Kiên quyết bài trừ “tín dụng đen” - Bài 1: Xóa xổ các “ngân hàng cột điện”

Thời gian qua, lợi dụng những khó khăn về tài chính của công nhân, người lao động, nhất là trong bối cảnh giảm, giãn việc làm, nạn cho vay nặng lãi hoành hành với những hình thức tinh vi, biến tướng, gây nhiều hệ lụy, làm ảnh hưởng nặng nề đến cuộc sống của người dân. Trước thực trạng trên, Thành phố Hồ Chí Minh đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp như: truy quét tội phạm “tín dụng đen”, ra quân bóc xóa quảng cáo trái quy định của các “ngân hàng cột điện”; tăng cường các giải pháp tài chính, hỗ trợ tín dụng… tạo điều kiện thuận lợi để người lao động dễ dàng tiếp cận với nguồn vốn sạch, không vướng vào bẫy “tín dụng đen”.

Phóng viên Thông tấn xã Việt Nam có 2 bài viết về chủ đề này.

Bài 1: Xóa xổ các “ngân hàng cột điện”

Hình ảnh quảng cáo cho vay tiêu dùng dán trên cột điện, tường nhà, phát tờ rơi quảng cáo, danh thiếp… với những nội dung như thủ tục đơn giản, nhanh gọn, không cần thế chấp tài sản đã không còn xa lạ với người dân Thành phố Hồ Chí Minh, tiềm ẩn nguy cơ cho những người gặp khó khăn về tài chính rơi vào bẫy "tín dụng đen”. Từ việc rà soát, bóc gỡ tờ rơi quảng cáo. thu gom số điện thoại cho vay tiền nhanh ở các khu vực dân cư, Công an Thành phố Hồ Chí Minh đã triệt phá nhiều vụ cho vay lãi nặng do những băng nhóm “tín dụng đen”, “ngân hàng cột điện” thực hiện.

* Triệt phá nhiều ổ nhóm “tín dụng đen”

Mới đây, Công an thành phố Thủ Đức đã triệt phá hai “ngân hàng cột điện” thông qua việc rà soát các tờ rơi quảng cáo “tín dụng đen”. Cụ thể, Đội Cảnh sát hình sự Công an thành phố Thủ Đức phối hợp Công an phường Linh Trung tuần tra trên đường Kha Vạn Cân (phường Linh Trung), phát hiện hai đối tượng Phạm Duy Anh (30 tuổi), Đào Trọng Đức (27 tuổi), cùng quê Hải Phòng,  đang đi dán tờ rơi với nội dung cho vay “tín dụng đen”. Qua kiểm tra nhanh, lực lượng chức năng phát hiện số điện thoại 07854xxx quảng cáo cho vay các tờ rơi dán trên các cột điện, bờ tường... trùng với số điện thoại của Duy Anh nên đã đưa cả hai về trụ sở Công an làm việc.

Tại cơ quan Công an, Duy Anh thừa nhận đã cho 31 người vay tiền với hình thức tiền góp, lãi suất từ 142%/năm đến 1.825%/năm, tức là gấp từ 7,1 lần đến 91,25 lần so với quy định cho vay trong giao dịch dân sự; thu lợi bất chính hơn 122 triệu đồng.

Cũng qua công tác tuần tra, Đội Cảnh sát hình sự Công an thành phố Thủ Đức phát hiện 2 đối tượng đang dán tờ rơi cho vay. Làm việc với Công an, hai người này khai nhận đã cho khoảng 36 người vay với lãi suất từ 24 - 30%/tháng, cao gấp 11,7 - 18 lần so với lãi suất quy định. Tính tới thời điểm bị phát hiện, các đối tượng đã thu lợi bất chính từ những người vay tiền là hơn 119,2 triệu đồng.

