, xuất khẩu của Anh sang EU đã giảm gần 30%.

Chính phủ Anh khẳng định chưa có đủ dữ liệu để xác định các tác động lâu dài.Tuy nhiên, từ các số liệu thống kê, có thể thấy tác động tức thời rất lớn của các hàng rào phi thuế quan đã xuất hiện sau giai đoạn chuyển tiếp của Brexit.

Mặc dù Vương quốc Anh vẫn có thể xuất khẩu hàng hóa sang EU với mức thuế 0%, nhưng các lô hàng phải trải qua các thủ tục kiểm tra hoàn toàn mới, chẳng hạn như kiểm tra chất lượng đối với thực phẩm và hàng hóa sản xuất. Các thủ tục rườm rà đã làm tăng chi phí và làm giảm kim ngạch xuất khẩu đối với nhiều ngành công nghiệp Anh.

Trong khi đó, hoạt động thương mại với CPTPP đang có triển vọng tốt hơn. Vương quốc Anh đã duy trì xuất khẩu sang các quốc gia CPTPP với kim ngạch xuất khẩu gần như không thay đổi so với một năm trước. Trong quý đầu tiên của năm 2021, xuất khẩu sang Ấn Độ đã tăng 23% so với cùng kỳ năm trước.

Vương quốc Anh mong muốn ký kết hiệp định thương mại tự do với Ấn Độ như một phần của mối quan hệ song phương đang tăng cường. Vào cuối tháng trước, Chính phủ Anh đã bắt đầu tiếp nhận ý kiến đóng góp từ công chúng về thỏa thuận thương mại với Ấn Độ trong khoảng thời gian 14 tuần.

Hơn nữa, năm nay, Hải quân Anh sẽ điều động một nhóm tác chiến tàu sân bay do tàu sân bay HMS Queen Elizabeth dẫn đầu đến khu vực Ấn Độ Dương- Thái Bình Dương. Vương quốc Anh có kế hoạch lấy lòng tin của các quốc gia Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương bằng cách đóng góp vào các cuộc tuần tra tự do hàng hải.

Thông qua đó, Vương quốc Anh có thể khai thác sự phát triển của các quốc gia châu Á, chẳng hạn như các nước thành viên CPTPP, gồm Nhật Bản, Australia, Brunei, Canada, Chile, Malaysia, Mexico, New Zealand, Peru, Singapore và Việt Nam.

Vẫn còn quá sớm để khẳng định liệu các thỏa thuận thương mại giữa Anh với CPTPP và Ấn Độ có diễn ra suôn sẻ hay không. Trong khi đó, Anh dự kiến sẽ đạt được thỏa thuận với Australia về hiệp định thương mại tự do song phương trong tháng này.

Tuy nhiên, một nhóm lợi ích đại diện cho nông dân Anh đã phản đối việc mở cửa thị trường nội địa cho thịt bò và thịt cừu của Australia. Vấn đề này đã từng gây ra một cuộc tranh cãi lớn trong nội các của Thủ tướng Anh Boris Johnson./.