Hiện nay, Việt Nam đang là đối tác chiến lược duy nhất của Liên Bang Nga ở khu vực Đông Nam Á. Hiệp định thương mại tự do giữa Việt Nam và Liên minh Kinh tế Á - Âu (VN - EAEU FTA) đã có hiệu lực từ ngày 05/10/2016 với hy vọng tạo bước đột phá, tiến tới mục tiêu nâng kim ngạch thương mại hai chiều lên 10 tỷ USD vào năm 2020.

Tuy nhiên, mục tiêu này đến nay vẫn chưa hoàn thành. Xét về cả giai đoạn từ năm 2014 đến năm 2019 thì kim ngạch thương mại hai chiều tăng, từ 2,5 tỷ USD năm 2014 lên 4,5 tỷ USD năm 2019. Nhưng xét trong ngắn hạn từ sau khi VN - EAEU FTA chính thức đi vào hoạt động năm 2017 đến 2019 thì hoạt động xuất nhập khẩu giữa hai nước liên tục sụt giảm qua các năm, mặc dù năm 2020, 2021 có tăng, nhưng mức tăng chưa thực sự đáng kể.

Hợp tác của doanh nghiệp Việt Nam và Liên bang Nga chủ yếu dựa vào quan hệ đối tác truyền thống trong các lĩnh vực: quốc phòng, năng lượng, máy móc kỹ thuật, sắt thép, phân bón. Trong những năm gần đây, nhờ có sự thúc đẩy của Chính phủ hai nước, cùng với việc VN - EAEU FTA được ký kết, doanh nghiệp hai nước đã tích cực giao thương, tiếp cận thị trường của nhau, nhằm tận dụng việc miễn giảm thuế quan và ưu đãi khác do hiệp định mang lại.

Trong số các sản phẩm hai bên có thì xuất khẩu nông sản và thực phẩm chế biến là một những ngành có nhiều tiềm năng phát triển giữa hai nước. Các mặt hàng nông sản và thực phẩm của hai nước không cạnh tranh mà mang tính bổ sung cho nhau.

Việt Nam có thế mạnh về các sản phẩm rau, củ quả chế biến, cà phê, gia vị nhiệt đới, còn phía Liên bang Nga có thế mạnh về các sản phẩm sữa, thịt và các sản phẩm chế biến từ thịt, sữa, các loại hạt, bánh kẹo…

Hiện nay, tình hình dịch bệnh đã ổn định, thế giới đã kiểm soát tốt đại dịch COVID. Đây là thời điểm tốt các doanh nghiệp Liên bang Nga nên tận dụng. Các doanh nghiệp cần chủ động hơn nữa nhằm thúc đẩy đưa các mặt hàng nông sản và thực phẩm chế biến có thế mạnh vào thị trường Việt Nam.

Từ năm 2020 đến nay, Việt Nam đã nhập số lượng lớn thịt lợn, thịt gia cầm và ngũ cốc từ thị trường Nga, tuy nhiên tôi cho rằng, tiềm năng vẫn còn rất nhiều và doanh nghiệp Nga cần nắm bắt cơ hội và tận dụng tốt VN - EAEU FTA để đạt được mục tiêu tốt hơn nữa trong năm 2023 và những năm tiếp theo.

Để hỗ trợ công tác xúc tiến thương mại - đầu tư và hỗ trợ cộng đồng doanh nghiệp, VCCI đã hợp tác và ký Thỏa thuận hợp tác với gần 200 đối tác là các tổ chức xúc tiến trên thế giới, trong đó có nhiều tổ chức của Liên bang Nga./.