Quang cảnh nhà máy điện hạt nhân Zaporizhzhia ở miền Nam Ukraine. Ảnh: AFP/TTXVN

Ngày 12/11, các Ngoại trưởng Nhóm các nước công nghiệp phát triển (G7) đã ra tuyên bố chung, kêu gọi thiết lập ngừng bắn ngay lập tức tại Ukraine, đồng thời bày tỏ quan ngại sâu sắc trước tình trạng bạo lực leo thang tại Sudan và những diễn biến an ninh tại khu vực châu Á - Thái Bình Dương.

Tuyên bố được đưa ra sau 2 ngày họp tại thị trấn Niagara-on-the-Lake gần Thác Niagara, Canada, với sự tham dự của các ngoại trưởng Anh, Canada, Pháp, Đức, Italy, Nhật Bản, Mỹ và đại diện Liên minh châu Âu.

Tuyên bố của các ngoại trưởng G7 khẳng định việc kiên quyết ủng hộ chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của Ukraine, nhấn mạnh “một lệnh ngừng bắn ngay lập tức là hết sức cấp thiết”. Các ngoại trưởng thống nhất rằng đường giới tuyến hiện nay nên được xem xét như cơ sở khởi điểm cho các cuộc đàm phán hòa bình trong tương lai.

Tuyên bố cũng bày tỏ quan ngại các cuộc tấn công gần đây nhằm vào cơ sở hạ tầng năng lượng của Ukraine, đồng thời tái khẳng định việc hỗ trợ an ninh năng lượng cho Kiev trong bối cảnh mùa Đông cận kề.

Các Ngoại trưởng G7 cho biết đang nghiên cứu nhiều phương án tăng cường hỗ trợ tài chính cho Ukraine, trong đó có việc “tận dụng tài sản nhà nước Nga bị đóng băng” tại các nước G7 theo cách thức phối hợp. Nhóm cũng cảnh báo sẽ tăng chi phí kinh tế đối với Nga và áp dụng biện pháp với các bên hỗ trợ tài chính cho chiến dịch quân sự đặc biệt của Moskva.

Trong phiên họp sáng 12/11, Ngoại trưởng Ukraine Andriy Sybiha kêu gọi G7 gia tăng sức ép đối với Nga, đồng thời thúc đẩy hỗ trợ quân sự và kinh tế nhằm giúp Ukraine vượt qua “mùa Đông rất khó khăn”.

Trong khuôn khổ phiên họp, nước chủ nhà Canada cũng đã công bố loạt biện pháp trừng phạt mới nhắm vào các tổ chức liên quan đến hạ tầng công nghệ thông tin mà Ottawa cáo buộc được sử dụng trong chiến lược tấn công mạng nhằm vào Ukraine. Các tàu trong “hạm đội bóng tối” bị nghi vận chuyển dầu Nga né tránh lệnh cấm vận cũng nằm trong danh sách trừng phạt. Bên cạnh đó, Vương quốc Anh cũng thông báo gói hỗ trợ trị giá 13 triệu bảng Anh (17 triệu USD) để khôi phục hệ thống năng lượng Ukraine.

Trong tuyên bố chung, G7 phản đối các chính sách phi thị trường có thể gây gián đoạn chuỗi cung ứng khoáng sản chiến lược, cũng như mọi hành động đơn phương nhằm thay đổi nguyên trạng bằng vũ lực tại các vùng biển, trong đó có Biển Đông. Các bộ trưởng nhấn mạnh tầm quan trọng của một Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương tự do và rộng mở, dựa trên luật pháp quốc tế.

Đề cập tới tình hình Sudan, các Ngoại trưởng G7 lên án mạnh mẽ sự gia tăng bạo lực tại Sudan, trong đó có các cuộc tấn công “mang tính chất sắc tộc” do Lực lượng Hỗ trợ Nhanh (RSF) tiến hành, đồng thời kêu gọi quân đội Sudan và RSF lập tức chấp thuận lệnh ngừng bắn lâu dài và cho phép viện trợ nhân đạo tiếp cận không bị cản trở.

Đại diện Mỹ cảnh báo cần “ngăn chặn dòng vũ khí” vào Sudan, trong bối cảnh cuộc xung đột từ tháng 4/2023 đến nay đã khiến hàng chục nghìn người thiệt mạng và gần 12 triệu người phải rời bỏ nhà cửa. Cuộc họp diễn ra chỉ 2 tuần sau khi RSF kiểm soát El-Fasher - thành trì cuối cùng của quân đội Sudan tại Tây Darfur.

Về vấn đề Gaza, G7 bày tỏ ủng hộ mạnh mẽ kế hoạch của Tổng thống Mỹ Donald Trump nhằm chấm dứt xung đột tại khu vực, nhấn mạnh nhu cầu cấp bách về việc trao trả thi thể các con tin và gỡ bỏ mọi hạn chế đối với dòng viện trợ nhân đạo vào vùng lãnh thổ này.

Cuộc họp lần này của G7 cũng có sự tham dự của đại diện 8 quốc gia ngoài khối, bao gồm Australia, Brazil, Ấn Độ, Mexico, Saudi Arabia (Arập Xêút), Nam Phi, Hàn Quốc và Ukraine.