Sau ba năm chi tiêu lớn để đối phó với đại dịch COVID-19 và những tác động từ cuộc xung đột tại Ukraine, Đức đang lên kế hoạch áp dụng các biện pháp cắt giảm trên diện rộng đối với ngân sách mới. Bộ trưởng Tài chính Christian Lindner tuyên bố quyết tâm giảm nợ bằng bất cứ giá nào.

Sáng 5/9, Chính phủ Đức đã trình dự thảo ngân sách năm 2024 trước Quốc hội. Dự thảo ngân sách gồm 445 tỷ euro (480 tỷ USD) cho năm 2024, ít hơn khoảng 30 tỷ euro so với năm 2023 nhưng vẫn nhiều hơn khoảng 90 tỷ euro so với năm 2019, ngân sách cuối cùng trước đại dịch COVID-19 xảy ra. Vì vậy, hầu hết các bộ ban ngành sẽ phải tiết kiệm hơn so với năm nay.

Bộ trưởng Tài chính Christian Lindner, thuộc đảng Dân chủ Tự do (FDP), khẳng định: “Vấn đề mà hiện chúng ta quan tâm nhất là quay trở lại phanh nợ - hay chính xác hơn là tài chính công bền vững trong dài hạn”. Trước đó, Chính phủ liên bang đã đình chỉ việc phanh nợ theo quy định của hiến pháp từ năm 2020-2022, mở đường cho những khoản vay chưa từng có tiền lệ dưới nhiều hình thức khác nhau.

Lập luận về kế hoạch ngân sách của mình trong cuộc tranh luận sáng 5/9, ông Lindner chỉ ra rằng chi phí trả nợ đang tăng nhanh. Ông cho biết, năm tới, chỉ riêng việc trả lãi sẽ khiến nhà nước tiêu tốn 37 tỷ euro, vì vậy, chính phủ "không thể trả được những khoản nợ tràn lan mới”.

Mặc dù vậy, kế hoạch thắt chặt ngân sách này đang gây tranh cãi trong chính phủ liên bang. Hiện đảng Dân chủ Xã hội (SPD) trung tả của Thủ tướng Olaf Scholz và đảng Xanh đều ủng hộ các giải pháp can thiệp hơn vào các vấn đề kinh tế so với chính sách thắt chặt của Bộ trưởng Tài chính Lindner thuộc FDP.

Ngoài vấn đề ngân sách, một số cải cách xã hội đã được thống nhất, theo đó phúc lợi cơ bản cho người thất nghiệp (có tên là “tiền của công dân”), sẽ tăng 12% vào đầu năm tới, mặc dù điều này chưa tác động được nhiều trong bối cảnh lạm phát tăng nhanh.

Đảng Xanh cũng nỗ lực thực hiện một trong những cam kết, đó là thay thế hệ thống trợ cấp trẻ em của Đức bằng “đảm bảo cơ bản” cố định cho tất cả trẻ em, sẽ được đưa ra vào đầu năm 2025. Tuy nhiên, Bộ trưởng Gia đình thuộc đảng Xanh, bà Lisa Paus, sẽ phải chấp nhận mức ngân sách thấp hơn nhiều cho kế hoạch này, chỉ có 2,4 tỷ euro thay vì con số 12 tỷ euro như yêu cầu./.