Bộ Giao thông Vận tải vừa trình Chính phủ ban hành Nghị quyết cho phép áp dụng ngay một số quy định liên quan đến đăng kiểm viên và số lượng xe được kiểm định của đơn vị đăng kiểm, nhằm nhanh chóng bù đắp năng lực kiểm định bị thiếu hụt hiện nay cho đến khi sửa đổi Nghị định 139/2018/NĐ-CP về kinh doanh dịch vụ kiểm định xe cơ giới.

Cụ thể, Bộ Giao thông Vận tải kiến nghị cho phép áp dụng mỗi đơn vị đăng kiểm bố trí 1 đăng kiểm viên bậc cao, mỗi dây chuyền kiểm định phải bố trí đăng kiểm viên có đủ năng lực thực hiện được đầy đủ các công đoạn kiểm tra thay cho quy định hiện hành: Mỗi dây chuyền kiểm định phải có tối thiểu 3 đăng kiểm viên, trong đó có ít nhất một đăng kiểm viên xe cơ giới bậc cao.

Việc áp dụng quy định mới này sẽ sử dụng, khai thác tối đa được năng lực của các đơn vị đăng kiểm mà vẫn đảm bảo chất lượng an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường theo quy định.

Theo quy định hiện hành, học viên phải có tối thiểu 12 tháng thực tập nghiệp vụ đăng kiểm viên mới được cấp chứng nhận đăng kiểm viên xe cơ giới. Bộ Giao thông Vận tải đề nghị giảm thời gian thực tập đối với các học viên đã có kinh nghiệm làm việc thực tế và đáp ứng được đầy đủ năng lực chuyên môn cho hoạt động kiểm định.

Theo đó, học viên đã có kinh nghiệm trực tiếp thực hiện công tác bảo dưỡng, sửa chữa tại cơ sở bảo hành, bảo dưỡng xe ô tô từ 36 tháng trở lên, từ 24 tháng đến dưới 36 tháng, từ 12 tháng đến dưới 24 tháng (có xác nhận của cơ sở bảo hành, bảo dưỡng) thì thời gian thực tập tối thiểu tương ứng lần lượt là 3 tháng, 6 tháng, 9 tháng.

Với trường hợp đăng kiểm viên đã bị thu hồi giấy chứng nhận (bao gồm các đăng kiểm viên đã nghỉ hưu theo chế độ), kiến nghị được đánh giá lại để cấp giấy chứng nhận đăng kiểm viên.

Ngoài ra, Bộ Giao thông Vận tải cũng kiến nghị không áp dụng quy định khống chế số lượng xe được cấp giấy chứng nhận kiểm định trong ngày (tính trong 8 giờ làm việc) như hiện nay (1 đăng kiểm viên kiểm tra 1 xe trên dây chuyền kiểm định thì số lượng xe không quá 20 xe; nhiều đăng kiểm viên cùng kiểm tra một xe trên dây chuyền kiểm định thì số lượng xe không quá 20 lần số lượng đăng kiểm viên; không quá 90 xe đối với một dây chuyền kiểm định loại I, không quá 70 xe đối với một dây chuyền kiểm định loại II).

Lý do được đưa ra là vì nội dung trên được xây dựng trên cơ sở kế thừa quy định từ hơn 10 năm trước. Tại thời điểm đó, chất lượng xe nói chung chưa cao và chưa đồng đều như hiện nay nên thời gian để đăng kiểm viên kiểm tra xe sẽ phải kéo dài hơn; đồng thời ngăn ngừa bỏ bớt hạng mục kiểm tra để rút ngắn thời gian kiểm định, nâng cao năng suất kiểm định trong ngày.

Tuy nhiên, quy định này không còn phù hợp do không khuyến khích, phát huy được năng lực sáng kiến, cải tiến nhằm nâng cao năng suất lao động của đăng kiểm viên và có thể áp dụng biện pháp công nghệ, khoa học khác để giám sát hoạt động đăng kiểm tại các đơn vị.

Bộ Giao thông Vận tải kiến nghị cho phép các đơn vị đăng kiểm đã bị tạm đình chỉ có thời hạn hoạt động kinh doanh dịch vụ kiểm định xe cơ giới từ 1 tháng hoặc 3 tháng được hoạt động trở lại nếu đã đáp ứng được các điều kiện về cơ sở vật chất, nhân lực.

