Mạo danh Tập đoàn Điện lực Việt Nam, MC nổi tiếng

Gần đây, nhiều video về sản phẩm tiết kiệm điện được kênh bán hàng trên nền tảng Tiktok Gia dụng 888 có hàng chục ngàn người thích và theo dõi tung ra với tiêu đề nội dung: “Hãy mua ngay để giảm chi phí hàng tháng cho gia đình bạn”.

Dù chưa biết nguồn hàng lấy từ đâu, công dụng ra sao, hiệu quả, độ an toàn đến mức nào… nhưng tại các clip quảng cáo, tài khoản Gia dụng 888 khẳng định: Thiết bị tiết kiệm điện nhập từ Nhật Bản sẽ giúp giảm 50% tiền điện hàng tháng cho người sử dụng.

Clip gần đây nhất thu hút 1,4 triệu lượt xem được Gia dụng 888 cắt ghép hình ảnh nữ MC Huyền Châu dẫn nhập bằng câu nói: “Những hóa đơn tiền điện hàng tháng có thể cao gấp 2 đến 3 lần. Có một mặt hàng đang nóng và được rất nhiều người quan tâm…”.

Sau lời “chào hàng” từ việc ghép người nổi tiếng vào clip bán hàng là những nội dung mập mờ "nổ" sản phẩm như cuộc "cách mạng" về tiết kiệm điện năng trong mùa hè. Chỉ cần dùng thiết bị với giá 399.000 đồng/chiếc, người dùng chỉ phải trả 50% tiền điện hàng tháng.

Clip quảng cáo của Gia dụng 888 còn mời gọi: “Nếu trước đây bạn dùng hết 10 nghìn đồng tiền điện thì sau khi sử dụng thiết bị này bạn chỉ cần trả 5 nghìn đồng. Chỉ cần cắm vào ổ điện, nó sẽ giúp tiết kiệm điện năng tối đa, bạn có thể bật quạt và điều hòa cả ngày mà không lo tốn kém. Nó còn làm tăng tuổi thọ các thiết bị trong nhà bạn”.

Tại một clip khác, tài khoản Gia dụng 888 còn “thần thánh hóa” sản phẩm “siêu tiết kiệm điện” và “dụ” người tiêu dùng: “Dùng điều hòa chỉ mất 4.000 đồng tiền điện cho một đêm. Quá rẻ luôn. Mọi người biết mẹo này chưa để mình chỉ cho…”.

Gia dụng 888 còn ngang nhiên mạo danh Tập đoàn Điện Lực Việt Nam bằng việc gắn logo trong clip cùng với nội dung: “Đây là cách tiết kiệm điện hợp pháp từ công ty điện lực, chỉ cần cắm nó sẽ tối ưu hóa việc tiêu thụ năng lượng trong ngôi nhà của bạn”.

Không chỉ mạo danh Tập đoàn Điện lực Việt Nam một cách thô thiển, ngay trong các clip quảng cáo bán hàng của tài khoản Tiktok này đã tự mâu thuẫn nhau, thiếu logic trong nói về công năng của sản phẩm.

Việc cắt ghép, mạo danh, quảng cáo mập mờ và đầy mâu thuẫn thể hiện dấu hiệu không trung thực, lừa dối và thậm chí có dấu hiệu lừa đảo trong các clip bán hàng; người tiêu dùng sẽ đánh giá như thế nào khi lựa chọn mua hàng của Gia dụng 888?

Có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự

Luật sư Phạm Mai Hồng - Công ty Luật Tâm Vàng cho biết, mạo danh là việc sử dụng danh nghĩa, thông tin của người khác để lừa một ai đó, làm cho họ tin tưởng để từ đó đạt được mục đích hoặc nhằm mục đích trốn tránh khi có hành vi trái pháp luật.

Việc mạo danh, giả mạo cá nhân, tổ chức để lừa đảo hoặc thực hiện các giao dịch dân sự, hành chính là hành vi vi phạm pháp luật và bị pháp luật ngăn cấm.

Hành vi mạo danh có thể bằng nhiều hình thức khác nhau gây ảnh hưởng đến danh dự, nhân phẩm của người bị mạo danh và của những người khác.

Trong trường hợp mạo danh cá nhân, tổ chức để quảng cáo bán hàng thì người bị thiệt hại là người tiêu dùng và các cá nhân, tổ chức bị sử dụng hình ảnh, thông tin.

