Theo Sở Giao dịch Hàng hóa Việt Nam (MXV), sau ba phiên liên tiếp suy yếu, thị trường hàng hóa nguyên liệu thế giới đã quay lại đà tăng trong phiên hôm qua khi sắc xanh lan tỏa trên hầu hết các nhóm mặt hàng, kéo chỉ số MXV-Index tăng gần 0,7% lên 2.225 điểm. Nổi bật là nhóm nguyên liệu công nghiệp, khi giá cà phê đồng loạt tăng mạnh trước những lo ngại ngày càng lớn về nguy cơ thiếu hụt nguồn cung. Ở nhóm kim loại, tâm lý lạc quan về triển vọng nhu cầu tiêu thụ tại Trung Quốc tiếp tục tiếp sức cho giá quặng sắt, giúp mặt hàng này nối dài chuỗi tăng sang phiên thứ 5 liên tiếp.

Khép lại phiên giao dịch ngày hôm qua, thị trường nguyên liệu công nghiệp chứng kiến lực mua mạnh mẽ với 7 trên 9 mặt hàng đồng loạt tăng giá; trong đó, giá cà phê Arabica hợp đồng tháng 12 tăng tới 3% lên mức 8.484 USD/tấn trong khi giá cà phê Robusta cũng ghi nhận mức tăng hơn 2,8% lên mức 4.430 USD/tấn. 

Thị trường tiêu thụ cà phê thế giới đang đối diện với thực trạng thiếu hụt cà phê Arabica trong niên vụ 2025-2026. Theo báo cáo mới nhất của Conab, sản lượng loại cà phê này giảm hơn 4 triệu bao (tương đương 11,2%), xuống còn hơn 35 triệu bao. Mức sụt giảm này tương đương 1/3 sản lượng Arabica của nước sản xuất lớn thứ hai là Colombia đã được Bộ Nông nghiệp Mỹ dự báo ở mức 12,5 triệu bao. Nếu kịch bản này trở thành hiện thực, thị trường sẽ đứng trước thực tế là sẽ không có quốc gia nào đủ khả năng bù đắp khoảng trống nguồn cung này trên thị trường toàn cầu. 

Bên cạnh đó, triển vọng sản lượng cà phê Brazil niên vụ 2026-2027 cũng đang làm dấy lên nhiều lo ngại trên thị trường, khi quốc gia này vừa trải qua những hiện tượng thời tiết bất thường chưa từng ghi nhận trong ít nhất 4 năm qua tại các vùng trồng chủ lực. Theo nghiên cứu của Hợp tác xã Các nhà xuất khẩu cà phê vùng Cerrado (Expocacer), đợt sương giá diễn ra ngày 11/8 vừa qua có thể làm suy giảm khoảng 5,5% tiềm năng sản xuất của vụ tới, tương đương mất khoảng 412.000 bao cà phê. 

Ở chiều ngược lại, đà tăng của giá cà phê phần nào bị kìm hãm sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump mới đây ký sắc lệnh giảm thuế đối ứng xuống 0% đối với nhiều mặt hàng mà Mỹ không thể tự sản xuất, khai thác hoặc đáp ứng đủ nhu cầu trong nước. Theo đó, cà phê nằm trong danh mục các sản phẩm được đề xuất miễn thuế, góp phần hạn chế phần nào đà tăng của mặt hàng này trên thị trường quốc tế.

Tại thị trường nội địa, Cục Hải quan Việt Nam báo cáo xuất khẩu cà phê trong tháng 8 đã tăng 11% so với cùng kỳ năm trước, đạt 84.000 tấn. Tuy nhiên, lũy kế trong 11 tháng đầu của niên vụ cà-phê hiện tại (từ tháng 10/2024 đến tháng 9/2025), lượng cà-phê xuất khẩu được ghi nhận thấp hơn 45.500 tấn so với cùng kỳ năm trước, với tổng khối lượng đạt 1,3 triệu bao. Bên cạnh đó, Cục Thống kê Việt Nam cũng đồng thời cho biết giá trị kim ngạch xuất khẩu cà-phê trong 8 tháng đầu năm 2025 đạt khoảng 6,50 tỷ USD, tăng mạnh 61,1% so với cùng kỳ năm trước.