Thực hiện ý kiến chỉ đạo của Ban Giám đốc Công an Thành phố về việc kiên quyết truy quét, xử lý nghiêm các đối tượng hành nghề “tín dụng đen”, cho vay lãi nặng, cùng với tuần tra, rà soát trực tiếp, Công an các quận huyện còn tăng cường nắm thông tin, khai thác mở rộng từ các vụ việc an ninh trật tự trên địa bàn. Mới đây trên địa bàn Quận 12, từ một vụ tạt chất bẩn vào nhà hàng xóm để trả thù cá nhân, Công an Quận 12 tiếp tục mở rộng điều tra, qua đó phát hiện một đối tượng cho vay lãi suất cao với vỏ bọc tiểu thương.

Trước đó, tại phường Tân Thới Hiệp, Quận 12 xảy ra vụ tạt chất bẩn vào nhà, do Nguyễn Thanh Tùng (sinh năm 1982, ngụ phường Tân Thới Hiệp, Quận 12) thuê người thực hiện vì mâu thuẫn giữa hai bên hàng xóm. Bằng các biện pháp nghiệp vụ, Công an phát hiện Nguyễn Thanh Tùng là đối tượng chuyên sống bằng nghề cho vay lãi nặng, núp bóng dưới vỏ bọc người bỏ mối gà thịt cho các quán ăn.

Một “khách hàng” thường xuyên của Tùng là chị Lê Thị Thảo (sinh năm 1989, ngụ phường Hiệp Thành, Quận 12) làm nghề buôn bán ở một chợ đầu mối. Biết chị Thảo đang hụt tiền và rất cần vay vốn làm ăn nên Tùng nhiều lần tiếp cận, mồi chài cho vay tiền và chị Thảo đã đồng ý. Khoảng tháng 5/2022, Tùng cho chị Thảo vay 200 triệu đồng với lãi suất 6%/tháng (tương đương tiền lãi là 12 triệu đồng/tháng), yêu cầu thế chấp xe ô tô nhãn hiệu Huyndai. Tùng cắt lại lãi tháng 5/2022 số tiền 12 triệu đồng và đưa cho chị Thảo 188 triệu đồng. Trong hai tháng 6 và 7/2022, chị Thảo trả cho Tùng số tiền lãi là 12 triệu đồng/tháng. Đến tháng 8/2022, sau khi đóng tiền lãi được 3 tháng với tổng số tiền 36 triệu đồng, chị Thảo trả cho Tùng số tiền đã vay là 200 triệu đồng, sau đó Tùng giao chiếc xe ô tô trên lại cho Thảo. Tùng thu lợi từ việc cho chị Thảo vay tiền là 36 triệu đồng.

Cũng với hình thức cho vay thế chấp xe ô tô trên, Nguyễn Thanh Tùng đã cho chị Thảo vay nhiều lần khác. Từ kết quả điều tra xác minh và tài liệu thu thập được, Công an Quận 12 nhận thấy hành vi của Nguyễn Thanh Tùng cho vay tiền với lãi suất từ 12 - 20%/ tháng, tương đương từ 144 - 240%/ năm, gấp từ 7 - 12 lần so với lãi suất cho phép quy định trong Bộ luật Dân sự là 20%/năm). Cơ quan điều tra Công an quận đã khởi tố vụ án, khởi tố bị can và bắt tạm giam Nguyễn Thanh Tùng.

* Phối hợp thực hiện tốt từ cơ sở

Bên cạnh việc chủ động đấu tranh tội phạm, thực hiện chỉ đạo của Ban Chỉ đạo 138 Thành phố Hồ Chí Minh, lực lượng Công an phối hợp với Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam thành phố và các tổ chức Đoàn thanh niên, Hội Liên hiệp Phụ nữ, Liên đoàn Lao động, Hội Cựu chiến binh, Hội Nông dân... đồng loạt triển khai bóc gỡ, xóa các sản phẩm quảng cáo sai quy định, quảng cáo "tín dụng đen", lừa đảo chiếm đoạt tài sản. Đồng thời, tập hợp các số điện thoại, địa chỉ, thông tin các đối tượng trên các tờ rơi... báo cho lực lượng Công an phường, xã, thị trấn để tập hợp về Công an thành phố phục vụ công tác điều tra, xử lý.

