Ngày 7/10, Quốc hội Indonesia đã bỏ phiếu thông qua một trong những cuộc cải cách thuế tham vọng nhất của nước này với việc tăng thuế giá trị gia tăng (VAT) vào năm tới, bắt đầu đánh thuế carbon và hủy bỏ kế hoạch cắt giảm thuế thu nhập doanh nghiệp.

Phát biểu sau cuộc bỏ phiếu, Bộ trưởng Luật pháp và Nhân quyền Yasonna Laoly khẳng định rằng điều luật được thông qua nhằm mục đích tối ưu hóa nguồn thu ngân sách và cải thiện việc tuân thủ thuế sau khi ngân khố nhà nước bị ảnh hưởng nặng nề vào năm ngoái do đại dịch COVID-19.

Bộ trưởng Yasonna nhấn mạnh: “Đại dịch COVID-19 đã tạo động lực và quan điểm mới trong việc tái cấu trúc hệ thống thuế để biến nó trở nên mạnh hơn”. Tuy vậy, một số nhóm kinh doanh và các nhà phân tích đã đặt câu hỏi về thời điểm tăng thuế trong bối cảnh tình hình phục hồi kinh tế hậu đại dịch vẫn còn mong manh.

Theo điều luật được Quốc hội thông qua, Chính phủ Indonesia sẽ tăng thuế VAT đối với gần hết các loại hàng hóa và dịch vụ từ mức 10% hiện nay lên 11% vào tháng 4/2022 và 12% vào năm 2025.

Trong khi đó, thuế thu nhập doanh nghiệp sẽ được giữ nguyên ở mức 22%, thay vì cắt giảm xuống còn 20% vào năm tới theo kế hoạch trước đó.

Các biện pháp khác được Quốc hội thông qua bao gồm nâng biểu thuế thu nhập đối với những người giàu có, cắt giảm thuế thu nhập đối với hầu hết các đối tượng khác, áp thuế carbon và triển khai chương trình "ân xá" thuế mới.

Chính phủ đã có một số nhượng bộ so với các đề xuất ban đầu. Trước đó, chính phủ tìm cách tăng thuế VAT lên 12% ngay lập tức và đề xuất mức thuế tối thiểu đối với các công ty bị nghi ngờ trốn thuế.

Chuyên gia kinh tế Radhika Rao thuộc Ngân hàng DBS cho rằng “các động lực thu ngân sách của Indonesia có thể sẽ được thúc đẩy từ các cải cách thuế được đề xuất, tùy thuộc vào thời điểm thực hiện các cải cách này”, song lưu ý rằng thâm hụt ngân sách năm tới có thể tăng cao hơn mức 4,85% Tổng sản phẩm quốc nội đã được Quốc hội biểu quyết thông qua trước đó.

Theo bà Radhika, việc tăng thuế suất VAT theo từng giai đoạn sẽ ít gây hại cho người tiêu dùng hơn do sự phục hồi sau đại dịch sẽ rất mong manh và không đồng đều./.