Về sản xuất, đến cuối tháng 8, vụ thu hoạch cà phê mới ở vùng Tây Nguyên mới bắt đầu từ một số tỉnh có thu hoạch sớm nhưng sản lượng còn rất hạn chế. Vụ chính dự kiến sẽ khởi động từ cuối tháng 10 và thu hoạch rộ vào tháng 11. Tồn kho cuối vụ đang có dấu hiệu thắt chặt. Giao dịch cà-phê trong tuần đầu tiên của tháng có phần ảm đạm, các đại lý nông dân tạm ngừng bán, chờ xem diễn biến giá, trong khi các kho không có hoạt động mua rõ nét.

Không nằm ngoài xu hướng chung của thị trường, nhóm kim loại cũng ghi nhận sắc xanh bao phủ lên hầu hết các mặt hàng chủ chốt trong nhóm. Đáng chú ý, giá quặng sắt tiếp tục đi lên trong phiên hôm qua, tăng 0,55% lên 105,42 USD/tấn - mức cao nhất kể từ cuối tháng 2, đánh dấu chuỗi 5 phiên tăng liên tiếp. Động lực chính đến từ kỳ vọng thị trường vào triển vọng tiêu thụ tại Trung Quốc, khi nước này nhập khẩu hơn 105,2 triệu tấn trong tháng 8, tăng nhẹ so với tháng 7. 

Sự gia tăng nhập khẩu này được giới phân tích cho rằng nhằm chuẩn bị nguồn nguyên liệu cho giai đoạn sản xuất sau khi nhiều nhà máy thép tạm giảm công suất trước lễ duyệt binh 3/9 theo yêu cầu cắt giảm khí thải của chính quyền.

Bên cạnh đó, tâm lý lạc quan còn được củng cố bởi kỳ vọng Bắc Kinh sẽ tung thêm biện pháp kích thích đầu tư hạ tầng nhằm hỗ trợ tăng trưởng, qua đó thúc đẩy nhu cầu thép và nguyên liệu đầu vào như quặng sắt. Tuy vậy, nhu cầu thực tế vẫn chưa thực sự khởi sắc khi tồn kho quặng sắt tại các cảng Trung Quốc tăng thêm gần 1,2 triệu tấn lên 131,5 triệu tấn trong tuần kết thúc 5/9, cho thấy phần lớn lượng hàng nhập khẩu mới vẫn đang nằm trong kho.

Ở chiều ngược lại, rủi ro điều chỉnh giá vẫn hiện hữu khi bức tranh kinh tế vĩ mô tại Trung Quốc chưa cải thiện rõ rệt. Lĩnh vực bất động sản tiếp tục ảm đạm, với doanh số bán nhà mới của 100 doanh nghiệp hàng đầu trong tháng 8 giảm 17,6% so với cùng kỳ 2024, trong khi chỉ số PMI sản xuất ở mức 49,4 điểm - vùng thu hẹp suốt 5 tháng liên tiếp.

Tại Việt Nam, việc giá quặng sắt quốc tế duy trì trên 100 USD/tấn trong suốt tháng qua đã góp phần đẩy giá thép nội địa tăng từ ngày 8/9, với thép cuộn CB240 ở mức 13,5 triệu đồng/tấn và thép thanh vằn D10 CB300 đạt 13,09 triệu đồng/tấn. Trên phương diện thương mại, tháng 8 ghi nhận lượng nhập khẩu sắt thép đạt hơn 1,3 triệu tấn, tăng 17% so với tháng trước, trong khi xuất khẩu giảm 17,5% xuống khoảng 654.000 tấn.