Bộ Giao thông Vận tải cũng kiến nghị Chính phủ cho phép sử dụng lực lượng cán bộ kiểm định (đã được Bộ Công an, Bộ Quốc phòng cấp chứng chỉ nghiệp vụ và được sử dụng như đăng kiểm viên xe cơ giới), cơ sở vật chất của Bộ Công an, Bộ Quốc phòng tham gia công tác kiểm định xe cơ giới tại các trung tâm đăng kiểm dân sự trong trường hợp cấp bách.

Cho phép các xe quá hạn đăng kiểm trong vòng 15 ngày được phép di chuyển đến các đơn vị đăng kiểm để thực hiện kiểm định an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường theo quy định. Các xe này không được chở người, hàng hóa, kinh doanh vận tải.

Cho phép các cơ sở bảo hành, bảo dưỡng chính hãng của các nhà sản xuất, lắp ráp, nhập khẩu ô tô đã được cấp giấy chứng nhận cơ sở bảo hành, bảo dưỡng theo quy định và đáp ứng được các yêu cầu về trang thiết bị theo quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về đơn vị đăng kiểm xe cơ giới được phép hoạt động kiểm định ô tô nhằm tận dụng tối đa các nguồn lực xã hội phục vụ công tác kiểm định xe, góp phần giải tỏa ách tắc hoạt động kiểm định xe, tạo thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp.

Lý giải về các đề xuất trên, Bộ Giao thông Vận tải cho biết, thời gian vừa qua, cơ quan công an đã tiến hành điều tra, phát hiện một số sai phạm trong hoạt động đăng kiểm phương tiện giao thông; đã khởi tố vụ án và bắt tạm giam nhiều bị can liên quan để điều tra làm rõ hành vi vi phạm pháp luật.

Đây là chuyên án quan trọng. Cơ quan công an đã khởi tố, bắt giam hơn 400 lãnh đạo, đăng kiểm viên tại hơn 68 đơn vị đăng kiểm xe cơ giới, có 55/281 đơn vị đăng kiểm dừng hoạt động dẫn đến tình trạng ùn tắc nghiêm trọng tại các đơn vị đăng kiểm, đặc biệt là tại Hà Nội, Tp. Hồ Chí Minh, Hòa Bình…ảnh hưởng đến khả năng phục vụ nhu cầu kiểm định xe cơ giới cho người dân, doanh nghiệp.

Trước tình hình trên, Bộ Giao thông Vận tải đã chỉ đạo Cục Đăng kiểm Việt Nam, các Sở Giao thông Vận tải triển khai các giải pháp như: bố trí thời gian làm thêm giờ kể cả thứ Bẩy và Chủ nhật; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin để hỗ trợ người dân đăng ký từ xa thời gian kiểm định; điều động, huy động nhân lực bổ sung cho các đơn vị đăng kiểm bị thiếu, sử dụng cả các đăng kiểm viên đang được tại ngoại hoặc đã nghỉ hưu…để duy trì hoạt động;

Phối hợp với chính quyền địa phương điều tiết, phân luồng giao thông, đảm bảo an ninh trật tự tại các đơn vị đăng kiểm; phát hiện kịp thời các đơn vị tự ý tạm dừng hoạt động đăng kiểm không có lý do chính đáng để xử lý theo quy định của pháp luật; phối hợp với các đơn vị của Bộ Công an rà soát để cho phép các trung tâm đăng kiểm xe cơ giới đang bị dừng hoạt động được hoạt động trở lại...

Tuy nhiên, tình trạng ùn tắc đăng kiểm vẫn gia tăng do thiếu hụt trầm trọng nguồn nhân lực đăng kiểm viên, đặc biệt tại Hà Nội và Tp. Hồ Chí Minh hiện chỉ đáp ứng được khoảng 30% nhu cầu kiểm định của người dân, doanh nghiệp. Chủ phương tiện phải xếp hàng chờ đợi nhiều ngày mới đến lượt đăng kiểm, thậm chí người dân phải đi xa, sang các tỉnh lân cận để xếp hàng chờ đăng kiểm.

Việc ban hành Nghị quyết nhằm khẩn trương tháo gỡ khó khăn trong đăng kiểm xe trong khi chờ sửa đổi Nghị định 139/2018/NĐ-CP về kinh doanh dịch vụ kiểm định xe cơ giới./.