Ngày 17/11, tại Hội thảo "Nâng cao năng lực cho các doanh nghiệp da giày Việt Nam mở rộng thị trường châu Âu" do Dự án Hỗ trợ chính sách thương mại và đầu tư của châu Âu (EU-Mutrap) và Hiệp hội Da giày - Túi xách Việt Nam (Lefaso), tổ chức ở Tp. Hồ Chí Minh, nhiều doanh nghiệp quan ngại thị trường EU giảm thuế, tăng rào cản kỹ thuật khi Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam - EU dự kiến được chính thức ký kết năm 2018.

Theo các doanh nghiệp, Hiệp định này mở ra chặng đường mới trong quan hệ giữa Việt Nam - EU. Theo đó, hoạt động xuất khẩu da giày của Việt Nam sang các nước thuộc EU có điều kiện thuận lợi để tăng trưởng mạnh hơn, do hầu hết các dòng thuế nhập khẩu ba lô - túi - cặp và hơn 40% các dòng thuế nhập khẩu giày dép được giảm về 0%.

Đặc biệt, toàn bộ các dòng thuế nhập khẩu giày dép của Việt Nam sang thị trường EU sẽ cắt giảm về 0% trong vòng 7 năm sau khi Hiệp định có hiệu lực.

Bà Phan Thanh Xuân, Phó Chủ tịch kiêm Tổng thư ký Lefaso cho biết, mặc dù là mặt hàng được ưu tiên chú trọng trong đàm phán các Hiệp định Thương mại tự do (FTA), với nhiều cơ hội tăng khả năng tiếp cận thị trường, gia tăng giá trị sản phẩm... nhưng vấn đề đặt ra đòi hỏi ngành da giày Việt Nam cần giải quyết ngay là có hàng để xuất khẩu, đáp ứng được tiêu chí xuất xứ, cạnh tranh để tham gia chuỗi cung ứng nguyên phụ liệu...

Chính vì vậy, để tận dụng lợi ích của FTA thúc đẩy xuất khẩu hàng da giày cần có giải pháp cho những thị trường xuất khẩu trọng điểm.

Cụ thể, đối với Hiệp định Thương mại Việt Nam - EU, cần kịp thời cung cấp thông tin và hỗ trợ doanh nghiệp hiểu biết rõ về các rào cản kỹ thuật trong thương mại (TBT).

Điển hình, các đơn vị sản xuất kinh doanh và doanh nghiệp xuất nhập khẩu giày dép quan tâm đến những quy định về hạn chế hóa chất độc hại, quy định an toàn sản phẩm tiêu dùng; đồng thời các biện pháp phòng vệ như chống bán phá giá, chống trợ cấp... được áp dụng tại EU.

Theo ông Sangeeta Khorana, Chuyên gia Dự án EU-Mutrap, Luật của EU quy định rằng một cuộc điều tra chống bán phá giá sẽ bắt đầu bất cứ khi nào Tổng vụ Thương mại EU xác định cần thực hiện một cuộc điều tra chính thức từ những thông tin có sẵn.

Nếu Tổng vụ Thương mại EU nhận thấy có dấu hiệu bán phá giá hoặc trợ giá trong trường hợp áp thuế chống bán phá giá, Ủy ban châu Âu sẽ tiến hành một cuộc điều tra bổ sung để xác định liệu hành vi bán phá giá có gây tổn hại đáng kể cho ngành sản xuất nội địa hay không.

Ông Sangeeta Khorana nhấn mạnh, các công ty của EU có thể khởi xướng hành động chống bán phá giá bằng cách nộp đơn lên Tổng vụ Thương mại EU và họ tương đối thành công trong việc chứng minh hành vi bán phá giá của doanh nghiệp nước ngoài.

Vì vậy, chiến lược kinh doanh đối với các nước EU có vai trò quan trọng, đặc biệt cần phải xây dựng các kế hoạch thâm nhập thị trường riêng lẻ theo từ quốc gia với lộ trình phù hợp.

Liên quan đến vấn đề cấp chứng nhận ưu đãi về các quy tắc xuất xứ (C/O), ông Vương Đức Anh, Phó Trưởng phòng xuất nhập khẩu, Cục Xuất nhập khẩu (Bộ Công Thương) cho biết, Bộ đã và đang thực hiện minh bạch quy trình, thủ tục C/O trên hệ thống thông tin điện tử.

Hiện trung bình Tổng cục Hải quan cấp C/O đạt 5.000 - 6.000 bộ/ngày, tăng trung bình 15 - 20% so với thời gian trước đây.

Trong đó, tập trung nhiều nhất tại Tp. Hồ Chí Minh là 1.500 bộ/ngày; Hà Nội, Đồng Nai và Bình Dương khoảng 600 bộ/ngày. Riêng số lượng cấp C/O điện tử là 650.000 bộ/ngày.

Thời gian tới, Bộ Công thương sẽ hướng đến cho phép doanh nghiệp tự thực hiện tự chứng nhận C/O.

Thống kê của Bộ Công thương, xuất khẩu toàn ngành da giày trong 9 tháng năm 2017 đạt 13,1 tỷ USD (tăng 11,4% so với cùng kỳ năm 2016), cụ thể xuất khẩu giày dép là 10,6 tỷ USD (tăng 12,8%) và xuất khẩu túi - cặp các loại là 2,5 tỷ USD (tăng 5,9%).

Các vùng sản xuất da - giày tập trung tại phía Nam là Tp. Hồ Chí Minh, Bình Dương, Đồng Nai, Bà Rịa - Vũng Tàu, Tây Ninh, Long An, Tiền Giang, Cần thơ... chiếm khoảng 80% kim ngạch xuất khẩu của toàn ngành.

Đồng thời, các doanh nghiệp FDI cũng chủ yếu tập trung nhiều nhất ở khu công nghiệp ở Tp. Hồ Chí Minh, Bình Dương, Hải Phòng, Thanh Hóa.../.