Để thực hiện tốt công tác ngay từ cơ sở, thời gian qua lực lượng Công an phường, xã trên toàn Thành phố đã tập trung đấu tranh bằng nhiều biện pháp nghiệp vụ, nhanh chóng tóm gọn những đối tượng đi dán quảng cáo, rao vặt… góp phần bảo đảm an ninh trật tự và an toàn xã hội, chỉnh trang mỹ quan đô thị trên địa bàn thành phố.

Ghi nhận tại Công an phường Võ Thị Sáu (Quận 3), để làm tốt công tác ngay từ cơ sở, Ban Chỉ huy Công an phường Võ Thị Sáu chỉ đạo lực lượng tham mưu, phối hợp các ngành chức năng đề xuất Ủy ban nhân dân cùng cấp xử phạt vi phạm hành chính đối với các hành vi dán, vẽ quảng cáo sai quy định thông qua trích xuất hình ảnh từ camera an ninh tại địa bàn (theo thẩm quyền quy định của pháp luật); tổ chức ký cam kết hoặc chương trình phối hợp với các tổ chức đoàn thể xã hội ở cơ sở để duy trì các đợt ra quân xử lý các tờ rơi, quảng cáo sai quy định tại nơi công cộng.

Lực lượng Công an cũng tăng cường kiểm tra các cơ sở kinh doanh dịch vụ photocopy, cơ sở in ấn..., phát hiện và xử lý kịp thời các hành vi vi phạm pháp luật trong hoạt động in ấn, quảng cáo; tổ chức cho các cơ sở, doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ này ký cam kết không in ấn, sản xuất các sản phẩm quảng cáo liên quan đến cho vay tài chính trái pháp luật nhằm phòng ngừa tội phạm "tín dụng đen" lợi dụng hoạt động.

Công an phường cũng phối hợp Đội Cảnh sát hình sự Công an Quận 3 tổ chức tập huấn nội dung tuyên truyền liên quan phòng, chống tội phạm "tín dụng đen" cho người dân trên địa bàn; in ấn các tờ rơi nhận diện về hoạt động này, phục vụ công tác tuyên truyền; định kỳ tổ chức họp rút kinh nghiệm, nhân rộng các giải pháp hay, cách làm hiệu quả...

Theo Trung tá Trần Văn Lơ, Phó trưởng Công an phường Võ Thị Sáu, Công an phường đã hướng dẫn việc tập hợp các số điện thoại, địa chỉ, thông tin các đối tượng "tín dụng đen" trên các tờ rơi; cung cấp các hình ảnh, clip tư liệu khi phát hiện các đối tượng được thuê dán trái phép các tờ rơi; tố giác địa điểm tổ chức hoạt động "tín dụng đen" trên địa bàn dân cư, báo cáo về Phòng Cảnh sát hình sự Công an Thành phố để tiến hành các hoạt động nghiệp vụ có liên quan.

Cách làm hay của Công an phường Võ Thị Sáu, Quận 3 đã được nhiều địa phương khác học hỏi, áp dụng. Ông Nguyễn Văn Đức, Chủ tịch Ủy ban nhân dân quận, Trưởng ban Chỉ đạo 138 Quận 12 chia sẻ, hoạt động này cần được các ban ngành, đoàn thể và hệ thống chính trị địa phương, người dân sinh sống trên địa bàn quận hỗ trợ cùng lực lượng Công an thường xuyên tổ chức để tạo thành thói quen, hình thành nếp sống văn minh đô thị./.

Bài cuối: Đưa nguồn vốn sạch đến tay công nhân, người lao động