Người đi đường đeo khẩu trang phòng dịch COVID-19 tại Berlin, Đức ngày 27/11/2020. Ảnh: THX/TTXVN

Đại dịch COVID-19 sẽ tiếp tục làm gia tăng gánh nặng nợ công toàn cầu trong năm 2021, nhưng việc dành thêm tiền để thúc đẩy tiêm phòng là cách nhanh nhất để bắt đầu đưa tình hình tài chính của các chính phủ về trạng thái bình thường.

Đây là nhận định được Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) đưa ra ngày 7/4 trong báo cáo Giám sát tài khóa 2021.

Trong báo cáo mới, IMF cho rằng nếu các chính phủ trên thế giới có thể đẩy nhanh các chương trình tiêm phòng COVID-19 và đạt mục tiêu kiểm soát được đại dịch sớm hơn, các nền kinh tế phát triển sẽ đóng góp thêm 1.000 tỷ vào nguồn thu thuế toàn cầu.

Khi đó, dự báo GDP toàn cầu cùng kỳ cũng sẽ tăng khoảng 9.000 tỷ nhờ các doanh nghiệp hoạt động trở lại và tốc độ tuyển dụng nhanh hơn.

Tại Hội nghị thường niên mùa Xuân được tổ chức trực tuyến trong tuần này, IMF và Ngân hàng thế giới (WB) sẽ kêu gọi các quốc gia thành viên duy trì hỗ trợ tài khóa cho nền kinh tế và các nhóm người dân và doanh nghiệp dễ bị tác động cho tới khi đại dịch chắc chắn được kiểm soát.

IMF ước tính các chính phủ đã chi khoảng 16.000 tỷ USD cho các biện pháp hỗ trợ tài khóa kể từ đại dịch bùng phát đến giữa tháng 3 vừa qua.

Trong đó, 10.000 tỷ USD từ các nguồn ngân sách bổ sung và nguồn thu dự tính, 6.000 tỷ USD nợ chính phủ, các khoản đảm bảo và tiền bơm thêm vốn cho các doanh nghiệp.

Năm 2021, IMF dự báo thâm hụt ngân sách của hầu hết các quốc gia sẽ giảm khi các biện pháp hỗ trợ khắc phục tác động của đại dịch hết hạn hoặc được thu hẹp, tình trạng thất nghiệp được cải thiện và nguồn thu chính phủ phục hồi khi các doanh nghiệp hoạt động trở lại.

IMF dự báo thâm hụt ngân sách trung bình trong năm 2020 sẽ lên mức 11,7% GDP tại các quốc gia phát triển, gấp khoảng 4 lần so với mức ghi nhận năm 2019. Tuy nhiên, chỉ số này sẽ giảm xuống còn 10,4% GDP trong năm 2021.

Thâm hụt ngân sách ở các quốc gia đang phát triển cũng sẽ giảm nhẹ trong năm 2021 xuống mức 7,7% GDP ở nhóm các nền kinh tế mới nổi và xuống 4,9% ở nhóm các nền kinh tế thu nhập thấp.

Trong năm 2021, trung bình tỷ lệ nợ công toàn thế giới được dự báo sẽ tăng nhẹ từ mức 97% trong năm 2020 lên tới mức 99% GDP, cao nhất từ trước tới nay, sau đó sẽ duy trì ở mức này.

Với các nền kinh tế phát triển, nợ công sẽ đạt đỉnh là 122,5% trong năm 2021, tăng từ mức 120,1% trong năm 2020.

IMF kêu gọi thực hiện các biện pháp hỗ trợ có trọng tâm dành cho những hộ gia đình thuộc nhóm dễ bị tổn thương, trong đó có các nhóm thiểu số, phụ nữ và lao động thu nhập thấp trong các lĩnh vực không chính thức tại nhiều nền kinh tế. Ngoài ra, các nước cũng cần tăng hỗ trợ cho các doanh nghiệp nhỏ.

Tuy nhiên, những nền kinh tế phát triển có mức nợ công cao có thể cần bắt đầu tái xây dựng các kế hoạch tài khóa dự phòng để đề phòng những cú sốc khác trong tương lai.

IMF cho rằng các quốc gia này nên phát triển các kế hoạch trong nhiều năm để tăng nguồn thu và cân đối chi tiêu, ưu tiên các khoản đầu tư nhằm chống biến đổi khí hậu và giảm bất bình đẳng về kinh tế./.