Trước đó, để thúc đẩy các xã biên giới phát triển, tỉnh đã thực hiện Đề án“Thí điểm phát triển kinh tế - xã hội, củng cố Quốc phòng - An ninh, gắn với xây dựng nông thôn mới các xã biên giới Việt - Trung trên địa bàn tỉnh Lào Cai, giai đoạn 2016 - 2020”, với mục tiêu đẩy nhanh tốc độ phát triển kinh tế - xã hội; cải thiện hệ thống hạ tầng nông thôn, phát huy lợi thế về đất đai, khí hậu, dịch vụ, thương mại cửa khẩu.

Sau 2 năm triển khai Đề án, bộ mặt nông thôn khu vực biên giới đã được thay đổi rõ nét, đời sống vật chất, văn hóa tỉnh thần của người dân được nâng lên; Tỷ lệ hộ nghèo giảm từ 44,03% năm 2017 xuống còn 35% năm 2018. Thu nhập tại 23 xã năm 2017 là 16,5 triệu đồng/người/năm đã tăng lên 21 triệu đồng năm 2018 (tăng 5,5 triệu).

Dự kiến hết năm 2019, có 9/23 xã đạt chuẩn nông thôn mới (tăng 3 xã so với thời điểm chưa thực hiện đề án); không còn xã dưới 5 tiêu chí (tăng 17 xã); có 10 thôn được công nhận thôn nông thôn mới (tăng 10 thôn), 3 thôn được công nhận thôn kiểu mẫu (tăng 3 thôn), đạt 100% xã được thực hiện quy hoạch theo tiêu chí nông thôn mới, tăng 70% so với năm 2017; 85% số thôn, bản đã có điện lưới quốc gia, tăng 25% so với 2017; 100% số xã có đường nhựa hoặc bê tông xi măng đến trung tâm xã, tăng 20% so với năm 2017.

Đáng chú ý, chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi và áp dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật vào sản xuất được đẩy mạnh, vùng sản xuất hàng hóa từng bước được mở rộng, vệ sinh môi trường nông thôn được cải thiện; văn hóa, giáo dục tiếp tục được quan tâm.

Đặc biệt, an ninh nông thôn, trật tự an toàn xã hội khu vực ngày càng ổn định, đường biên, mốc giới được bảo vệ an toàn, các phong trào và mô hình “Điểm sáng biên giới”, “Tổ tự quản về an ninh trật tự ở khu vực biên giới”, “Toàn dân tham gia bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, an ninh biên giới quốc gia trong tình hình mới”, “Quần chúng tham gia bảo vệ an ninh Tổ quốc”, “Dòng họ tự quản về an ninh trật tự”, “Thôn bản bình yên, gia đình hạnh phúc”,…

Bên cạnh đó, tỉnh Lào Cai đã tập trung lồng ghép các nguồn lực phục vụ cho chương trình xây dựng nông thôn mới, đảm bảo an sinh xã hội như: Xây dựng đường giao thông nông thôn, đường tuần tra biên giới; Xây dựng các công trình thủy lợi phục vụ tưới tiêu cho phát triển sản xuất; Xây dựng các công trình cấp nước sinh hoạt; Xây dựng trường học, trạm y tế, nhà văn hóa.

Đặc biệt, tỉnh quan tâm cho xây dựng các mô hình phát triển sản xuất nâng cao thu nhập cho người dân; Hỗ trợ nông dân vay vốn tín dụng; Tổ chức đào tạo nghề cho lao động nông thôn, gắn với việc làm; Tổ chức tập huấn nâng cao năng lực cho người dân…

Nguồn kinh phí thực hiện đề án giai đoạn 2016 - 2020 dự kiến là 2.680 tỷ đồng; trong đó, vốn ngân sách nhà nước: 1.650 tỷ đồng (Ngân sách Trung ương: 799 tỷ đồng.  Ngân sách địa phương: 851 tỷ đồng) còn lại là vốn vay, vốn của các nhà đầu tư và huy động cộng đồng: 1.030 tỷ đồng./.