Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường Kiên Giang, đến nay tỉnh có 3.076 nhà yến, tổng diện tích sàn nuôi hơn 846.000 m², tập trung ở các huyện Hòn Đất, Kiên Lương, Châu Thành, An Minh, An Biên, Tân Hiệp và 2 thành phố Rạch Giá, Hà Tiên.

Sản lượng tổ yến thô thu hoạch khoảng 18.650 kg, cung ứng nguyên liệu cho chế biến tiêu thụ nội địa và xuất khẩu. Nhiều hộ dân đầu tư phát triển nuôi yến theo hướng chuyên nghiệp, với quy trình kỹ thuật từ khâu thiết kế nhà yến, lắp đặt thiết bị, dẫn dụ, chăm sóc đến thu hoạch tổ yến, chế biến đảm bảo chất lượng và an toàn thực phẩm.

Lãnh đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường Kiên Giang cho biết: Tỉnh có điều kiện tự nhiên thuận lợi để phát triển nghề nuôi yến, tạo nên vùng nguyên liệu tổ yến khá lớn phục vụ tiêu thụ nội địa và chế biến xuất khẩu, mang lại thu nhập cao. Tuy nhiên, nghề nuôi yến của tỉnh còn nhiều hạn chế, khó khăn, bất cập, phần lớn yến sào Kiên Giang chỉ thụ nội địa hoặc xuất khẩu tiểu ngạch, giá cả không ổn định và ở mức thấp.

Hiện nay, trên địa bàn tỉnh có 1 doanh nghiệp là Công ty tiếp vận Đông Dương (trụ sở tại xã Sơn Kiên, huyện Hòn Đất) đã được cơ quan thẩm quyền Trung Quốc cấp mã số để xuất khẩu chính ngạch tổ yến vào thị trường nước này. Đây là đơn vị đầu tiên của tỉnh Kiên Giang được Trung Quốc chấp thuận xuất khẩu chính ngạch theo Nghị định thư đã ký kết năm 2022 sau quá trình thực hiện, đáp ứng quy định.

Thế nhưng, nuôi yến ở tỉnh Kiên Giang quy hoạch chưa đồng bộ, nhiều nhà yến trước đây “mọc lên” tự phát, nhất là trong khu vực đô thị, gây ô nhiễm tiếng ồn, ảnh hưởng đến đời sống người dân. Số lượng nhà nuôi yến khá nhiều, nguồn thức ăn tự nhiên ngày càng khan hiếm, làm cho chim yến phải di chuyển xa để kiếm ăn, dẫn đến tốc độ sinh sản giảm, ảnh hưởng đến phát triển bầy đàn và sản lượng thu hoạch tổ yến. Mặt khác, giá cả tổ yến thô không ổn định và ở mức thấp, khiến nhiều hộ nuôi đầu tư vốn lớn để nuôi yến nhưng lợi nhuận thấp.

Nhiều cơ sở sơ chế tổ yến tại thành phố Rạch Giá cho hay, giá tổ yến thô hiện dao động từ 15 - 17 triệu đồng/kg; đối với sản phẩm xuất khẩu, giá yến thô đạt tiêu chuẩn dao động từ 18 - 25 triệu đồng/kg. Do chưa xuất khẩu chính ngạch, phần lớn yến sào Kiên Giang tiêu thụ nội địa hoặc thông qua doanh nghiệp ủy thác để xuất khẩu tiểu ngạch sang Trung Quốc và một số thị trường khác.

Để phát triển và khai thác hiệu quả tiềm năng kinh tế từ nuôi yến, tỉnh Kiên Giang quy hoạch vùng nuôi hợp lý, không nuôi yến trong khu vực đô thị và từng bước di dời ra khỏi khu vực này để tránh ô nhiễm tiếng ồn và môi trường. Ngành chức năng tỉnh hướng dẫn hộ nuôi cải thiện kỹ thuật, ứng dụng công nghệ dẫn dụ chim yến hiệu quả, đảm bảo nguồn thức ăn tự nhiên để tăng sản lượng tổ yến. Đồng thời, xây dựng chuỗi giá trị, liên kết giữa hộ nuôi, doanh nghiệp chế biến và thị trường tiêu thụ để nâng cao giá trị sản phẩm; kiểm soát chất lượng, xây dựng thương hiệu yến sào Kiên Giang.

Vì vậy, tỉnh Kiên Giang khuyến cáo, tạo điều kiện thuận lợi cho hộ dân di dời cơ sở nuôi yến ra khỏi khu vực không phù hợp, nhất là trong khu vực đô thị và thúc đẩy xuất khẩu. Cùng đó, tăng cường xúc tiến thương mại, đẩy mạnh xuất khẩu chính ngạch nhằm nâng cao hiệu quả kinh tế nghề nuôi yến Kiên Giang, nâng cao giá trị sản phẩm và mở rộng thị trường. Bên cạnh thị trường Trung Quốc, tỉnh sẽ chú trọng tăng cường các hoạt động để xuất khẩu sản phẩm yến sào Kiên Giang sang thị trường các nước như Nhật Bản, Hàn Quốc, Hoa Kỳ, châu Âu.