Khắc phục ô nhiễm và quản lý chất lượng môi trường

Bộ Nông nghiệp và Môi trường vừa ban hành kế hoạch số 2197 /QĐ-BNNMT về thực hiện Kế hoạch hành động quốc gia về khắc phục ô nhiễm và quản lý chất lượng môi trường không khí giai đoạn 2026 - 2030, tầm nhìn đến năm 2045.

Theo đó, Kế hoạch được ban hành nhằm triển khai hiệu quả các nhiệm vụ được giao tại Quyết định số 2530/QĐ-TTg ngày 19/1/2025 của Thủ tướng Chính phủ về việc phê duyệt Kế hoạch hành động quốc gia về khắc phục ô nhiễm và quản lý chất lượng môi trường không khí giai đoạn 2026 - 2030, tầm nhìn đến năm 2045.

Đồng thời, xác định rõ nhiệm vụ, trách nhiệm của các cơ quan, đơn vị trực thuộc Bộ Nông nghiệp và Môi trường trong quá trình tổ chức thực hiện, bảo đảm đồng bộ, hiệu quả các mục tiêu đề ra.

Các đơn vị được phân công chủ trì nội dung, nhiệm vụ chủ động lập kế hoạch, đề xuất nhiệm vụ và nguồn lực để triển khai thực hiện, bảo đảm đúng tiến độ, chất lượng, thống nhất, hiệu quả và đồng bộ với các chương trình, kế hoạch có liên quan, phù hợp với quy định của pháp luật.

Đảm bảo tính khả thi, linh hoạt, phù hợp với nguồn lực thực hiện, đồng bộ giữa kế hoạch với nguồn lực, giải pháp, chính sách thực hiện; phối hợp chặt chẽ, hiệu quả giữa các đơn vị trực thuộc Bộ với các bộ, ngành, địa phương và các bên liên quan trong quá trình triển khai thực hiện các nhiệm vụ được giao.

Kế hoạch đề ra một số nhiệm vụ giải pháp chung như: Hoàn thiện chính sách, pháp luật và cơ chế kiểm soát, quản lý chất lượng môi trường không khí; nghiên cứu, ứng dụng và chuyển giao công nghệ, áp dụng chuyển đổi số trong quản lý chất lượng môi trường không khí; xây dựng năng lực quan trắc, cảnh báo, dự báo, vận hành Hệ thống cảnh báo, dự báo, kiểm soát ô nhiễm môi trường không khí; tổ chức thực hiện các giải pháp kiểm soát, giảm thiểu nguồn phát sinh khí thải từ hoạt động công nghiệp; tổ chức thực hiện các nhiệm vụ, giải pháp xanh trong lĩnh vực nông nghiệp và môi trường; kiểm soát hoạt động đốt mở; tăng cường công tác kiểm tra, xử lý vi phạm; tăng cường hoạt động hợp tác quốc tế, thông tin và truyền thông….

Bộ Nông nghiệp và Môi trường giao Cục Môi trường là đơn vị đầu mối, có trách nhiệm theo dõi, tổng hợp kết quả thực hiện Kế hoạch. Bên cạnh đó, chủ trì tham mưu xây dựng, trình ban hành các văn bản quy phạm pháp luật, hướng dẫn kỹ thuật về bảo vệ môi trường, quản lý chất lượng không khí.

Xây dựng bộ tiêu chí Nhãn sinh thái Việt Nam, các quy định về hệ số và kiểm kê phát thải các nguồn phát sinh bụi, khí thải và tổ chức thực hiện.

Chủ trì tổ chức đầu tư, vận hành mạng lưới quan trắc môi trường quốc gia; xây dựng và tổ chức thực hiện nền tảng kiểm kê phát thải bụi, khí thải quốc gia và Hệ thống cảnh báo, dự báo, kiểm soát ô nhiễm môi trường không khí quốc gia.

Cục Môi trường chủ động xây dựng và vận hành cơ sở dữ liệu quản lý nguồn phát thải, tổ chức thực hiện giám sát nguồn phát sinh khí thải lớn, kiểm tra việc chấp hành pháp luật về bảo vệ môi trường không khí và công khai thông tin.

Cục Khí tượng Thủy văn chủ trì thu thập, cung cấp số liệu quan trắc khí tượng, thông tin, dữ liệu dự báo khí tượng để phục vụ mô hình hóa và dự báo chất lượng không khí. Thực hiện công tác cảnh báo, dự báo đối với hiện tượng nghịch nhiệt và cung cấp thông tin cho hoạt động cảnh báo, dự báo ô nhiễm không khí.

Cục Viễn thám Quốc gia chủ trì thực hiện nhiệm vụ ứng dụng công nghệ viễn thám, tổ chức giám sát diện rộng, phát hiện các điểm nóng ô nhiễm, các điểm đốt mở như đốt rơm rạ, đốt chất thải… bằng thiết bị bay không người lái, cung cấp chia sẻ thông tin phục vụ quản lý.

Đồng thời là đơn vị đầu mối cung cấp ảnh vệ tinh và dữ liệu phân tích bụi PM 2.5, PM 10 từ vệ tinh để phục vụ cho các hoạt động liên quan đến công tác dự báo chất lượng môi trường không khí.

Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật chủ trì xây dựng cơ chế, chính sách thúc đẩy thu gom và tái chế phụ phẩm nông nghiệp (rơm, rạ); chính sách về kinh tế tuần hoàn đối với phụ phẩm nông nghiệp; chính sách thu hút đầu tư cơ sở thu gom, tái chế phụ phẩm nông nghiệp tại các vùng trọng điểm.

Huy động đầu tư mạng lưới bằng hình thức xã hội hóa xây dựng các cơ sở thu gom, tái chế phụ phẩm nông nghiệp. Tổ chức thực hiện xây dựng và nhân rộng các mô hình kinh tế tuần hoàn trong nông nghiệp.

Bộ Nông nghiệp và Môi trường giao Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm chủ trì xây dựng Chương trình trồng cây xanh và phát triển không gian công cộng xanh tại các đô thị và triển khai các hoạt động liên quan đến phòng cháy, chữa cháy rừng, quản lý đốt sinh khối và giảm phát thải từ cháy rừng.