Đất đai nứt nẻ do hạn hán. Ảnh: AFP/ TTXVN

Ngoài tình trạng biến đổi khí hậu khó lường, có xu hướng dẫn đến điều kiện nóng hơn và khô hơn, mực nước ngầm giảm dần và việc quản lý yếu kém nguồn nước sẵn cũng có đang trở thành nguyên nhân gây lo ngại cho tất cả các lĩnh vực của nền kinh tế. Trong đó, ngành nông nghiệp Nam Phi chịu ảnh hưởng nặng nề nhất, với 33% tổng thu nhập từ nông nghiệp của Nam Phi phụ thuộc trực tiếp vào thủy lợi.

Ngành chăn nuôi, chiếm 43% tổng thu nhập từ nông nghiệp, cũng cần nước để cung cấp nước cho vật nuôi và trồng cây để làm thức ăn và chế biến.

Một nghiên cứu liên quan của Trung tâm Phát triển Toàn cầu cho thấy nếu biến đổi khí hậu tiếp tục xu hướng hiện tại, 50 triệu người trên toàn châu Phi có thể sẽ bị đẩy vào tình trạng thiếu nước vào năm 2050, điều đó có nghĩa là lượng nước mà họ có thể tiếp cận là quá ít. Với nhu cầu về tài nguyên nước cao hơn mức hiện có, giá nước sẽ tăng vọt trên khắp châu Phi nếu không thực hiện các bước quan trọng để giảm thiểu biến đổi khí hậu và hình thành thói quen tiết kiệm nước.

John Hudson, Giám đốc Nông nghiệp tại tập đoàn dịch vụ tài chính Nedbank của Nam Phi, cho biết chi phí cao và nguồn nước ngọt hạn chế đang thúc đẩy ngành nông nghiệp tìm ra những cách tiết kiệm chi phí để sử dụng nước hiệu quả hơn. 

Ông cho biết: “Nước là nguồn tài nguyên có hạn và không thể tái tạo được, không giống như điện được cung cấp bởi năng lượng Mặt Trời, gió và thủy điện. Vì vậy, chúng ta cần tìm cách sử dụng ít nước hơn để sản xuất nhiều thực phẩm hơn”.

Một nghiên cứu do Sáng kiến Tài chính Chương trình Môi trường Liên hợp quốc (UNEPFI) công bố cho thấy lượng mưa trung bình ngay trong năm tới tại Nam Phi có thể giảm 10%, lượng nước chảy tràn trên bề mặt giảm từ 50% đến 75%.

Tuy nhiên, các trang trại có thể ứng phó với tình trạng khan hiếm nước bằng cách áp dụng các phương pháp chi phí thấp và hiệu quả cao bao gồm cải thiện chất lượng đất thông qua các biện pháp nông nghiệp bền vững như canh tác không cần cày xới, che phủ và ủ phân, thu hoạch nước mưa và nước mưa hoặc sử dụng nước xám để tưới tiêu.

Ông Hudson cho biết: “Từ lâu chúng tôi đã ủng hộ nông nghiệp tái tạo – một phương pháp liên quan đến việc xây dựng chất lượng đất, cải thiện quản lý nước và sử dụng các biện pháp làm giảm nhu cầu tưới tiêu. Chỉ cần khôi phục lại chất đất, đặc tính giữ nước của đất tăng lên đáng kể".

Nghiên cứu của Trung tâm Phát triển Toàn cầu chỉ ra rằng sản lượng cây trồng ở châu Phi sẽ giảm 2,9% vào năm 2030 và 18% vào năm 2050 nếu không có hành động để giảm thiểu biến đổi khí hậu. Điều này sẽ khiến khoảng 200 triệu người phải đối mặt với nạn đói cùng cực vào năm 2050, trong khi doanh thu từ trồng trọt giảm khoảng 30% sẽ khiến tỷ lệ nghèo tăng từ 20% đến 30% so với kịch bản không biến đổi khí hậu.