Sông băng ở Nam cực Ảnh: AFP/TTXVN

Theo một nghiên cứu mới đăng trên tạp chí khoa học Nature, nhiệt độ đại dương tăng cao có thể khiến khoảng 60% các thềm băng lớn của Nam Cực mất ổn định lâu dài vào năm 2300, làm gia tăng đáng kể nguy cơ mực nước biển toàn cầu dâng cao.

Các thềm băng là những phần băng nổi khổng lồ kéo dài từ lớp băng lục địa Nam Cực ra đại dương, đóng vai trò như lá chắn tự nhiên giúp làm chậm dòng chảy của băng lục địa xuống biển. Khi các thềm băng này suy yếu hoặc sụp đổ, chúng thúc đẩy nhanh quá trình tan băng từ đất liền, vốn là một trong những nguyên nhân chính khiến mực nước biển tăng.

Các nhà nghiên cứu đã đánh giá độ ổn định của các thềm băng bằng cách phân tích tác động kết hợp của sự tan chảy do khí quyển và đại dương.  Sự mất ổn định xảy ra khi tốc độ tan chảy và vỡ tảng băng liên tục vượt quá tốc độ bổ sung băng từ lục địa, dẫn đến sự mỏng đi lâu dài và gia tăng nguy cơ sụp đổ.

Theo kịch bản phát thải cao, nghiên cứu cho thấy tới 38 trong tổng số 64 thềm băng lớn của Nam Cực có thể trở nên mất ổn định vào năm 2300. Tuy nhiên, phần lớn thềm băng sẽ vẫn nguyên vẹn nếu mức ấm toàn cầu được giới hạn dưới 2 độ C. Nếu những thềm băng dễ tổn thương này sụp đổ, các vùng băng lục địa mà chúng hiện đang giữ lại có thể góp phần làm mực nước biển toàn cầu tăng thêm tới 10 mét.

Theo các nhà nghiên cứu, cần cắt giảm nhanh chóng và bền vững lượng khí thải nhà kính để bảo vệ các vùng ven biển trên toàn thế giới. Họ cũng cảnh báo rằng các dự báo của nghiên cứu có thể vẫn còn mang tính thận trọng, vì một số thềm băng có thể mất ổn định sớm hơn dưới tác động kết hợp của sự nóng lên và suy yếu cấu trúc.