Nếu Gia dụng 888 sử dụng, cắt ghép hình ảnh của MC nổi tiếng, Tập đoàn Điện lực Việt Nam để quảng cáo sản phẩm chưa được kiểm chứng đã vi phạm vào điều cấm trong hoạt động quảng cáo và bảo vệ quyền lợi của người tiêu dùng.

Cụ thể, tại quy định tại Khoản 9 Điều 8 Luật Quảng cáo và điểm a Khoản 1 Điều 10 Luật bảo vệ người tiêu dùng nêu rõ tại Điều 8 về hành vi cấm trong hoạt động quảng cáo: "Quảng cáo không đúng hoặc gây nhầm lẫn về khả năng kinh doanh, khả năng cung cấp sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ của tổ chức, cá nhân kinh doanh sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ; về số lượng, chất lượng, giá, công dụng, kiểu dáng, bao bì, nhãn hiệu, xuất xứ, chủng loại, phương thức phục vụ, thời hạn bảo hành của sản phẩm, hàng hoá, dịch vụ đã đăng ký hoặc đã được công bố”.

Tại Điều 10: Các hành vi bị nghiêm cấm trong bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng nêu rõ: "Tổ chức, cá nhân kinh doanh bị nghiêm cấm thực hiện các hành vi sau đây: a) Lừa dối hoặc gây nhầm lẫn cho người tiêu dùng thông qua việc cung cấp thông tin sai lệch, không đầy đủ, không chính xác về một trong các nội dung sau đây: Sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ mà tổ chức, cá nhân kinh doanh bán, cung cấp; uy tín, khả năng kinh doanh, khả năng cung cấp sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ của tổ chức, cá nhân kinh doanh; nội dung, đặc điểm giao dịch giữa người tiêu dùng với tổ chức, cá nhân kinh doanh; hình ảnh, giấy tờ, tài liệu chứng nhận của cơ quan nhà nước có thẩm quyền về sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ hoặc tổ chức, cá nhân kinh doanh”.

Luật sư Hồng cho hay, tùy vào mức độ, tính chất của hành vi sử dụng hình ảnh, thông tin của cá nhân, tổ chức khác để lừa đảo khách hàng nhằm chiếm đoạt tài sản người tiêu dùng, tổ chức, cá nhân dẫn tới gây thiệt hại đến tài sản của tổ chức, cá nhân khác thì có thể bị phạt hành chính hoặc bị truy cứu trách nhiệm hình sự.

Căn cứ Điều 174 Bộ luật Hình sự 2015, sửa đổi bổ sung năm 2017, hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài sản có thể bị phạt cải tạo không giam giữ đến 3 năm hoặc phạt tù có thời hạn từ 6 tháng đến 20 năm hoặc tù chung thân.

Bên cạnh đó, còn có thể bị phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 100.000.000 đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 1 năm đến 5 năm hoặc tịch thu một phần hoặc toàn bộ tài sản.

Để xác định vi phạm trong quảng cáo của Gia dụng 888, chúng ta cần có kết luận của các cơ quan có thẩm quyền. Nếu xác định có vi phạm, Gia dụng 888 phải chịu trách nhiệm trước pháp luật về hành vi của mình.

Tuy nhiên, theo Luật sư Hồng, để đảm bảo quyền và lợi ích cho chính bản thân, tránh những rủi ro không đáng có trong việc mua hàng, đặc biệt là khi mua sắm trực tuyến; trước tiên, người tiêu dùng luôn cần đặt sự thận trọng lên hàng đầu.

"Người tiêu dùng nên tìm hiểu kỹ thông tin trước khi đặt mua sản phẩm. Việc tìm hiểu này có thể bằng nhiều cách như tra cứu trên các website, tài khoản, fanpage … chính thức của nhà phân phối và các đơn vị có liên quan tới sản phẩm. Đồng thời nên tìm hiểu kỹ về các điều kiện giao dịch, đặc biệt là những nội dung, điều kiện về bảo hành, trả lại hàng, hoàn tiền, giao nhận…", Luật sư Hồng khuyến cáo.

Ngoài ra, người tiêu dùng cần cảnh giác với những thông tin mập mờ, có dấu hiệu cắt ghép, không thống nhất như clip của Gia dụng 888.