Một núi thép ống nặng 16.000 tấn đáng lẽ được công nhân bốc xếp tại Đức chuyển lên tàu container, vận chuyển đến dự án năng lượng lớn ở Louisiana, Mỹ. Tuy nhiên, lô hàng này đang nằm trong kho ở Đức sau khi Mỹ đề xuất đánh thuế hàng triệu USD lên tàu Trung Quốc cập cảng Mỹ. Đây là một ví dụ về tình trạng hỗn loạn của thương mại toàn cầu kể từ khi ông Donald Trump nhậm chức.

Ông Jose Severin, Giám đốc Phát triển Kinh doanh của công ty cung cấp dịch vụ hậu cần Mercury Group, cho biết các cuộc đàm phán về điều khoản vận chuyển thép đã bị tạm hoãn cho đến khi có thêm thông tin. 80% tàu của chủ tàu trên tuyến xuyên Đại Tây Dương được đóng tại Trung Quốc, đồng nghĩa mỗi chuyến hàng sẽ chịu phụ phí 1-3 triệu USD. Chi phí vận chuyển thép từ Đức có thể tăng gấp đôi hoặc gấp ba, tùy thuộc vào cách áp dụng biện pháp.

Vô số giao dịch đã chịu ảnh hưởng bởi đề xuất của Văn phòng Đại diện Thương mại Mỹ (USTR), nhằm hạn chế sự thống trị của Trung Quốc trong ngành đóng tàu, logistics và hàng hải. Theo USTR, Trung Quốc hiện sản xuất hơn 50% tàu chở hàng toàn cầu tính theo trọng tải. Năm ngoái, các nhà máy đóng tàu Mỹ chỉ đóng 0,01% số lượng tàu và USTR đang muốn phục hồi ngành đóng tàu thương mại Mỹ.

USTR tuyên bố ngày 21/2 rằng sự thống trị mang lại cho Trung Quốc sức mạnh thị trường đối với nguồn cung, giá cả và khả năng tiếp cận toàn cầu. Trong khi đó, Tập đoàn đóng tàu China State Shipbuilding Corp., đơn vị có sổ đặt hàng đóng tàu lớn nhất thế giới, cáo buộc đề xuất đánh thuế lên tàu Trung Quốc cập cảng Mỹ là vi phạm quy tắc của Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO).

Hàng chục chủ doanh nghiệp và hiệp hội thương mại bày tỏ lo ngại các đề xuất của Mỹ gây rối loạn thương mại toàn cầu hơn cả chính sách thuế quan của Tổng thống Trump.

Ông Jonathan Gold, Phó Chủ tịch phụ trách chuỗi cung ứng và chính sách hải quan của Liên đoàn Bán lẻ Quốc gia Mỹ, nhận định các hãng vận tải sẽ không chỉ tăng phí mà còn rút khỏi một số tuyến, ảnh hưởng đến các cảng nhỏ như Oakland, Charleston, Delaware và Philadelphia.

Các chủ doanh nghiệp và quan chức ngành công nghiệp, trong thư gửi USTR, cảnh báo mục tiêu phục hồi ngành đóng tàu trong nước có thể gây hại cho kinh tế Mỹ. Họ lập luận hàng hóa Mỹ sẽ quá đắt đỏ trên thị trường quốc tế, thương mại sẽ chuyển hướng từ Mỹ sang Canada và Mexico, các cảng lớn của Mỹ sẽ quá tải, giá cước vận tải toàn cầu và lạm phát trong nước sẽ tăng.

Theo công ty nghiên cứu thị trường hàng hải Clarksons Research Services Ltd đề xuất đánh thuế lên tàu Trung Quốc có thể tạo ra 40-52 tỷ USD cho ngân sách Mỹ. Tuy nhiên, ông Joe Kramek, Giám đốc Điều hành Hội đồng Vận tải biển Thế giới, cho rằng đề xuất của USTR về khoản phí đối với mỗi lượt cập cảng sẽ không hiệu quả, mà chỉ ảnh hưởng tiêu cực đến người tiêu dùng, doanh nghiệp và đặc biệt là nông dân Mỹ, làm tăng giá tiêu dùng và đe dọa việc làm.